Saloni.ca Archive

Ομαδα ερευνας για την παλια Θεσσαλονικη

Ήταν ένα βραχύβιο φροντιστήριο.

Νίκανδρος Καστανίδης

Facebook: https://www.facebook.com/thessalonikilostcity/posts/pfbid02ZDPnxumsG77Jd1DirvE2ErG6FZaKvFj9o4EG3Ey3YanhmYBe89TwYMzkR9oUwoyFl

Σε κίτρινο κύκλο είναι το κτίριο που στεγάστηκε το εν λόγω φροντιστήριο, δηλ. Αναλήψεως 15. Σε πράσινο κύκλο είναι ο ναός της Αναλήψεως.

[Η φωτογραφία είναι μέρος ευρύτερης αεροφωτογραφίας του 1959-60, που βρίσκεται στο βιβλίο “Η Θεσσαλονίκη εκτός των τειχών”, του Β. Κλώνα, σελ. 284-5]

Ο Μιλτιάδης Φλωράς ήταν μαθηματικός, ένας από τους πρώτους αριστούχους του Τμήματος Μαθηματικών του Παν. Θεσσαλονίκης. Γεννήθηκε το 1914 στην Αδριανούπολη της Ανατολικής Θράκης. Ο πατέρας του, Δημήτριος, ήταν φιλόλογος και η μητέρα του, Αικατερίνη, ήταν δασκάλα. Φοίτησε στο Τμήμα Μαθηματικών του Παν. Θεσσαλονίκης την περίοδο 1932-1936 και πήρε πτυχίο, με άριστα, τον Δεκέμβριο του 1936. Ως πτυχιούχος μαθηματικός δίδαξε αρχικά σ΄ ένα νυκτερινό Γυμνάσιο στη συνέχεια στην Ιδιωτική Εκπαίδευση, δηλ. στο συνεταιριστικό φροντιστήριο που συμμετείχε (στην οδό Αναλήψεως) και παράλληλα στα “Εκπαιδευτήρια Λεωνίδα Σ. Ζαχαριάδου”, όπου δίδασκε ο πατέρας του και του εξασφάλισε κάποιες ώρες διδασκαλίας. Γύρω στο 1942 διορίστηκε στο Γυμνάσιο της Αρδέας (σημ. Αριδαίας) του νομού Πέλλας. Από το 1940 ανάπτυξε ένα ερευνητικό ενδιαφέρον στα Θεωρητικά Μαθηματικά και το 1941 έκανε την πρώτη δημοσίευσή του, σχετικά με μια περίπτωση των Διαφορικών Εξισώσεων, στο Δελτίο της Ελληνικής Μαθηματικής Εταιρείας. Το 1942 προσλήφθηκε ως βοηθός στο Τμήμα Μαθηματικών του Παν. Θεσσαλονίκης και το Δεκέμβριο ολοκλήρωσε τη διδακτορική του διατριβή στο επιστημονικό πεδίο της Διαφορικής Γεωμετρίας. Το 1949 διορίστηκε ως επιμελητής στο Μαθηματικό Σπουδαστήριο. Παράλληλα, την ίδια χρονιά, ανέλαβε τη διδασκαλία των Ανωτέρων Μαθηματικών στη Σχολή Υπομηχανικών Θεσσαλονίκης. Το 1956 ολοκλήρωσε την υφηγεσία του στο επιστημονικό πεδίο της Διαφορικής Γεωμετρίας και ανέλαβε τα καθήκοντα ως υφηγητής στο Τμήμα Μαθηματικών. Το 1957 εκλέχθηκε καθηγητής Ανωτέρων Μαθηματικών στο Τμήμα Αρχιτεκτονικής της Πολυτεχνικής Σχολής του Παν. Θεσσαλονίκης. Μέχρι το 1967 δίδαξε Ανώτερα Μαθηματικά σ’ όλα τα Τμήματα της Πολυτεχνικής και της Φυσικομαθηματικής Σχολής. Συνταξιοδοτήθηκε το 1981. Το 1993, όταν έφυγε από τη ζωή, η φήμη του ως ένας μεθοδικός και ενάρετος παν. δάσκαλος ήταν ακόμη διάχυτη στην Πολυτεχνική Σχολή του Παν. Θεσσαλονίκης.

