Saloni.ca Archive

Με αφορμή μια φωτογραφία κοντινή της εισόδου των Παλιών Ταχυδρομείων, που περιέχεται στα μηνιαία τεκμήρια που δημοσιεύει το Γενικό Αρχείο Μακεδονίας (http://gak.thess.sch.gr/News/news_Tekmirio_mina.html), μια ματιά στο κτίριο πριν και μετά την πυρκαγιά. Στην γωνία Μεγάλου Αλεξάνδρου και Βουλγαροκτόνου τότε, Κατούνη και Οπλοποιού σήμερα στα λαδάδικα. Μας δίνει και την ευκαιρία να δούμε το “ΤαχυδροΚειον”. Ποιος ξέρει... Εν πλήρει παλυεθνική λειτουργία Και η πυρκαγιά Είμαστε στην Κουντουριώτου, το Ταχυδρομείο αριστερά, στο βάθος Το ίδιο με την προηγούμενη

Η κατοικία της οικογένειας του Ιωάννου Γεωρ. Πεντζίκη (1913-1998), από το 1953 περίπου, Γραβιάς 47. Από τον Νίκανδρο Καστανίδη με την συνεργασία της Γλυκερίας Πεντζίκη-Γκερώ. Εικονίζεται η σύζυγος του, Ελένη Δούφου-Πεντζίκη. Η μονοκατοικία αυτή κατεδαφίστηκε το 1964.

Γωνία Γραβιάς με Κρήτης, γύρω στο 1956 Η θέση της κατοικίας αυτής στο πολεοδομικό συγκρότημα της Ανατολικής Θεσσαλονίκης Η διασταύρωση Γραβιάς με Κρήτης σε σημερινό τοπογραφικό σχέδιο της περιοχής Ο Ιωάννης Γεωργίου Πεντζίκη με τη σύζυγό του Ελένη Δούφου-Πεντζίκη, τη δεκαετία του 1950 Τοπογραφικό της γωνίας Γραβιάς με Κρήτης, του 1933 Η σημερινή πολυκατοικία στη γωνία Γραβιάς 47 με Κρήτης Η είσοδος της σημερινής πολυκατοικίας στην οδό Γραβιάς 47

Ο γιατρός Γεώργιος Ιωάννη Πεντζίκης (περ. 1870-1951) Από τον Νίκανδρο Καστανίδη, με την συνεργασία της Γλυκερίας Πεντζίκη-Γκερώ. Οι Πεντζίκηδες, είναι αλήθεια, ότι έχουν μια αντήχηση στην ανθρωπολογική ιστορία της Θεσσαλονίκης του 20ου αιώνα. Ήταν ενεργά δημόσια πρόσωπα, που άφησαν τα ίχνη τους στο ιστορικό γίγνεσθαι της πόλης. Πιο χαρακτηριστική είναι η περίπτωση του λογοτέχνη-ζωγράφου, Νίκου Γαβριήλ Πεντζίκη, ο οποίος είναι ευρύτατα γνωστός, λόγω της πληθωριστικής δημοσιότητας του. Ένας άλλος αξιοσημείωτος ομώνυμός του είναι, ο Γεώργιος Πεντζίκης, που είχε ενεργό δράση στον Μακεδονικό Αγώνα. Γι’ αυτόν, ωστόσο, υπάρχει μια ιστορική παρανόηση: κάποιοι τον αναφέρουν ως γιατρό [βλ. π.χ. https://el.wikipedia.org/wiki/Γεώργιος_Πεντζίκης ] . Μια παρανόηση που οφείλεται στο γεγονός ότι υπάρχουν δύο θεσσαλονικείς με τ’ όνομα: Γεώργιος Πεντζίκης, αλλά με διαφορετικά πατρώνυμα, του Νικολάου ο ένας και του Ιωάννη ο άλλος. Δίνεται η δυνατότητα τώρα να επισημανθούν κάποια βιογραφικά στοιχεία του γιατρού, Γεωργίου Ι. Πεντζίκη κι έτσι να φωτιστεί λίγο η όχι και τόσο γνωστή, μέχρι τώρα, προσωπογραφία του.

