Το κτίριο του τελωνείου στο λιμάνι τον Οκτώβριο του 1944
Τρεις φωτογραφίες του κτιρίου του τελωνείου στο λιμάνι μετά την αποχώρηση των γερμανικών στρατευμάτων τον Οκτώβριο του 1944.
Οι Γερμανοί κατέλαβαν την Θεσσαλονίκη 9/4/1941 και αμέσως κατέλαβαν το λιμάνι και έδιωξαν από αυτό τις ελληνικές υπηρεσίες του λιμανιού. Οι κατοχικές δυνάμεις έφυγαν από την Θεσσαλονίκη τον Οκτώβριο 1944 αλλά το λιμάνι το κράτησαν οι Αγγλικές στρατιωτικές αρχές ως αποκλειστικά στρατιωτικό μέχρι την 1 Απριλίου 1945 (5 μήνες περίπου) και μόνο τότε εγκατάστηθηκαν οι Ελληνικές υπηρεσίες του λιμένος και λειτούργησε ξανά η Ελεύθερη Ζώνη και το Λιμενικό Ταμείο, δηλαδή μετά από 4 χρόνια, σχεδόν ακριβώς: 9/4/1941-1/4/1945.
Σε έκδοση του ΟΛΘ «O λιμήν της Θεσσαλονίκης 1952-1958» αναφέρονται οι καταστροφές που προκάλεσαν οι Γερμανοί στην αποχώρησή τους:
«Αποχωρούντα δε [τα στρατεύματα κατοχής] κατέστρεψαν δι’ εκρήξεων και ανατινάξεων τα πάντα, ήτοι – κρηποδώματα – κυματοθραύστην – κτίρια – αποθήκας – σιδηροδρομικάς γραμμάς και οχήματα – ανατίναξαν και εβύθισαν μεγάλης χωρητικότητος πλοία είς τα στόμια του λιμένος αποφράξαντα τις εισόδους – κατέσπειραν παντοία άλλα ναυάγια εντός και εκτός των νηοδόχων και – επόντισαν αφθονίαν ναρκών.»
Θόδωρος Νάτσινας
Πηγή: Geoffrey Chandler, The Divided Land, εκδόσεις το 1959 και το 1994
1947
Πηγή: https://www.trumanlibrary.gov/photograph-records/64-788?fbclid=IwY2xjawR9hDhleHRuA2FlbQIxMABicmlkETFmYk8xcHNmTEZqNGRkVGh1c3J0YwZhcHBfaWQQMjIyMDM5MTc4ODIwMDg5MgABHp6Bw4k8j1QO3wJoMwJOVPFe378jrTdrMZ6QuorTMks_xInURE2XkNsU2xGj_aem_onkyHMdKo9cg89f9Vl1Dlg
Το κείμενο: Salonica warehouse and quay destroyed by Germans, now rebuilt by AMAG [American Mission for Aid to Greece].
Στην πηγή η προηγούμενη φωτογραφία ανέφερε ως χρονολογία το 1947, ενώ εδώ δίνεται περίπου μεταξύ 1948-1950. Ωστόσο, η κατάσταση του κτιρίου και η πρόοδος των εργασιών αποκατάστασης φαίνονται σχεδόν ίδιες στις δύο εικόνες – πιθανόν να βγήκαν πολύ πιο κοντά χρονικά από ότι προκύπτει από τις λεζάντες.
Πηγή: Γενική γραμματεία ενημέρωσης. έκδοση: Θεσσαλονίκη – Τεκμήρια Φωτογραφικού Αρχείου 1900 – 1980.
Το απόσπασμα από την έκδοση του ΟΛΘ «O λιμήν της Θεσσαλονίκης 1952-1958»