Ο Γεώργιος Ωραιόπουλος ήταν μαθηματικός, απόφοιτος του Τμήματος Μαθηματικών του Παν. Θεσσαλονίκης, συμφοιτητής του Μιλτιάδη Φλωρά. Γεννήθηκε το 1913 στα Μουδανιά της Μικράς Ασίας. Ο πατέρας του Κλεόβουλος με την οικογένειά του ήρθε στη Θεσσαλονίκη, μετά τον ξεριζωμό του Ελληνισμού της Μικράς Ασίας το 1922 και εγκαταστάθηκαν στις προσφυγικές εγκαταστάσεις της Άνω Τούμπας (στην περιοχή της Αγίας Μαρίνας). Αξίζει να αναφερθεί ότι ο πατέρας του υπήρξε γραμματέας του Δ.Σ. του Συλλόγου Προσφύγων της Αγίας Μαρίνας το 1932. Το 1925 τελείωσε το Δ’ Δημοτικό Σχολείο Θεσσαλονίκης στην οδό Παρασκευοπούλου και συνέχισε στο Α’ Γυμνάσιο Αρρένων Θεσσαλονίκης. Στην Ε’ Γυμνασίου μεταπήδησε στο Πρακτικό Λύκειο, που τότε στεγαζόταν στην ίδια περιοχή, στην αρχή της Παρασκευοπούλου. Το 1932 γράφτηκε, μετά από εξετάσεις, στο Τμήμα Μαθηματικών του Παν. Θεσσαλονίκης, απ’ όπου αποφοίτησε, με λίαν καλώς, το Φεβρουάριο του 1937. Τα πρώτα χρόνια μετά την ολοκλήρωση των σπουδών του εργάστηκε ως καθηγητής των Μαθηματικών στην Ιδιωτική Εκπαίδευση, στο Ιωακείμειο Λύκειο της Δέλλιου, στο φροντιστήριο που άνοιξε με τον Μ. Φλωρά και στο Αμερικανικό Κολλέγιο (το οποίο την περίοδο 1940-45 λειτούργησε ως Ιδιωτικό Σχολείο “Κοραής”). Στον Ελληνο-Ιταλικό Πόλεμο πολέμησε στο Αλβανικό Μέτωπο και τραυματίστηκε στην Κορυτσά. Το 1943 διορίστηκε στη Δημόσια Εκπαίδευση και τοποθετήθηκε στο Τσοτύλι, με άμεση απόσπαση στο Γυμνάσιο Πολυγύρου και στη συνέχεια στο Ε΄ Γυμνάσιο Αρρένων της Θεσσαλονίκης. Την περίοδο της κατοχής εντάχθηκε στην Εθνική Αντίσταση του ΕΑΜ και μετά την απελευθέρωση κυνηγήθηκε αδυσώπητα από τις Δημόσιες Υπηρεσίες. Απολύθηκε από τη Δημόσια Εκπαίδευση κι εργάστηκε περιστασιακά στην Ιδιωτική Εκπαίδευση(ιδιωτικά σχολεία, φροντιστήρια, και τεχνικές σχολές), γιατί μετά τους ελέγχους του πιστοποιητικού νομιμοφροσύνης, απολύονταν. Κατάφερε να εργαστεί, πριν την Χούντα, για 7 χρόνια στην Αναργύρειο Καργιαλένειο Σχολή στις Σπέτσες, απ’ όπου μεταπήδησε στη Δημόσια Εκπαίδευση και παρέμεινε μέχρι την συνταξιοδότησή του το 1979. Από το 1950 μέχρι το 2000 περίπου, δραστηριοποιήθηκε στην Ελληνική Μαθηματική Εταιρεία (ΕΜΕ) συμμετέχοντας σε πολλά Δ.Σ. και σε διάφορες επιτροπές. Όταν το 2013 έφυγε από το μάταιο τούτο κόσμο, έμεινε στη μνήμη της ΕΜΕ και στους κύκλους των μαθηματικών της εκπαίδευσης ως πρότυπο αλληλοσεβασμού και συνεργασιμότητας.

