Οι 2 πρώτες φωτογραφίες αναρτήθηκαν από εμένα τον Οκτώβριο του 2013. Τις συνόδευε το παρακάτω κείμενο:
«Οι φωτογραφίες γυμναστικών επιδείξεων ελήφθησαν το 1960, ή το 1961. Η δασκάλα με την πλάτη προς τον φακό ήταν η κυρία Πατητάρου και ο χώρος η αυλή του 4ου Δημοτικού σχολείου (νυν 81ου, το υπερυψωμένο παλιό σχολείο με το εκκλησάκι στην αυλή του, στη συμβολή των οδών Σόλωνος και Δελφών). Μπροστά στο βάθος της 1ης φωτογραφίας τα 2 κτίρια με τις τριγωνικές στέγες, πίσω από το διώροφο σπίτι, ανήκαν στο (καταργημένο από την δεκαετία του’60) στρατόπεδο Ψιλογιάννη. Δεξιά από τα 2 κτίρια υπήρχε φυλάκιο κανονικό με φρουρό μέσα επί 24ώρου βάσης.
Δεξιά από την αυλή του σχολείου (2ηφωτογραφία), το κτίριο που μισοφαίνεται, ήταν το, εγκαταλειμμένο πλέον, εργοστάσιο Τορνιβούκα. Παλιό εργοστάσιο κλωστοϋφαντουργίας, ήταν ο χώρος που οι πιτσιρικάδες του δημοτικού έπρεπε να πατήσουν ως απόδειξη αξίας και μαγκιάς. Ανέβαιναν στον φράχτη, από εκεί σ’ ένα δένδρο, από το δένδρο προχωρούσαν λίγο σε μια στενή εξωτερική προεξοχή και στην συνέχεια έμπαιναν μέσα από ένα μισοσπασμένο παράθυρο. Μέσα έβρισκε κανείς πάρα πολλά μακρόστενα καρούλια (λάφυρα και αποδείξεις της επίτευξης του στόχου), αλλά και παντελώς άχρηστα (σπάζαμε το κεφάλι μας σε τι θα μπορούσαμε να τα χρησιμοποιήσουμε). Μετά από ένα ατύχημα σε κάποιο παιδί, υπήρχε δάσκαλος/φρουρός εκεί σε κάθε διάλειμμα, για να διώχνει τους επίδοξους αναρριχητές (τουλάχιστον τις ώρες του σχολείου).»
Κατέληγε το κείμενο αυτό με την παράκληση για την δημοσιοποίηση τυχόν άλλων φωτογραφιών του συγκεκριμένου χώρου. Δεν βρέθηκε κάτι…
Πριν μερικές μέρες ο Θανάσης Γεωργελής μου παρέδωσε τις 2 επόμενες φωτογραφίες (3, 4, τον ευχαριστώ).
Έτσι στην 3η φωτογραφία έχουνε την αριστερή πλευρά (την βόρειο ανατολική) της αυλής / αλάνας του σχολείου. Στα δεξιά, στην φωτογραφία, έχουμε την οικία Βλούχου (καθηγητής μαθηματικών στο Ε΄ Γυμνάσιο αρρένων), ενώ στα αριστερά το οίκημα που στο ισόγειό του φιλοξενούσε το ψιλικατζίδικο της κυρίας Μπούλας (εξαιρετικές τυρόπιτες).
Τέλος στην 4η φωτογραφία στα δεξιά έχουμε την άκρη από το εργοστάσιο Τορνιβούκα (αναφέρεται και στην 2ηφωτογραφία), ενώ στα αριστερά φαίνεται καθαρά το διώροφο σπίτι που εμφανίζεται και στην δεξιά άκρη της 1ης φωτογραφίας. Το σπίτι αυτό δεν έγινε πολυκατοικία, απλά κάποτε γκρεμίστηκε…
Από τον 7ο όροφο στην πολυκατοικία Εγνατίας 125, κτισμένη ήδη από το 1953, φαίνεται κάτω η ανέγερση της Παναγίας Δεξιάς. Η πολυκατοικία αμέσως μετά (στον αρ. 121) είναι του 1958 ενώ κτίζεται στο βάθος στο βάθος η πολυκατοικία στον αριθμό 119.
Είμαστε στα 1960.
Οι επόμενες φωτογραφίες έναν χρόνο πριν, κι ένα χρόνο μετά.
