Ομαδα ερευνας για την παλια Θεσσαλονικη
Πλανόδιοι μανάβηδες στην πλατεία Πλατάνου, στα τέλη της δεκαετίας του 1910, με τον φακό στραμμένο βορειοδυτικά και την οδό Παπαρρηγοπούλου στα δεξιά μας. Με σημερινά δεδομένα θα βρισκόμασταν λίγο πριν από την διασταύρωση των οδών Παραρρηγοπούλου και Μαβίλη (βλ. και https://archive.saloni.ca/1161).
Η φωτογραφία προσφέρεται από γνωστό δημοπρατικό οίκο. Η σύγκριση με το σήμερα στην συνοδευτική φωτογραφία χωρίς περιττά σχόλια..
Αλέξανδρος Σαββόπουλος
Μία ακόμη ψηφίδα, ένα ακόμη κομμάτι του παζλ της χαμένης πόλης συμπληρώνεται σήμερα. Η μικρή οδός Βάσσου, κάθετη στην παλιά Απ. Παύλου, λίγο πριν την Ροτόντα αποκαλύπτεται σε μια λήψη του 1958 (όπως αναφέρεται στην δημοπρασία από την οποία αντλήθηκε). Στο βάθος διακρίνεται τμήμα του τρούλου του Αγ. Παντελεήμονα.
Η πρώτη φωτογραφία, ο αναζητούμενος δρόμος, προέρχεται όπως είπαμε από δημοπρατικό οίκο της πόλης μας, η δεύτερη από το αρχείο Παπαδήμου-Φραγκιά, με φωτογράφο τον Δημ. Παπαδήμου και κωδικό τεκμηρίου DP24.01.168 αποθεμένη στο Ελληνικό Λογοτεχνικό και Ιστορικό Αρχείο (ΕΛΙΑ). Η λήψη αυτή απέχει χρονικά ελάχιστα από την πρώτη. Τοποθετείται στις αρχές της δεκαετίας του 1960. Στην τρίτη φωτογραφική συνένωση σημειώνονται τρία σημεία που επέτρεψαν την ταύτιση.
Στάθης Ασλανίδης
Την οδό Παπαρέσκα κοντά στο Επταπύργιο την είχαμε δει, μαζί με την βρύση της εδώ: https://archive.saloni.ca/1833
Σήμερα βλέπουμε και άλλες φωτογραφίες από την μικρή αυτή ανηφορική οδό.
Νίκανδρος Καστανίδης
Η οδός Ποτίδαιας τον Φεβρουάριο του 1917, με τον φακό του Georges Daubourg στραμμένο προς τα ανατολικά, όπου διακρίνεται αχνά ο Πύργος του Τριγωνίου, στη βόρεια άκρη του ανατολικού τείχους. Την οδό Ποτίδαιας με τα χαρακτηριστικά σπιτάκια στην σειρά, την είχαμε δει από την αντίθετη φορά στην ανάρτηση https://archive.saloni.ca/2012
O Georges Daubourg κατετάγει εθελοντικά στον Γαλλικό Στρατό το 1914 σε ηλικία 31 χρονών, κατά την διάρκεια του Α’ Παγκοσμίου πολέμου. Υπηρέτησε μεταξύ άλλων στο Βαλκανικό μέτωπο και στην Θεσσαλονίκη τραβώντας μια σειρά ιδιαίτερα ενδιαφερουσών φωτογραφιών που αποτυπώνουν με μεγάλη λεπτομέρεια σκηνές και σημεία της πόλης (βλ. ιστότοπο http://14.18.en.orient.free.fr).
Αλέξανδρος Σαββόπουλος
Η οδός Ποτίδαιας τον Φεβρουάριο του 1917, με τον φακό του Georges Daubourg στραμμένο προς τα ανατολικά, όπου διακρίνεται αχνά ο Πύργος του Τριγωνίου, στη βόρεια άκρη του ανατολικού τείχους.
Η οδός Ποτίδαιας το 1982. Φωτογραφία του Νίκου Γιαννακόπουλου από την ανάρτηση https://archive.saloni.ca/902
Η συσχέτιση και ταυτοποίηση των δύο φωτογραφιών της οδού Ποτίδαιας, η πρώτη με τον φακό στραμένο δυτικά προς την Μονή Βλατάδων.