Ο Γεώργιος Ι. Πεντζίκης σε προχωρημένη ηλικία

Σπούδασε αρχικά στην Ιατρική Σχολή του Πανεπιστημίου της Αθήνας, απ’ όπου πήρε πτυχίο το 1892. Συνέχισε τις ιατρικές του σπουδές στο Πανεπιστήμιο του Montpellier , στα μέσα της δεκαετίας του 1890. Παντρεύτηκε την Μερόπη Αγγελάκη, αδελφή του Κωνσταντίνου Αγγελάκη. Προσέφερε τις ιατρικές του υπηρεσίες, για αρκετά χρόνια, στο Ελληνογαλλικό Λύκειο του Στεφ. Νούκα και στο Παπάφειο Ορφανοτροφείο. Επιλέγει, τουλάχιστον δύο φορές, ως μέλος της Εφορείας του Θεαγένειου Νοσοκομείο (το 1904 και το 1910) και στην Εφορεία των Εκπαιδευτηρίων (την περίοδο 1915-1920). Επίσης εκλέχθηκε ως αντιπρόσωπος της Ελληνικής Κοινότητας, τον Ιούνιο του 1912. Ήταν σημαίνον μέλος του Ελληνικού Ερυθρού Σταυρού και εκλέχθηκε πρόεδρος, το 1914, στο νεοϊδρυθέντα Ιατρικό Σύνδεσμο. Διέμενε για αρκετά χρόνια στη Θεμιστοκλή Σοφούλη 4. Ευχές για τους νεόνυμφους από την εφημερίδα Journal de Salonique.

Η οικογένεια του Γεωργίου Ι. Πεντζίκη: η μητέρα του, Μαρία, ο πατέρας του Ιωάννης, η αδελφή του, Ευδοκία κι ο ίδιος σε παιδική ηλικία. Φαίνεται ότι ήταν μια εύπορη οικογένεια. Πιθανότατα η φωτογραφία είναι γύρω στο 1880 στο στούντιο του Paul Zepdji.

Ο Γεώργιος Ι. Πεντζίκης, όταν ήταν φοιτητής στην Αθήνα

Αρχή της Θεμ. Σοφούλη, το 1939, όπου σημειώνεται η κατοικία που διέμενε ο Γεώργιος Ι. Πεντζίκης

[Η αεροφωτογραφία αναρτήθηκε από τον κ. David Bravos, στις ΠΦΘ, στις 2-6-2015]

Τοπογραφικό της αρχής από την οδό Θεμιστοκλή Σοφούλη (πρώην Αλλατίνη), πιθανότατα της δεκαετίας του 1930

[Αναρτήθηκε αρχικά από την κ. Κατερίνα Τσιρέλη, στις ΠΦΘ, στις 29-10-2017] Ένα ντοκουμέντο για τον γιατρό Γεώργιο Ι. Πεντζίκη

Μια, επίσης, πολύ ενδιαφέρουσα μαρτυρία: “Το πρώτο κτίριο στο οποίο λειτούργησε (το 1905) το Παρθεναγωγείο (του Στέφ. Νούκα και της Αγλαΐας Σχινά) είναι η οικία του ιατρού Πεντζίκη στη μεγάλη οδό Χαμιδιέ (σημερινή οδό Εθνικής Αμύνης).” [Από το βιβλίο “Θεσσαλονίκης Εκπαιδευτικά, 19ος και 20ος αιώνας”, της Σιδ. Ζιώγου-Καραστεργίου, Θεσσαλονίκη 2006, σελ. 349]. Πρόκειται για το κτίριο της γωνίας Εθνικής Αμύνης με Μανουσογιαννάκη, το οποίο γνωρίζαμε ότι ήταν ιδιοκτησία της οικογένειας Αγγελάκη. Φαίνεται ότι πέρασε στην ιδιοκτησία του ιατρού Πεντζίκη ως προίκα της συζύγου του, Μερόπης Αγγελάκη. Αξίζει να σημειωθεί ότι αυτό το κτίριο στέγασε για αρκετά χρόνια το Δημαρχείο Θεσσαλονίκης, την περίοδο του μεσοπολέμου. [Στη φωτογραφία, της δεκαετίας του 1930, διακρίνεται το εν λόγω κτίριο]

Μοναδική έγχρωμη απεικόνιση σε διαφάνεια. Το κουτί του γραμματοκιβωτίου για την εξυπηρέτηση της γειτονιάς.

και από κει πίσω πάνω στα τείχη... ...στάθηκε για μία αφ υψηλού απεικόνιση της κίνησης του εκκλησιάσματος.

Μαργίτσα, δασκάλα στο 43ο Δημοτικό Σχολείο Θεσσαλονίκης, τη δεκαετία του 1950. Από τον Νίκανδρο Καστανίδη, με τη βοήθεια της Ιφιγένειας Σιτσιάνη και του Ελ. Ξεφτέρη