Ο Δημήτριος Καρακώττας γεννήθηκε το 1913 στα Βασιλικά Θεσσαλονίκης. Ο πατέρας του, Θεόδωρος, ήταν δάσκαλος. Αποφοίτησε από το Α’ Γυμνάσιο Αρρένων Θεσσαλονίκης, σπούδασε στο Τμήμα Φιλολογίας του Παν. Θεσσαλονίκης, την περίοδο 1931-1936. Πήρε πτυχίο την ακαδ. χρόνια 1936-37 στην Κλασσική Φιλολογία, με λίαν καλώς. Αξίζει να σημειωθεί ότι τα δύο τελευταία χρόνια των σπουδών του, 1935-37 ήταν βοηθός στο Σποδαστήριο Κλασσικής Φιλολογίας. Δίδαξε, εκτός από το συνεργατικό φροντιστήριο που συμμετείχε, του 1939, στο Ε’ Γυμνάσιο Αρρένων Θεσσαλονίκης, για αρκετά χρόνια γύρω στο 1960 και σ’ άλλα σχολεία της Θεσσαλονίκης.

[Η φωτογραφία αναρτήθηκε από τον κ. Platon Kleanthidis, στις ΠΦΘ, στις26-11-2022]

Μπροστά μας το δεύτερο κτήριο της σημερινής Χ. Σμύρνης πριν κτιστεί το γωνιακό ... του CARNABY. 🙂 Απέναντι στην Τσιμισκή το ογκώδες Μέγαρο Βαλαούρη. Η ανέγερση του μόλις είχε τελειώσει.

Facebook: https://www.facebook.com/thessalonikilostcity/posts/pfbid02UY1N8Wu26tJ5YFhdKmGD5Gkcs7oXeMrJjMKNS12A6mh7LRmcJEPtq9vot9yEEYeNl

Το κομμάτι αυτό της οδού έχει φωτογραφηθεί στην παλιά μορφή του, ολόκληρο. Μαζί φαίνονται και κάποια διπλανά σπίτια στην Ευζώνων και την Σαρανταπόρου. 3-4 παραμένουν στην θέση τους.

Οι φωτογραφίες είναι διαφόρων εποχών (κατοχή, 60ς,70ς,80ς). Μερικές κάποτε ήταν δυσεπίλυτες σπαζοκεφαλιές. Με την αλληλουχία που μπήκαν εδώ είναι εύκολα κατανοητές και δεν χρειάζονται πρόσθετες επεξηγήσεις.

Δ.Μ.

Facebook: https://www.facebook.com/thessalonikilostcity/posts/pfbid02ubV2Sb2RvyBnP2Hfpo4bD5FzQ86iPfuXDzPYjhcrj3uz8JfEwiut74sinJ2FYmtnl

Οδός Σπάρτης. Από την Σαρανταπόρου μέχρι την Ευζώνων.

Οδός Σπάρτης γωνία με την οδό Σαρανταπόρου.

Η Οικία στην γωνία κτίστηκε το 1912. Ανήκε στον Γεράσιμο Μπαϊράμωφ, Βούλγαρο μητροπολίτη και μετά το 1918 στους απογόνους του. 1927 αγοράστηκε από τον καπνέμπορο Αντίγονο Χατζηγεωργίου, που κρατούσε την ιδιοκτησία μέχρι την κατεδάφιση της.

Οικία Γεράσιμου Μπαϊράμωφ στη γωνία. Αλλά και στην Σαρανταπόρου κάποιες ιδιαίτερες κατοικίες που υπάρχουν και σήμερα.

Κατοχική. Μεταξύ Ευζώνων και Σαρανταπόρου.

Ο Γερμανός που την τράβηξε έβλεπε μπροστά του τα 5 7 9 και 11 της οδού, από σπίτι στην Ευζώνων 4. Πιο πίσω φαίνονται τα σπίτια της οδού Βελισσαρίου.

Ευζώνων με Σπάρτης.

Υπάρχουν και σήμερα. Στην οδό Σπάρτης.

Αρχές της δεκαετίας του 1970. Κατά την κα. Άννα Δαμιανίδη, οδός Αγίας Τριάδος, αλλά είναι στην οδό Σπάρτης 9.