Στην οδό Δημ. Τζαχείλα στην άνοδο για το Γεντί Κουλέ στα χρόνια του πρώτου πολέμου
Μια ενδιαφέρουσα κάρτα ενός χαρακτηριστικού σπιτιού με φωλιά πελαργών στην στέγη, στον οικισμό Τεκελή, βρίσκει το αδερφάκι της με μια δεύτερη κάρτα, της συλλογής ΕΛΙΑ, η οποία απεικονίζει την αντίθετη πλευρά του. Το Τεκελή μετονομάστηκε σε Σίνδο με το ΦΕΚ 55Α στις 15/02/1926. Οι δύο κάρτες με Α/Α 1077 και 1078 έχουν εκδότη την librairie française Θεσσαλονίκης.
Αλέξανδρος Σαββόπουλος
Efstathios Aslanidis:
Η πληροφορία της μετονομασίας μέσα στο απόσπασμα από το Εθνικό Τυπογραφείο.
Σέδες – Θέρμη, δεξιά ο μιναρές που ακόμα υπάρχει στην Θέρμη και αριστερά ο πύργος που κατεδαφίστηκε μετά τον Β' Παγκόσμιο Πόλεμο. Έγχρωμες φωτογραφίες από το 1918. Πιθανόν οι πρώτες έγχρωμες φωτογραφίες του Σέδες (Θέρμη) Από τις συλλογές του Albert Kahn. Φωτογραφίες του Leon Busy.
Θόδωρος Νάτσινας
Στα χρόνια του Μεγάλου Πολέμου. Πλήθος στρατιωτικών μπροστά στο Κεντρικό Ταχυδρομείο της πόλης. Μια ασυνήθιστη λήψη προς το λιμάνι. Αρχές Μεγάλου Αλεξάνδρου στη γωνία της με την οδό Βουλγαροκτόνου. Σήμερα, μπροστά στο ξενοδοχείο Bristol, Κατούνη (Πλατεία Δημάρχου Παντελή Πετρακάκη) με Οπλοποιού.
Πηγή Delcampe, Item n° #1189438622
Ο τίτλος του πωλητή: SALONIQUE-photo militaire 1915 vue sur la grande porte le jour de proclamation de l'état de siege.
Η ανάλυση της φωτογραφίας μας δίνει τα πρώτα νούμερα της Μεγάλου Αλεξάνδρου στη συμβολή της με την παραλιακή οδό Ναυάρχου Κουντουριώτου. Απέναντι στο βάθος διακρίνεται η αποθήκη στο λιμάνι. Οι μικρές πάροδοι δεξιά διαχωρίζουν τα οικοδομικά τετράγωνα της παλιάς ρυμοτομίας και οδηγούν στην παράλληλη οδό Αιγύπτου.
Το πίσω μέρος της φωτογραφίας.
Απόσπασμα από αεροφωτογραφία μετά τη φωτιά του 1917. Ο κύκλος δείχνει τη θέση του φωτογράφου. το βέλος την κατεύθυνση της λήψης και οι σεσημασμένες στέγες τα κτίρια που φαίνονται στην αρχική φωτογραφία.
Πηγή: karamitsos.com
Από την δεκαετία του 1970
Στην πρώτη φωτογραφία μόλις έχει αρχίσει η επιχωμάτωση, διακρίνονται τα καλούπια για τα τσιμεντένια μπλόκια που βυθιζόταν για να επεκταθεί η χερσαία έκταση. Επίσης φαίνονται και τα σιλό του τσιμέντου. Στο βάθος φαίνεται και μια από τις σκάλες που εξαφανίστηκαν μαζί με την κατασκευή της μαρίνας.
Στην δεύτερη το χερσαίο κομμάτι έχει ολοκληρωθεί μάλλον και κατασκευάζονται οι προβλήτες – πάλι φαίνονται τα καλούπια αλλά και τσιμεντένια μπλόκια. Οι άλλες δύο είναι από τα πρώτα χρόνια λειτουργίας της μαρίνας – πολύ ήρεμη κατάσταση.
Φωτογραφίες από την προσωπική μου συλλογή.
Θόδωρος Νάτσινας