Ομαδα ερευνας για την παλια Θεσσαλονικη
Facebook: https://www.facebook.com/permalink.php?story_fbid=1013300879159545&id=204212503401724
Απ. Παύλου 103 τότε, σήμερα 39, λίγο πιο κάτω από την Αχιλλέως. Ήλιος με δόντια, ένα πρωινό της κατοχής
Η φωτογραφία αυτή κυκλοφορεί εδώ και χρόνια στις σχετικές σελίδες. Μπορεί να μην συζητήθηκε τόσο όσο το Περσικό Προξενείο, πάντα όμως αναφερόταν ως «μεγάλο πρόβλημα». Καιρός να προτείνουμε -με αρκετή ασφάλεια- τη λύση του.
Από την Μάρα Νικοπούλου
Facebook: https://www.facebook.com/permalink.php?story_fbid=1012206695935630&id=204212503401724
Η πρώτη φωτογραφία (πριν δυο χρόνια) μας οδήγησε στο σημείο, αλλά ψάχναμε περισσότερες αποδείξεις. Η δεύτερη μάς τις εξασφάλισε. Κάλβου και Ολύμπου γωνία.
Από την Μάρα Νικοπούλου
Facebook: https://www.facebook.com/permalink.php?story_fbid=1012071599282473&id=204212503401724
Η πρώτη κατοχική φωτογραφία, που μας είχε βάλει σε υποψίες.
Η δεύτερη που μας έδωσε μια καλύτερη εικόνα της διπλανής μεσοπολεμικής πολυκατοικίας.
Η ένωση των δύο μας δίνει μια πληρέστερη εικόνα αυτού του σημείου την περίοδο της κατοχής
Η πολυκατοικία υπάρχει και σήμερα. Παλιότερα Δόμπολη, σήμερα Ολύμπου 7
Η πλευρά της Κάλβου δίνει πολύ καλύτερα τις λεπτομέρειες του γωνιακού μαγαζιού.
Αριστερά με κόκκινο πλαίσιο η θέση του παλιού σπιτιού, με πράσινο η θέση της πολυκατοικίας. Ολύμπου με Κάλβου.
Ο Léon Busy δεν φωτογράφισε μόνο την κρήνη. Μας έδωσε ακόμη 4 αυτοχρωμικές λήψεις στον συνοικισμό. Όλες αυτές είναι καταχωρημένες στο βιβλίο “Θεσσαλονίκη, οι πρώτες έγχρωμες φωτογραφίες” ως φωτογραφίες στον συνοικισμό των τσιγγάνων. Όπως είπαμε είναι πολλοί που επισκέφτηκαν τον χώρο. Ας δούμε και κάποιες ακόμη λήψεις.
Facebook: https://www.facebook.com/permalink.php?story_fbid=1011611262661840&id=204212503401724
Φυσικά τα παιδιά
Οι καθημερινές σκηνές
Οι εντάσεις
Τα χρώματα
που ακόμη και στις ασπρόμαυρες μπορείς να τα φανταστείς
Σε ώρες μοναχικές
και σε στάσεις οικογενειακές
Λήψεις επίσης συνηθισμένες. Για μια δεκάρα συνωστισμός και διεκδίκηση γύρω από τους στρατιώτες
Όμως οι ξένοι έρχονταν και γι άλλον λόγο
Μαζικός εμβολιασμός του πληθυσμού
Κι όπως όλα τα καλά, στο τέλος ένα γλέντι είναι ό,τι πρέπει. Αλλά για τα γλέντια θα μιλήσουμε άλλη φορά.