Από την οδό Ευζώνων 4. Ο Γερμανός κοιτάει την παλιά Έκθεση. Τα μπροστινά σπίτια στην Ευζώνων απέναντι του..

Οικία που κτίστηκε το 1912. Ανήκε στον Γεράσιμο Μπαϊράμωφ, Βούλγαρο μητροπολίτη, μετά το 1918 στους απογόνους του. 1927 αγοράστηκε από τον καπνέμπορο Αντίγονο Χατζηγεωργίου.

Κτίστηκε το 1932. Το σπίτι με το αλεξικέραυνο, όπως το έλεγαν την δεκαετία του 60.

Αρχιτέκτονας ό Απόστολος Γρεκός (1875-1957). Τον είδαμε και στην Οικία Ιωσήφ Μ. Μισραχή (που στεγάστηκε το Κρατικό Ωδείο). 1904 πρώτο σημαντικό του έργο, το Μαράσλειο Εμπορικό Λύκειο του Στέφανου Νούκα. 4 συνολικά οι επαύλεις στο τότε Καραμπουρνάκι. Μια ακτογραμμή ειδυλλιακή. Οι δύο κοντινές στην Γραμματικάκη ήταν των Αλ. Ζάννα και Μιχ. Μαυρογορδάτου εδώ : https://archive.saloni.ca/143

Έλειπε από τον διαδραστικό χάρτη μας.

Facebook: https://web.facebook.com/thessalonikilostcity/posts/pfbid02HobhWhEnhkjvmtpUAv4E33r9sUiWwkD8isWvVWuafRUt4sJXGPMmrKdMt6svBzypl?_rdc=1&_rdr

Η έπαυλη του γιατρού Δ. Γραμματικάκη. Δερματολόγου κατά την διαφήμιση του στα σχόλια από κάτω.

Διαφήμιση του 1930.

1972 Φωτογραφία του Themis Nikolaidis

Από το οικογενειακό άλμπουμ της κας Georgia Dimitriadou-Tavlaridou

Το τέλος πλησιάζει.

Οι 2 αεροφωτογραφίες του Κυριακίδη με την έπαυλη. 1964-65 πάνω, 1959-60 κάτω.

Η ακτογραμμή μπροστά στην τότε οδό Αλλατίνι νυν Σοφούλη. Αριστερά στο μεγάλο τετράγωνο οι επαύλεις των Αλ. Ζάννα και Μιχ. Μαυρογορδάτου. Στο μικρό του γιατρού Δ. Γραμματικάκη.

Ολοκληρωτική η σημερινή καταστροφή.

Εδώ και οι 4 επαύλεις. Η πρώτη που δεν έχουμε δει είναι η Οικία Ραχμή Μπέη. Αρχηγείο αεροπορίας (Château des Aviateurs) τον ΑΠΠ. Κολλέγιο Θηλέων Ανατόλια μέχρι να καεί.

Μετά στην σειρά των Αλ. Ζάννα και Μιχ. Μαυρογορδάτου και τέρμα η έπαυλη του γιατρού Δ. Γραμματικάκη.

Κρατικό Ωδείο Θεσσαλονίκης. Ιδρύθηκε το 1914. Οικία Ιωσήφ Μισραχή (1911). Φιλοξενήθηκε εδώ τα μεταπολεμικά χρόνια μέχρι την κατεδάφισή του, τέλη της δεκαετίας του 1960. Παραθαλάσσια (σήμερα περίπου στο άγαλμα του Καραμανλή).

“Ο γάλλος υπήκοος Ιωσήφ Μισραχή, διευθυντής της εμπορικής εταιρείας Limited, αγόρασε το 1911 οικόπεδο από τον Χουσεΐν πασά γιο του Χατζή Αλή. Εκεί έκτισε διώροφο σπίτι. Σύμφωνα με στοιχεία του Υποθηκοφυλακείου, διέθετε “θερμαγωγούς, ηλεκτρικόν φως και ευρωπαϊκόν μαγειρείον” . Το 1920 πουλήθηκε στον Aριστοφάνη Τότσκα. Τα μεταπολεμικά χρόνια και μέχρι την κατεδάφισή του, στα τέλη της δεκαετίας του 1960, στέγασε το Κρατικό Ωδείο Θεσσαλονίκης. Αρχιτέκτονας Απόστολος Γραικός.” Το ιστορικό του κτηρίου από το διδακτορικό του Βασίλη Κολώνα.

