Saloni.ca Archive

Στη σημερινή πλατεία Μακεδονομάχων δέσποζε το Γαλλο-Μακεδονικόν Οικοτροφείον και Εμπορική Σχολή της Γαλλικής Λαϊκής Αποστολής με διευθυντή τον Godefroy Guiraud, πρώην διευθυντή του Τερακκί, και καθηγητή Γαλλικών στο Ελληνικό Γυμνάσιο. Το κτήριο ήταν γνωστό ως μέγαρο Abbott και ως πρώην Σερβικό προξενείο, όπως διαβάζουμε στην Journal de Salonique και στον Φάρο της Μακεδονίας αντίστοιχα.

Η Σχολή με τους μαθητές της, δίπλα ακριβώς στην Πλάτωνος.

Λίγο πριν καεί, τόπος φιλοξενίας προσφύγων

Η Εμπορική Σχολή ως ερείπιο από τον μιναρέ της Αγ. Σοφίας και πάλι.Το φαρμακείο της γωνίας στην Εγνατία, όπου η κίτρινη γραμμή, έχει καταρρεύσει εντελώς, σε αντίθεση με τα παρακείμενα βορειότερα κτίσματα κατά μήκος της Αγ. Σοφίας.

31/8/1888, Φάρος της Μακεδονίας. Μια σειρά διαφημιστικών άρθρων που επαναλαμβάνοναι στον Φάρο, γνωστοποιώντας την έναρξη λειτουργίας της Εμπορικής Σχολής από τον Σεπτέμβριο. Οι οικότροφοι μπορεί να διδάσκονται ελληνικά και τουρκικά, αλλά θα μιλάνε μόνον γαλλικά. Εδώ η αναφορά ότι ήταν παλιότερα Σερβικό προξενείο.

Στις 11/12/1905 η Journal de Salonique δημοσίευσε την νεκρώσιμη ακολουθία και τους επικήδειους λόγους για τον Godefroy Guiraud, ιδρυτή της Γαλλικής Εμπορικής Σχολής. Ο Violet από την Alliance Française στον επικήδειό του αναφέρεται στον Guiraud ως κάποιον που έφυγε από την ζωή πρόωρα, αλλά πρόλαβε να έχει μεγάλη καριέρα. Ο Ribeyron εξ ονόματος των καθηγητών της σχολής μίλησε για την στοργή με την οποία περιέβαλλε ο εκλιπών τους καθηγητές και συνεργάτες της Σχολής.

31/8/1906 η Σχολή λειτουργεί κανονικά. Η Σχολή προετοιμάζει στελέχη για την βιομηχανία, τις τράπεζες, τις διάφορες διοικήσεις, και τους oίκους. Αντικαθιστά με επάρκεια, λέει, αντίστοιχα σχολεία του Παρισιού και της Μασσαλίας, με προσαρμοσμένη εκπαίδευση στις τοπικές ανάγκες. Η Σχολή λειτουργεί και ως Οικοτροφείο όχι μόνον για τους δικούς της μαθητές αλλά και για το Λυσέ με ευθύνη της χήρας Guiraud. Στο τέλος του άρθρου μια ακόμη πληροφορία: το κτήριο αυτό ήταν γνωστό και ως μέγαρο Abbott.

Το κομμάτι της Αγ. Σοφίας που παρουσιάζεται. Ανεβαίνοντας πάνω από την Εγνατία, εδώ τα μαγαζιά στην ΒΑ γωνία σε μεσοπολεμική φωτο Λυκίδη δεν φαίνεται να χουν αλλάξει μετά την πυρκαγιά. Ούτε και το συγκρότημα των δύο κτηρίων πριν την Αχειροποίητο. Κρυμμένο το εναπομείναν 37ο Δημοτικό ανάμεσα στις πολυκατοικίες. Άλλη μια μεσοπολεμική με τα δύο κτήριο από τη μεριά της Παπαγωργίου. Η λήψη από το ξενοδοχείο Ακρόπολις Η Παπαγωργίου βλέποντας το σημερινό πάρκο Μακεδονομάχων. Φωτογραφία του Boissonnas του 1919 προς την δυτική κατεύθυνση της Παπαγεωργίου.