Η Μαργίτσα, δηλ. η Μαρία Λίνδα (1908-1999), από το Ασβεστοχώρι. Σπούδασε στο Διδασκαλείο Θηλέων Θεσσαλονίκης, απ’ όπου αποφοίτησε το 1928, με διευθυντή, τότε, τον Μιλτιάδη Κουντουρά. ΜΑΚΕΔΟΝΙΑ,15/2/1927, σελ.1 Αναφέρεται η Μαρία Λίνδα (δηλ. η Μαργίτσα) ως τελειόφοιτη σπουδάστρια του Διδασκαλείου Θηλέων της Θεσσαλονίκης. Το 43ο Δημοτικό Σχολείο Θεσσαλονίκης στη διασταύρωση Αγίας Σοφίας με Προξένου Κορομηλά, τη δεκαετία του 1950, που ήταν 15ο μέχρι το 1954. Η τάξη της Μαργίτσας στο 43ο Δημοτικό Σχολείο, τη σχολική χρονιά 1956-57 Η Μαργίτσα νεότερη, τη δεκαετία του 1930. Φαίνεται ότι πρωτοδίδαξε στο Δημοτικό του Ασβεστοχωρίου, γύρω στο 1930 κι αργότερα στο 32ο Δημοτικό Σχολείο Θεσσαλονίκης (δίπλα στη Μητρόπολη) , στα μέσα της δεκαετίας του 1930. Το 1937, το 32ο Δημοτικό Σχολείο μετονομάστηκε σε 15ο Δημοτικό Σχολείο Θεσσαλονίκης και το 1954 σε 43ο. ΜΑΚΕΔΟΝΙΑ,17/5/1930, σελ.2 Αναφέρεται η Μαρία Λίνδα (δηλ. η Μαργίτσα) ως δασκάλα στο Δημοτικό Σχολείο Ασβεστοχωρίου.) Το 32ο Δημοτικό Σχολείο Θεσσαλονίκης, το1936. Σήμερα στεγάζει το Μουσείο του Μακεδονικού Αγώνα. Μιχαήλ Γουναρόπουλος (;;-1999), ο σύζυγος της Μαργίτσας από το 1951. Ήταν δάσκαλος, που υπηρέτησε και στο 32ο (15ο μετά το 1937) Δημοτικό Σχολείο Θεσσαλονίκης Η πολυκατοικία στη γωνία Καρόλου Ντηλ με Γεωργίου Σταύρου, όπου διέμενε η Μαργίτσα, τη δεκαετία του 1950. Η Μαργίτσα [δηλ. η Μαρία Λίνδα-Γουναροπούλου], ως συνταξιούχος

Αεροφωτογραφία της Αγίου Δημητρίου του Γεωργίου Τσαουσάκη, από τη Δημητρίου Γούναρη περίπου προς τα Δυτικά, 1984

Από τον Νίκανδρο Καστανίδη

https://culture.thessaloniki.gr/.../sites/2/ola/o-37.jpg Η αρχή της προηγούμενης αεροφωτογραφίας, από μια άλλη οπτική γωνία Ο αντίστοιχος τοπογραφικός χάρτης της αεροφωτογραφίας

Η Αμαλία Κανελλοπούλου-[Καραμανλή]-Μεγαπάνου στη Θεσσαλονίκη. Από τον Νίκανδρο Καστανίδη. Μια κομψή και σεμνή γυναίκα που άφησε το αποτύπωμά της στην πολιτική πασαρέλα της χώρας γενικά και της Θεσσαλονίκης, ειδικότερα, τα “σκληρά” εκείνα χρόνια, 1951-1967. Σε κάποια εγκαίνια της ΔΕΘ Πλατεία Βαρδαρίου, 1955. Επίσκεψη με την ευκαιρία της 43ης επετείου της απελευθέρωσης της Θεσσαλονίκης Άγιος Δημήτριος, 1955. Επίσκεψη για την 53η επέτειο της απελευθέρωσης της Θεσσαλονίκης Θεσσαλονίκη, μάλλον το 1955 Με τον Νάσο Φλόκα.

[Από το βιβλίο “Κάποτε στη Θεσσαλονίκη”, του Στρ. Σιμιτζή, Θεσσαλονίκη, 2007, σελ. 139]

Ένα αφιέρωμα στο Πειραματικό Σχολείο του Πανεπιστημίου Θεσσαλονίκης, από τον Νίκανδρο Καστανίδη. “…μοναδικό δείγμα σωστής αφομοίωσης και προσαρμογής της παραδοσιακής μακεδονικής αρχιτεκτονικής στις αρχές του μοντέρνου… ” (Β. Κολώνας, 2012) Ιδρύθηκε το 1929 για την θεωρητική και πρακτική παιδαγωγική μόρφωση των φοιτητών του Πανεπιστημίου Θεσσαλονίκης, με πρωτοβουλία του Αλέξανδρου Δελμούζου. Πρωτολειτούργησαν, τη σχολική χρονιά 1934-35, δύο τάξεις για την πρώτη δημοτικού και μια τάξη πρώτης Γυμνασίου, με διευθυντή το Βασίλειο Τατάκη (1896-1986), δασκάλα την Αλεξάνδρα Κεσσανλή και το φιλόλογο Γεώργιο Θέμελη. Τότε το σχολείο στεγάζονταν σε οικόπεδο του Πανεπιστημίου Θεσσαλονίκης που στο πάνω μέρος του είχε δύο οικήματα και στο κάτω μέρος μία ξύλινη παράγκα. Το νέο κτιριακό συγκρότημα του σχολείου σχεδιάστηκε από τον αρχιτέκτονα, Δημήτρη Πικιώνη (1887-1968). Στο αφιέρωμά μας και τα πρωτότυπα σχέδιά του για το σχολείο. Άρχισε να χτίζεται το 1935-1936, αλλά η ανέγερσή του δεν θα ολοκληρωθεί λόγω της κήρυξης του Β΄ Παγκοσμίου Πολέμου. Το πρώτο του τμήμα ήταν έτοιμο το 1937-38 και ολοκληρώθηκε το σχολικό συγκρότημα πολύ αργότερα, το 1966-67. Εκτός από τον Αλ. Δελμούζο και τον Βασ. Τάτακη, μια ιστορική προσωπικότητα του σχολείου ήταν κι ο Ιωάννης Ξηροτύρης (1900-2004), ο οποίος υπήρξε διευθυντής του από το 1941 μέχρι το 1962.