Facebook: https://web.facebook.com/thessalonikilostcity/posts/pfbid02X6x2puHswM2j5vkKcUgWGQv9yf6AYQAxJZAiJ1m3wS4UvJBoNEUTdrfVeDiV5HEbl?_rdc=1&_rdr

1963-64.

1969.

1925-26. Το κτήριο του μετέπειτα Ωδείου. Δίπλα τολ της YMCA (ΧΑΝ). “Σπίτια του στρατιώτη”. Εδώ το κεντρικο, υπήρχαν πολλά ακόμα στην πόλη.

1957.

1965.

Αριστερά το Παπάφειο και κάποιος Θερινός. Ευθεία Λευκός Πύργος.

Facebook: https://web.facebook.com/thessalonikilostcity/posts/pfbid02sJEBQWpkhddtQ3Q1RLsuurf1Qc5nDjxCdeLdpp6C3g4DFy8KSsiqvnhgzJw3VAtsl?_rdc=1&_rdr

Παιδαγωγική Ακαδημία. Στην αρχή της οδού Βελισσαρίου, ανάμεσα σε Αρχαιολογικού Μουσείου και Παρασκευοπούλου.

Ιδρύθηκε το 1933 και λειτούργησε μέχρι το 1990 με μια διακοπή (1971 μέχρι το 1974). Τότε συγχωνεύτηκε με την αντίστοιχη σχολή της Φλώρινας.

Η εκπαίδευση και η πρακτική άσκηση πραγματοποιούνταν στα 3 Πρότυπα Δημοτικά Σχολεία της (2 εξαθέσια, 1 τριθέσιο και 1 μονοθέσιο). Συνέχισαν τη λειτουργία τους και μετά την κατάργηση της Παιδαγωγικής Ακαδημίας.

Α', Β και Γ΄ τα Πρότυπα δημοτικά. Οι τελειόφοιτοι δίδασκαν με τους δασκάλους των τάξεων να παρακολουθούν.

Στην ασφαλτοστρωμένη αυλή του Α' Πρότυπου υπήρχαν μπασκέτες και γινόταν οι γυμναστικές επιδείξεις στο τέλος της χρονιάς. Υπήρχε και κλειστό Γυμναστήριο μαζί και Θέατρο.

Facebook: https://web.facebook.com/thessalonikilostcity/posts/pfbid02huVFycCuzZNw3tLYsBsgdi5wXsYzoAM9kFkVzmCB9JxBZfjiC7jb5FBbAyizKAQZl?_rdc=1&_rdr

Παιδαγωγική Ακαδημία Θεσσαλονίκης. Πρώην οικία Χατζή Μεχμέτ Χαϊρί πασά, διόρωφη. Ο τρίτος όροφος προστέθηκε αργότερα.

Το ιστορικό του κτηρίου από το διδακτορικό του Βασίλη Κολώνα.

Παιδαγωγική Ακαδημία. Ιδρύθηκε το 1933. Πλέον με 3 ορόφους. 1960.

Κατοχή. Από το τότε Αρχ Μουσείο μπροστά μας η οδός Βελισσαρίου. Αριστερά το Α πρότυπο της Παιδαγωγικής Ακαδημίας. Η αυλή με γκαζόν.

Α΄ πρότυπο της Παιδαγωγικής Ακαδημίας. Δάσκαλος ο Πάττας.

Β΄ Πρότυπο. Πρώην οικία Χατιτζε Σενιέ.

Georgios Giannitsopoulos Α' και Β' στο ισόγειο. Γ', Δ', Ε' και γραφείο στον πρώτο όροφο. ΣΤ' στη σοφίτα. Εκεί και η κουδούνα που “αναμετέδιδε” το ηλεκτρικό κουδούνι του Α' Προτύπου.

Γ΄ Πρότυπο. Στην Παρασκευοπούλου, μπροστά μας, γωνία με την οδό Αμαλίας.

Η είσοδος στην Ακαδημία.