Προσπαθώντας να εξαντλήσουμε τις αυτοχρωμικές λήψεις της συλλογής Albert Kahn, σήμερα έχει σειρά η οθωμανική βρύση που φωτογραφήθηκε από τον Léon Busy, το 1918, στον καταυλισμό των τσιγγάνων, τον τενεκέ μαχαλά στην σημερινή Ξηροκρήνη. Η κρήνη είναι διατηρητέα και βρίσκεται, απροσπέλαστη όμως, στον ακάλυπτο της οικοδομής Βασ. Παπαθανασίου 42, Η Παπαθανασίου βρίσκεται στο ύψος και πίσω από τον Ν. Σ. Σταθμό. Η φωτογραφία περιέχεται στο βιβλίο ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗ ΟΙ ΠΡΩΤΕΣ ΕΓΧΡΩΜΕΣ ΦΩΤΟΓΡΑΦΙΕΣ 1913 & 1918, εκδ Ολκός
Facebook: https://www.facebook.com/permalink.php?story_fbid=1011018722721094&id=204212503401724
Τον συνοικισμό αυτό τον επισκέφτηκαν πολλές φορές οι στρατιώτες και έχουμε πάρα πολλές λήψεις. Εντούτοις η κρήνη δεν φαίνεται να τράβηξε το φωτογραφικό ενδιαφέρον τους. Σπάνια απεικονίζεται. Εδώ διακρίνεται το ύψος της πίσω από τα τενεκεδένια σπίτια,
Η τωρινή της εικόνα [ mikrasiatwn.wordpress.com]
Ένα κτίριο στην Φράγκων αποκαλύπτεται και φανερώνει τους δημιουργούς του και μία πρωτιά. Με την βοήθεια μιας φωτογραφίας, είμαστε πια σε θέση να το τοποθετήσουμε με απόλυτη βεβαιότητα, και έτσι να συμπληρώσουμε την ιστορία του. Από την Μάρα Νικοπούλου
Facebook: https://www.facebook.com/permalink.php?story_fbid=1009889682833998&id=204212503401724
Μια από τις πρώτες αναφορές για τον αρχιτέκτονα-πολιτικό μηχανικό Μπαρούχ στην Journal de Salonique είναι αυτή στις 31/7/1899:
«To πολιτικό συμβούλιο της ισραηλιτικής κοινότητας έθεσε σε δημοπρασία τα έργα κατασκευής για ένα χάνι, του οποίου το οικόπεδο βρίσκεται στον Φραγκομαχαλά, απέναντι από το Χάνι Αλλατίνη.
Οι επιχειρηματίες που θέλουν να υποβάλουν προσφορά και να δουν τα σχέδια, τις προσφορές και τις προδιαγραφές, παρακαλούνται να απευθύνονται 6-8 μμ γαλλική ώρα στο γραφείο του κ. Μπαρούχ, του επιβλέποντος πολιτικού μηχανικού, που βρίσκεται στην οδό Τοπχανέ [Φράγκων] στο κτίριο Ισαάκ Μοδιάνο.
Κάθε συμμετέχων οφείλει να καταβάλει εγγύηση 150 τουρκικές λίρες.
Η τελική δημοπρασία θα λάβει χώρα την Τρίτη 8 Αυγούστου στις 10 τουρκική ώρα, στον χώρο της ισραηλιτικής κοινότητας».
Από το δημοσίευμα μαθαίνουμε την περιοχή που θα χτιστεί το νέο χάνι: απέναντι από το Χάνι Αλατίνη. Στην αεροφωτογραφία του 1915-6, την βλέπουμε, χτισμένη πια. Σημειώνεται με κίτρινο το Χάνι Αλατίνη και με κόκκινο η Οθωμανική Τράπεζα, για βοήθεια στον προσανατολισμό.
η θέση του κτιρίου σε σχέση με το χάνι Αλλατίνη. Το χάνι Αλλατίνη με μπλε
1900, Oκτώβριος: Το δημοσίευμα με τον τίτλο «Σημειώσεις για την τέχνη» δίνει τις πολύ ενδιαφέρουσες πληροφορίες και τα στοιχεία που χρειάζονται για να τοποθετηθεί το κτίριο.
