Το παράρτημα του αυστριακού ταχυδρομείου επί της Εγνατίας

Το παράρτημα του αυστριακού ταχυδρομείου Θεσσαλονίκης επί της Εγνατίας

Κατ’αρχάς να ευχηθώ ένα όμορφο και αισιόδοξο 2022, αφήνοντας πίσω μας ένα μεμψίμοιρο και ενδοσκοπικό 2021.

Όταν πριν από 18 μήνες μέσα στην περίοδο του lockdown ξεκινούσα να γράφω ένα μικρό και ανάλαφρο άρθρο για μια σφραγίδα του οθωμανικού ταχυδρομείου της Θεσσαλονίκης, δεν γνώριζα ότι πολύ σύντομα θα βρεθώ στην ανάγκη προσδιορισμού της θέσης πρωτοεμφανιζόμενων φωτογραφιών των κτηρίων του Αυστριακού Ταχυδρομείου και να καταλήξω εναγωνίως να ψάχνω χάρτες και το όποιο σχετικό φωτογραφικό υλικό για την ταυτοποίησή τους. Σ’ αυτή την προσπάθεια βασικός πυλώνας πολύτιμης βοήθειας στάθηκε η παρούσα ομάδα και το δυναμικό της, με τις σημαντικές και ουσιαστικές γνώσεις σε θέματα που άπτονται της ιστορίας, της χωρικής και πολεοδομικής διάταξης καθώς και της ανεύρεσης και στοχευμένης ανάδειξης νέου φωτογραφικού και πολιτιστικού υλικού της πόλης. Επιστέγασμα αυτής της ατέρμονης προσπάθειας είναι η δημιουργία του καινοτόμου και διαδραστικού χάρτη της πόλης, ο οποίος με συντροφεύει πολύ συχνά στις εικονικές μου περιηγήσεις και παρελθοντικές μου αναζητήσεις. Οφείλω ένα μεγάλο ευχαριστώ στην Μάρα Νικοπούλου και στον Στάθη Ασλανίδη, χωρίς την πολύτιμη βοήθειά και τις εύστοχες τους υποδείξεις, δεν θα μπορούσα να ολοκληρώσω ,με επιτυχία την αναζήτηση των θέσεων του Αυστριακού Ταχυδρομείου.

Η παρούσα ανάρτηση δικαιωματικά οφείλεται εξ΄ολοκλήρου στον Στάθη Ασλανίδη, ο οποίος σαν να ήταν έτοιμος από καιρό, ταυτοποίησε ακαριαία την φωτογραφία που απεικονίζει το παράρτημα, με βάση σημαντικά στοιχεία αποδελτίωσης της εφημερίδας Journal de Salonique, την θέση του Παραρτήματος στην γωνία των οδών Εγνατίας και Βενιζέλου και επιπρόσθετα υπέδειξε και το χρονικό όριο μεταφοράς του Κεντρικού Αυστριακού Ταχυδρομείου στην κτήριο της Πασάζ Οριεντάλ στην γωνία των οδών Φράγκων και Β. Ουγκώ, το οποίο προσδιορίζεται τον Ιανουάριο του 1903. Συνεπώς οι 4 φωτογραφίες του Τεχνικού Μουσείου της Βιέννης του φωτογράφου Albert Franz Baubin μπορούν να τοποθετηθούν χρονικά γύρω στο 1903 με 1904. Παράλληλα το αυστριακό παράρτημα της Θεσσαλονίκης, λειτουργούσε από το 1899 έως τον Νοέμβριο 1899 επί της Βενιζέλου κοντά στην αγορά της πόλης, μεταφέρθηκε στην προκυμαία τον Νοέμβριο του 1903, μεταφέρθηκε τον Ιούλιο του 1903 στην γωνία Εγνατίας και Βενιζέλου και άλλαξε ακόμη μια φορά το 1909 θέση μεταφερόμενο επί της προκυμαίας.

Αλέξανδρος Σαββόπουλος

Μια κάπως λεπτομερέστερη απεικόνιση της εισόδου του κτηρίου στην οδό Εγνατίας και κοιτώντας ανατολικά, από προηγούμενη ανάρτηση της ομάδας: https://www.facebook.com/permalink.php?story_fbid=220589615097346&id=204212503401724

Φωτογραφία της εισόδου του κτηρίου, όπου στεγαζόταν το Παράρτημα. Διακρίνονται η γραμμή του Τραμ, καθώς και τα δύο όμορφα σαχνισιά του.

Το κτήριο ιδιοκτησίας του Hanania Scialom με τα δύο περίτεχνα σαχνισιά και τα όμορφα φουρούσια τους, στην γωνία των οδών Εγνατίας και Βενιζέλου, η οποία δεν διακρίνεται ευκρινώς. Μπροστά μας οι ράγες του τραμ και πίσω ο μιναρές του τεμένους του Hamza Bey. Ο Β. Δημητριάδης στην σελ. 185 αναφέρει ότι ξεκινώντας από την Βενιζέλου (Sabri Paşa) βρισκόταν το φαρμακείο και το σπίτι του Ανανία Ισάκ Σαλώμ. Η συνοικία του Tahta-Kalé σύμφωνα με τον Δημητριάδη βρισκόταν δυτικά του τεμ. Hamza Bey και την απαντούμε ως ονομασία και σε φωτοκάρτες που χαρακτηρίζουν το σχετικό μέρος της Εγνατίας οδού.

Παραπομπές από την εφημερίδα Journal de Salonique: 6/11/1902 Ο Dr. Theodor Sweceny, ανώτερος Επίτροπος των Καισαροβασιλικών Ταχυδρομείων της Αυστρίας, κατέφθασε προχθές στην πόλη μας. 10/11/1902 Ακούσαμε ότι τα αυστριακό καισαροβασιλικό ταχυδρομείο, έχει νοικιάσει μέρος του ισογείου της Πασάζ Οριεντάλ. Το (κεντρικό) ταχυδρομείο θα μεταφερθεί στις νέες του εγκαταστάσεις μόλις ολοκληρωθούν οι απαραίτητες εργασίες, δηλαδή γύρω στον Ιανουάριο. 30/7/1903 Το Αυστριακό Ταχυδρομείο μόλις δημιούργησε ένα υποκατάστημα στην Tahta-Kalé, στο ισόγειο του οδοντιατρείου του Albert Gattegno, στο κτίριο ιδιοκτησίας του Hanania Scialom. Η δημιουργία αυτού του υποκαταστήματος θα παρέχει υπηρεσίες στους πολυάριθμους εμπόρους των γειτονιών που συνορεύουν με την Tahta-Kalé.

Μόνο τυχαίο δεν μπορεί να είναι το γεγονός της άφιξης του Ανώτερου Επιτρόπου Dr. Theodor Sweceny, προφανώς για την ρύθμιση λεπτομερειών και πιθανή υπογραφή συμβολαίων ενοικίασης κλπ.