Στην ασφαλτοστρωμένη αυλή του Α' Προτύπου. Μπασκέτες και το Κλειστό Γυμναστήριο- Θέατρο. Προς Παρασκευοπούλου.

Τάξη μονοθέσιου ή τριθέσιου, στην είσοδο της Παιδαγωγικής Ακαδημίας.

Καθαριότητα ... στην πλευρά που έβλεπε την οδό Αρχ. Μουσείου. 1961.

Φωτογραφία του Costas Tsioras

τα δασκαλάκια ...

Εδώ μάθαινες και μπάσκετ. Από την δεκαετία του 60.

Νίκανδρος Καστανίδης

Facebook: https://web.facebook.com/thessalonikilostcity/posts/pfbid0476XeGoSQdugNRh5oAbGM7f91zwABpyTYwXHe8Ayx1kQtZnh7J6CQ5NNvvWNBwpzl?_rdc=1&_rdr

Από τη βορειο-δυτική πλευρά, δηλ από τη σημερινή οδό Α. Κεραμοπούλου

Από τη νοτιο-δυτική πλευρά, δηλ. από τη σημερινή οδό Μακένζι Κινγκ

Από τη νοτιο-δυτική πλευρά, δηλ. από τη σημερινή οδό Μακένζι Κινγκ

Βόρεια στοά της

Νότια στοά της

Καυταντζόγλειο. Η θεμελίωση του σταδίου έγινε στις 26 Οκτωβρίου 1956. 27 Οκτωβρίου του 1960, εγκαινιάστηκε.

Τα κονδύλια που διατέθηκαν από το ίδρυμα Λυσίμαχου Καυτανζόγλου ανέρχονταν στα 22 εκατομμύρια δραχμές, ποσό τεράστιο για την εποχή. Άλλα 14 εκατομμύρια διέθεσε η Γ Γ Αθλητισμού, ενώ παραχωρήθηκαν 24,5 στρέμματα γης από τον Δήμο Θεσσαλονίκης και άλλα 85 από το Ελληνικό Δημόσιο.

Ο Λύσανδρος Καυταντζόγλου (1811-1885) ήταν ο πιο διάσημος της ιστορικής οικογένειας του Ιωάννη Καυταντζόγλου εμπόρου και μέλους της Φιλικής Εταιρείας. Ο πατέρας Ιωάννης φυγαδεύτηκε το 1821 από Θεσσαλονίκη στη Γαλλία για να σωθεί.

Ο Λύσανδρος θεωρείται ένας από τους μεγαλύτερους αρχιτέκτονες του κλασικισμού της σύγχρονης Ελλάδας. Σαλονικιός αλλά δούλεψε στην Αθήνα από το 1843 και μετά. Σημαντικά έργα του είναι το Μετσόβιο Πολυτεχνείο και το Αρσάκειο. Το κληροδότημα του γιού του Λυσίμαχου (1873-1930) έμεινε ανενεργό για χρόνια στην Αθήνα ως την δεκαετία του 1950.

Το Καυταντζόγλειο ήταν το μεγαλύτερο στάδιο της χώρας με 50.000 θέσεις, μέχρι την ανέγερση του Ολυμπιακού σταδίου το 1982. Από το 1961 χρησιμοποιήθηκε σαν έδρα του Ηρακλή.

Facebook: https://web.facebook.com/thessalonikilostcity/posts/pfbid02rdMD8N8zCi6KAbaDVsgkXSzZRMSeNchFDA5FFo2wwCLZF96wD8Y92WXE8toLpfBUl?_rdc=1&_rdr

Στα 1962. Το μοναστήρι (!) της Αγίας Θεοδώρας με το οικοτροφείο του Αγίου Αντωνίου από πίσω. Στην οδό Ερμού.

Απέναντι του ο ... Σουκιούρογλου και η οδός Μπαλάνου. Συνεχίζει σαν μοναστήρι στο κέντρο του κέντρου της πόλης. Το οικοτροφείο μεταφέρθηκε στην πλατεία Ιπποδρομίου.

Facebook: https://web.facebook.com/thessalonikilostcity/posts/pfbid02oJV36TGzheQdJAeDrB6pZVo8RiPsY4AhsThgaR3TEh4EeBMNg5gG8WZ73A8MVtyEl?_rdc=1&_rdr