Το σπίτι απέναντι ακριβώς από την Παπαγεωργίου, επί της σημερινής πλ. Μακεδονομάχων, την ώρα που πλησιάζει η φωτιά. Επί της Αγ. Σοφίας, μπροστά στην Αχειροποίητο. Τό ίδιο, στο μικρό άνοιγμα που δημιουργούνταν μετά τα πρώτα κτήρια δυτικά. ![](https://zzz.zaclys.com/download.php?z=2&doc_id=6689049 Η περιοχή τράβηξε το ενδιαφέρον του Εμπράρ που πρότεινε ένα μεγαλεπήβολο σχέδιο ανάπλασής της.

Αγ. Σοφίας με Εγνατία. Το σημείο που φωτογραφήθηκε ιδιαίτερα μετά τον μεσοπόλεμο με την ευρυχωρία που πρόσφεραν οι νέες χαράξεις, δεν είχε την ίδια τύχη πριν την πυρκαγιά. Οι σημαντικοί φωτογράφοι της εποχής απλώς προσπέρασαν την διασταύρωση.

Facebook: https://www.facebook.com/permalink.php?story_fbid=315724878917152&id=204212503401724

Αγ. Σοφίας με Εγνατία. Το φαρμακείο στο κίτρινο τετράγωνο, ήταν στην ΒΔ γωνία της διασταύρωσης. Το φαρμακείο πίσω από το τραμ, απέναντι μικρά μαγαζιά. Το ίδιο. Στον όροφο του φαρμακείου αριστερά λειτουργούσε οδοντοϊατρείον. Είχε ταυτιστεί από τη Μάρα Νικοπούλου. Από τη μέση της διασταύρωσης κοιτάμε δυτικά, το φαρμακείο δεξιά, στο βέλος η Πλάτωνος και όλο το ενδιάμεσο κομμάτι το νότιο μέτωπο της πλατείας Μακεδονομάχων σήμερα.

Αυτή η φωτογραφία είναι η μόνη που μας δίνει έστω και αμυδρά ένα μικρό κομμάτι της ΝΔ γωνίας της διασταύρωσης. Προχωρήσαμε λίγο προς τα ανατολικά επί της Εγνατίας. Με κίτρινο πάντα το φαρμακείο. Ακόμη πιο ανατολικά με τον μικρό δρόμο Δημ. Ιωαννίδου που έβγαζε στην Παπαγεωργίου. Ταυτίστηκε πρόσφατα σχετικά στις ΠΦΘ. Η λήψη του Zepdji, ακόμη πιο ανατολικά βάζοντας στο κάδρο και την Πρασακάκη αριστερά.

Ακόμη λίγο πιο πάνω, πάντα λίγο κάτω απ' την Εγνατία, απ την δεξιά πλευρά, μετά την πυρκαγιά, το σημείο όμως αλώβητο. Με σημερινούς όρους θα ήμασταν σχεδόν στο ΝΑ πεζοδρόμιο της διασταύρωσης.

Λίγο πριν φτάσουμε στην Εγνατία η μικρή οδός Κλειδά αριστερά της οδού Αγ. Σοφίας. Αριστερά η μικρή οδός Κλειδά. Η καθαρή αυτή η φωτογραφία που κυκλοφόρησε και σε καρτ ποστάλ ανέβηκε στις ΠΦΘ από τον Βύρωνα Παπαδόπουλο. Με το βέλος η οδός Κλειδά από τον μιναρέ της Αγίας Σοφίας το 1889-90 Η Κλειδά, με σημερινά δεδομένα, άρχιζε σχεδόν στο μέσο του σημερινού δρόμου και πολύ κοντά στην Εγνατία.