Ανταπόκριση στον Νεολόγο της Κωνσταντινούπολης αναφέρει ότι, ενώ όλοι μακαρίζουν την Θεσσαλονίκη για την σύνδεση αυτή, άλλοι τονίζουν ότι θα μας κατακλύσουν τα κακά του ψευδοπολιτισμού και της διαφθοράς. Ήδη σμήνη επαιτών από την Γερμανία (!) και την Ουγγαρία κατέκλυσαν τας οδούς της πόλεως και τείνουν επαίτιδα χείρα !!!
Από τον Νεολόγο της 18/5/1888. Θυμίζω ότι η σύνδεση με την κεντρική Ευρώπη χρονολογείται από 7/19 Μαΐου 1888!
Το τραμ στο σιντριβάνι – έργο που χρησιμοποιήθηκε στο εξώφυλλο του βιβλίου “Παλιά Θεσσαλονίκη”, του Θ. Κ. Περπερή. Σύμφωνα με την παρουσίαση στο vivlioniki, είναι έργο του Απόστολου Παπαγιαννόπουλου, το οποίο βασίστηκε στην γνωστή φωτογραφία που παραθέτουμε.
Και στις κολώνες προθήκες, και πάγκους με βιβλία είχε τις καλές μέρες. Και μέσα στην στοά του Λεπέν, στο Βοσπόριο, η Εκδοτική Θεσσαλονίκης. Φυσικά και ο Μπαρμπουνάκης με τα 2 βιβλιοπωλεία του.
Αρχικά (περί το 1900) το κτήριο στέγαζε την Οθωμανική Διοίκηση Δημοσίου Χρέους. Ήταν διώροφο, αλλά καταστράφηκε μερικώς κατά τον Β’ΠΠ από αεροπορικούς βομβαρδισμούς. Ανακαινίσθηκε, χάνοντας τον 2ο όροφο. Η τελευταία ανακαίνιση ολοκληρώθηκε το 2012. Σήμερα στεγάζει το Κεντρικό Λιμεναρχείο Θεσσαλονίκης.
Μετά την πυρκαγιά στην οδό Βενιζέλου σύμφωνα με την λεζάντα στην κάρτα.
Αυτό που μου τράβηξε την προσοχή, ωστόσο, ήταν η άμαξα και ειδικότερα ο αριθμός κυκλοφορίας (?) της. Στο ζουμ της 2ης φωτογραφίας φαίνεται ότι ήταν η άμαξα με αριθμό 101.
Δεν είχα προσέξει κάτι αντίστοιχο σε άλλη φωτογραφία, αλλά αν είναι αριθμός κυκλοφορίας, ίσως αφορούσε τις άμαξες προς ενοικίαση (ταξί της εποχής). Μπορεί να ήταν και κάτι που επέβαλαν οι αρχές κατοχής της πόλης κατά τον Α'ΠΠ και γι' αυτό να μην έχουν φανεί σε άλλες φωτογραφίες τέτοια νούμερα. Ο φωτογράφος βρίσκεται στο τέλος της Βενιζέλου με Αγ.Δημητρίου. Στην ουσία ο δρόμος που βλέπουμε -και που στρίβει η αριθμημένη (?) άμαξα- είναι η Στ. Δραγούμη.
Τα υπόλοιπα καρέ από την ταινία “Το δράμα μιας αμαρτωλής” σε σκηνοθεσία Δημ. Αθανασιάδη, που γυρίστηκε στην Θεσσαλονίκη το φθινόπωρο του 1961 και που αφορούν την ανατολικότερη Θεσσαλονίκη.
Από το κανάλι του OldThessaloniki στο You Tube εδώ
Οι επεξηγήσεις από τον δημιουργό της επιλογής των σκηνών.
Τσιμισκή 27, δίπλα στο Εμπορικό και Βιομηχανικό Επιμελητήριο αριστερά όπως βλέπουμε, το Μέγαρο Καστοριά. Αν κρίνουμε από τις διαφημιστικές πινακίδες στο βάθος μετά την Αριστοτέλους, η λήψη είναι λίγο πριν την κατοχή. Από το Πανεπιστήμιο του Πρίνστον.
Ακριβώς οι ίδιες πινακίδες σε κατοχική λήψη στο μέγαρο στην Τσιμισκή 41.
1969-70 Παρέλαση σχολής Κωνσταντινίδη
Το Μέγαρο Καστοριά αντικαταστάθηκε με οικοδομική άδεια του 1977. Δηλαδή πριν τον σεισμό.
Apostolos Vrefidis:
Δεν πρέπει να υπάρχει φωτογραφία του κτιρίου χωρίς απλωμένη μπουγάδα