Πειραματικό Σχολείο Πανεπιστημίου Θεσσαλονίκης, Χειμώνας 1934-35 Προσχέδιο 1 του Πικιώνη για το Πειραματικό Σχολείο Πανεπιστημίου Θεσσαλονίκης, 1935 Προσχέδιο 2 του Πικιώνη για το Πειραματικό Σχολείο Πανεπιστημίου Θεσσαλονίκης, 1935 Προσχέδιο 3 του Πικιώνη για το Πειραματικό Σχολείο Πανεπιστημίου Θεσσαλονίκης, 1935 Προσχέδιο 4 του Πικιώνη για το Πειραματικό Σχολείο Πανεπιστημίου Θεσσαλονίκης, 1935 Προσχέδιο 5 του Πικιώνη για το Πειραματικό Σχολείο Πανεπιστημίου Θεσσαλονίκης, 1935 Προσχέδιο 6 του Πικιώνη για το Πειραματικό Σχολείο Πανεπιστημίου Θεσσαλονίκης, 1935 Προσχέδιο 7 του Πικιώνη για το Πειραματικό Σχολείο Πανεπιστημίου Θεσσαλονίκης, 1935

Πειραματικό Σχολείο Πανεπιστημίου Θεσσαλονίκης, 1938 Πειραματικό Σχολείο Πανεπιστημίου Θεσσαλονίκης, 1938

Το Πειραματικό Σχολείο του Παν. Θεσσαλονίκης όπως φαίνεται σε αεροφωτογραφία του 1944, που ανάρτησε ο κ. David Bravos Πειραματικό Σχολείο Πανεπιστημίου Θεσσαλονίκης, 1970 Πειραματικό Σχολείο Πανεπιστημίου Θεσσαλονίκης, 1984

Πειραματικό Σχολείο Πανεπιστημίου Θεσσαλονίκης, σήμερα

Το καραβάκι του Θερμαϊκού, “Ευδοκία” και η απίστευτη ιστορία του Από τον Νίκανδρο Καστανίδη. Ήταν Γαλλική θαλαμηγός, η οποία μεταφέρθηκε με τρένο (!!), την περίοδο της κατοχής, από τη Μασσαλία, για τον Γερμανό Στρατιωτικό Διοικητή της Θεσσαλονίκης. Όταν ήταν να αποχωρήσει ο ναζιστικός στρατός κατοχής της πόλης, το βούλιαξε με δυναμίτιδα κοντά στην προκυμαία της πλατείας Αριστοτέλους, μαζί μ' άλλα. Το επόμενο χρονικό διάστημα, ανελκύστηκε από τον Οργανισμό Ανέλκυσης Ναυαγίων (Ο.Α.Ν.) και περιήλθε στο Δημόσιο. Το 1950, αγόρασε το σκάφος, με δημοπρασία, ο ομογενής από το Σουδάν Κωνσταντίνος Πανέρας κι ανέθεσε την ανακατασκευή του στο καρνάγιο του Χωματά, στην Αρετσού. Το 1969, το απέσυραν και το διέλυσαν στο καρνάγιο του Οικονόμου. [πηγή: “Χίλια Δένδρα”, ένθετο της εφημερίδας “Θεσσαλονίκη”, τεύχος 4, Σεπτέμβριος 1999]

Η “Ευδοκία” εν πλω. Μία εικόνα από τα πλοία που βούλιαξαν οι Γερμανοί, μπροστά στην πλατεία Αριστοτέλους, κατά την αποχώρησή τους, το 1944.

[Αναρτήθηκε από την κα Γιώτα Ησαϊάδου, στις ΠΦΘ, 13-10-2016] Κωνσταντίνος Πανέρας (1891-1951)