Τα σπίτια στην πλατεία Αγ. Σοφίας και η Κομνηνών. Η παλιά Κομνηνών αντικαταστάθηκε σήμερα με το πάνω μέρος της Ερμού μέχρι την πλατεία Αγ. Σοφίας και την Κεραμοπούλου στην δυτική συνέχειά της. Εδώ το κομμάτι αυτό της Αγ. Σοφίας όπως ήταν πριν την πυρκαγιά. Τα σπίτια επί της Αγ. Σοφίας ακριβώς απέναντι από τον περίβολο της εκκλησίας. Αναγνώριση του μέρους από Δαυίδ Μπράβο. Μπροστά μας ανοίγεται το τελευταίο κομμάτι της Αγ. Σοφίας από την Κομνηνών (Ερμού-Κεραμοπούλου) μέχρι την Εγνατία. Μια ματιά από την Κομνηνών προς την εκκλησία, όπως την άφησε η πυρκαγιά του 1890. Οι εργασίες αποκατάστασης άρχισαν περί το 1910. Από την φωτοθήκη του Gabriel Millet από εδώ: https://www.ephe.psl.eu/bibliotheques/bibliotheques-et-centres/phototheque-gabriel-millet-collection-chretienne-et-byzantine?fbclid=IwAR3YfrNJl2evvvqYPZAds0ZjUeeHzwYhRSW5sjNeSFJcyIoL0bqr9etcbpI και πρωτοαναρτημένη στις ΠΦΘ René & Jacgueline Bénézech φωτο αναρτημένη από τον κ. Πασβάντη στις ΠΦΘ και αναγνωρισμένη από την Μάρα Νικοπούλου. Το κτήριο στο κέντρο, είναι αυτό που χρησιμοποιήθηκε από τον Βουλγαρικό στρατό ως Φρουραρχείο με ορατά τα αποτελέσματα των μαχών που αναφέροναι και στην λεζάντα της καρτ ποστάλ (και οι επόμενες λήψεις με το ίδιο θέμα). Στο άνοιγμα συνεχίζει η Κομνηνών προς τα δυτικά. Το ίδιο κτήριο με προοπτική προς την Κομνηνών δυτικά, μετά τις μάχες των Βούλγαρων με τον Ελληνικό στρατό, τον Ιούνιο του 1913 Το ίδιο κτήριο από την πρόσοψή του προς την Αγ. Σοφίας. Επί της Αγ. Σοφίας, λίγο πιο πάνω από την Κομνηνών και το χτυπημένο γωνιακό σπίτι.

Επί της πλατείας Αγ. Σοφίας πριν την πυρκαγιά. Η Ερμού ονομαζόταν Αγ. Θεοδώρας ενώ η Μακένζυ Κιγκ ήταν η 21ης Ιουνίου. 27/5/1911 με το παλιό ημερολόγιο η επίσκεψη του σουλτάνου Μεχμέτ Ρεσάτ Ε' στην Αγ. Σοφία. Τα σπίτια στην πλατεία και η 21ης Ιουνίου (Μακένζυ Κινγκ). Πανοραμική οπτική των σπιτιών της 21ης Ιουνίου και Αγ, Θεοδώρας καθώς και αυτών στην πλατεία της Αγ. Σοφίας.

Επίσημη τελετή στην Αγ. Σοφία για την κατάληψη της Αδριανούπολης από τον Βουλγαρικό στρατό 26/3/1913 Κατεβαίνουν από το αυτοκίνητο για να μπουν στον προαύλιο χώρο της εκκλησίας. Η Αγ, Σοφίας απλώνεται κατηφορικά πίσω τους. Αναρτημένη από Batuhan Kara στις ΠΦΘ, 1913, βουλγαρική τελετή μπροστά στην πλατεία.

Η 21ης Ιουνίου άρχιζε απ αυτήν εδώ την γωνία (σήμερα Μακένζυ Κιγκ) Η άλλη γωνία ακριβώς απέναντι, Αγ. Θεοδώρας με Αγ. Σοφίας. Και μετά την πυρκαγιά Από πιο μακριά, στο ύψος της Πλάτωνος, η τότε Αγ. Θεοδώρας (Ερμού 46 για την ακρίβεια σήμερα) οδηγεί στην πλατεία Αγ. Σοφίας.

Ένας όμορφος δρόμος με μπόλικη σκιά. Ακριβώς πάνω στην Βύρωνος (Αγ. Θεοδώρας). Στο ξέφωτο μπροστά ανοίγεται η πλατεία της Αγ. Σοφίας. Ένας όμορφος δρόμος με μπόλικη σκιά. Ακριβώς πάνω στην Βύρωνος (Αγ. Θεοδώρας). Στο ξέφωτο μπροστά ανοίγεται η πλατεία της Αγ. Σοφίας. Και λίγο πιο πάνω. Δυο βήματα από την πλατεία, αρκετά χρόνια πιο πριν.