«Ο συνεργάτης μας ‘Ρεπόρτερ’, πριν περίπου δυο μήνες είχε πάρει συνέντευξη από έναν πολιτικό μηχανικό-αρχιτέκτονα που του δήλωσε κατηγορηματικά ότι η Θεσσαλονίκη δεν διαθέτει ούτε ένα καλόγουστο κτίριο. Αν ο αρχιτέκτονας ερχόταν πάλι σήμερα στην πόλη μας, θα παρατηρούσε ότι αυτή του η προ διμήνου εκτίμηση δεν έχει πια λόγο ύπαρξης. Οι σκαλωσιές μιας οικοδομής που έχτισε η ισραηλιτική κοινότητα στην καρδιά του Φραγκομαχαλά απομακρύνθηκαν, αποκαλύπτοντας ένα υπέροχο κτίριο που ανταποκρίνεται σε όλες τις απαιτήσεις της τέχνης, της αισθητικής και του καλού γούστου –έχοντας και το πολύτιμο πλεονέκτημα ότι κόστισε πολύ λιγότερο απ’ όσο φοβόμασταν γιατί δεν έγιναν σπατάλες. To κτίριο είναι το πρώτο που παρουσιάζει μια πραγματικά ευρωπαϊκή όψη. Όπως αυτά στο Παρίσι, τη Βιέννη, το Βουκουρέστι και όλες τις μεγάλες πόλεις, η στέγη του νέου κτιρίου είναι μερικώς καλυμμένη από πλάκες από τα Carrieres Orientales που είναι μεγαλόπρεπες στην εμφάνιση, εύκολες στη χρήση και στέρεες σε κάθε δοκιμή.
Με την πληροφορία για την στέγη, αυτομάτως αποκλείονται διάφορα κτίρια που βρίσκονταν ‘απέναντι’ (προς διάφορες κατευθύνσεις) από το Χάνι Αλατίνη, και μένει ένα. Έλειπε, όμως η φωτογραφία που θα το επιβεβαίωνε.
Τώρα πλέον υπάρχει, με την πολύτιμη συνεισφορά του κ. Σαββόπουλου και μιας φωτογραφίας από το άρθρο του με τίτλο «Το Αυστριακό Ταχυδρομείο Θεσσαλονίκης κατά την ύστερη οθωμανική περίοδο» [περιοδικό «Φιλοτέλεια» της Ελληνικής Φιλοτελικής Εταιρείας, Μάιος 2020 και τεύχη 722, 723, 724 και 725].
Βλέπουμε την «μερικώς καλυμμένη» από σχιστόπλακες στέγη, βλέπουμε και τα διάφορα διακοσμητικά που περιγράφονταν στο δημοσίευμα του 1900. Όλα αυτά, στο κτίριο της δυτικής γωνίας Φράγκων με Βίκτωρος Ουγκώ, που για πολλά χρόνια στέγασε το Αυστριακό Ταχυδρομείο.
Εκτός από το Αυστριακό Ταχυδρομείο, το κτίριο φιλοξενούσε γραφεία και άλλα μαγαζιά και ονομαζόταν Passage Oriental. Στη JdS το όνομα αυτό βρέθηκε για πρώτη φορά σε δημοσίευμα της 21/2/1901, και αναφέρεται στον γνωστό μας Μιράν Αμπντουλά και την ασφαλιστική εταιρία La Victoria de Berlin.
Στο ισόγειο, δίπλα στο Ταχυδρομείο, από την πλευρά της Ουγκώ, το 1907 υπάρχει ραφείο. (Το είχαμε δει κι όταν ψάχναμε το Τίριγγ)
Σταματάμε επίσης στο 1908, και σε ένα δημοσίευμα που είχε αναρτήσει παλιότερα ο Σπύρος Αλευρόπουλος: Το συμβούλιο της Ταλμούδ Τορα ζητά από την Τράπεζα Θεσσαλονίκης, δάνειο 1200 λιρών Τουρκίας, προκειμένου να κάνει μετατροπές στο Πασάζ Οριεντάλ και να χτίσει έναν φούρνο – δεν ξεκαθαρίζεται αν ο φούρνος θα είναι στο Πασάζ ή αλλού, ας κρατήσουμε μόνο τις εργασίες μετατροπών.