Το κατάστημα «Α. Γ. Βλαχοδήμος και Υιοί”, στη διασταύρωση Βενιζέλου με Βασ. Ηρακλείου (βόρεια κι ανατολική πλευρά)

Από τον Νίκανδρο Καστανίδη.

‘Ήταν ένα κατάστημα με δερμάτινα είδη. Η επιχείρησε ξεκίνησε από τον Γεώργιο Βλαχοδήμο στην Κωνσταντινούπολή. Στη συνέχεια ο γιος του, Αριστοτέλης, πήγε στην Αθήνα κι άνοιξε κατάστημα δερμάτινων ειδών στην Αθήνα, στην οδό Αιόλου. Στην Θεσσαλονίκη εμφανίζεται το ίδιο κατάστημα το 1908, στην πλατεία Ελευθερίας δίπλα στο κατάστημα Στάιν, που ήταν μαζί με το εργαστήριο κατασκευής δερμάτινων ειδών. Το 1917 ο Αριστοτέλης Βλαχοδήμος συνεταιρίστηκε με τον Αριστείδη Καραδήμο κι άνοιξαν ένα αντίστοιχο κατάστημα στην οδό Βουλγαροκτόνου 7. Πιθανότατα την ίδια εποχή να άνοιξε, για λίγο, ένα παρόμοιο κατάστημα και στο Βόλο. Το 1940 φαίνεται ότι διαλύθηκε ο συνεταιρισμός κι ο Αριστοτέλης Βλαχοδήμος με τους γιούς του μεταφέρθηκαν στο κατάστημα της Βενιζέλου 28, γωνία με Βασ. Ηρακλείου.

Στην κατοχή και με την υποχώρηση των Γερμανών το κατάστημα έπαθε μεγάλες ζημιές, οι οποίες αποκαταστάθηκαν σταδιακά κι άρχισε να βρίσκει την παλιά του κατάσταση στις αρχές του 1950. Οι επόμενες δεκαετίες ήταν αρκετά αποδοτικές. Το Φθινόπωρο του 1995 έκλεισε οριστικά, λόγω της υπέρογκης αύξησης του μισθώματός του και της έλλειψης διαδοχής.

[Από το βιβλίο “Λες και ήταν χθες…” του Α. Καριπίδη, Θεσσαλονίκη, 2006, σελ. 159] [Από το βιβλίο “Ιστορία της επιχειρηματικότητας στη Θεσσαλονίκη”, τόμ. Δ΄, του Ε. Χεκίμογλου, Θεσσαλονίκη, 2004, σελ. 39] Το κατάστημα “Α.Γ. Βλαχοδήμος και Υιοί” στεγαζόταν, από το 1940 μέχρι το 1995” στο μέγαρο Αχίλλειο, στη διασταύρωση Βενιζέλου και Βασ. Ηρακλείου. Στην ίδια θέση, η εικόνα των τελευταίων χρόνων

Αγ. Σοφίας. Έχουμε αφήσει την Ισαύρων πίσω μας, μπροστά μας είναι η Βύρωνος Μια σπάνια λήψη από τον μιναρέ της Αγ. Σοφίας πριν την πυρκαγιά. Το δυτικό κομμάτι ανάμεσα Ισαύρων και Βύρωνος φαίνεται ικανοποιητικά (Γ. Σταύρου και Αγ. Θεοδώρας περίπου σήμερα). Αγ. Σοφίας 21 περίπου σήμερα. Ό,τι, απέμεινε από το μέγαρο στην διασταύρωση με Ισαύρων (Γ. Σταύρου). Το προηγούμενο μέγαρο εδώ σε κόκκινο πλαίσιο λίγο μετά την πυρκαγιά Και λίγο αργότερα. Η Βύρωνος (Αγ. Θεοδώρας σήμερα περίπου) δεν σταματούσε στην Αγ. Σοφίας, προεκτεινόταν και προς τα ανατολικά. Η αψίδα που στήθηκε προς τιμήν της επίσκεψης του σουλτάνου από την Ισραηλιτική κοινότητα. στο ύψος της Βύρωνος (Αγ. Θεοδώρας). 27/5/1911 με το παλιό ημερολόγιο.

Το ίδιο. Το ίδιο.