Εργασίες θα χρειαστεί να γίνουν και το 1912. Αυτή τη φορά λόγω της έκρηξης στο Αυστριακό Ταχυδρομείο τον Ιούλιο του 1912. Οι ζημιές από την έκρηξη πάντως δεν ήταν μεγάλες και το απόσπασμα από τη Μακεδονία της 31/7/1912 εξηγεί τον λόγο: τα κεπέγκια ήταν ανοιχτά και εκτονώθηκε προς τον δρόμο.
Το κτίριο έζησε τουλάχιστον άλλα 10 χρόνια, αλλά το Αυστριακό Ταχυδρομείο έφυγε από εκεί το 1914. Παρ’ όλ’ αυτά εξακολούθησε να εμφανίζεται στις αναλυτικές διευθύνσεις (άνωθεν του πρώην Αυστριακού Ταχυδρομείου κλπ) .
Από τα πολλά δημοσιεύματα που αναφέρουν το Πασάζ Οριεντάλ, κρατάμε μόνον λίγα:
1916, Στο γραφείο δικηγόρου και βουλευτή, ιδρύεται Σύλλογος Σερραίων.
1917: Καταλαβαίνουμε ότι δεν είχε πάθει ζημιά (ή έστω όχι μεγάλη ζημιά) στη φωτιά, καθώς τον Οκτώβριο μετακομίζει εκεί το πιλοπωλείον Ρεκανάτη.
1922 Ο δικηγόρος Ν. Κοντολέων παραμένει στο Πασάζ τουλάχιστον μέχρι τον Ιανουάριο 1923
1923: Οι τελευταίες φορές που το βρίσκουμε στην εφημερίδα «Μακεδονία», με απολύτως τελευταία αυτή του…Χαρδαλιά
'Ηταν ιδιοκτησία της Ισραηλιτικής Κοινότητας, από την αρχή του μέχρι τουλάχιστον το 1916 που υπάρχει σχετική αναφορά. Λογικά, πρέπει να παρέμεινε δικό της μέχρι να γκρεμιστεί. Δεν βρέθηκε ο λόγος που κατεδαφίστηκε, σίγουρα πάντως δεν ήταν ο φόβος μήπως το πάρει το σχέδιο Εμπράρ, μιας και ήδη στο ρυμοτομικό του 1921 (δεξιά) βλεπουμε ότι στο σημείο εκείνο δεν θα ίσχυε η αρχική πρόταση (αριστερά).
Από όσα χάνια της περιοχής σώθηκαν από την πυρκαγιά, αυτό πρέπει να ήταν το πρώτο που χάθηκε, και μάλιστα πολύ νωρίς. Κρίμα.
Ας κρατήσουμε την άλλη του πρωτιά, αυτή της στέγης «ευρωπαϊκού τύπου».
και, πλέον, πολλών αποξηραμένων ελών και λιμνών Από το Αρχείο Χαρτογραφικής Κληρονομιάς, και μέσω του Θόδωρου Νάτσινα, εδώ: https://www.facebook.com/maplibrary
Facebook: https://www.facebook.com/permalink.php?story_fbid=1006878776468422&id=204212503401724
(εκεί που σήμερα είναι η στάση της Αγίας Σοφίας) Από τον Νίκανδρο Καστανίδη
Facebook: https://www.facebook.com/permalink.php?story_fbid=1007199523103014&id=204212503401724
Παραθαλάσσια. Από το ΜΙΕΤ μέχρι την κατοικία του πρώτου (διορισμένου) Έλληνα Δήμαρχου Κωνσταντίνου Αγγελάκη. Ο μεγάλος κόλπος που σχηματιζόταν μετά τον Χείμαρρο Αρσλάν είχε τις πρώτες του ακρογιαλίες στην περιοχή της Σαλαμίνας. Μετά την τεράστια αυτή ιδιοκτησία της οικογένειας Άμποτ βρισκόμασταν στην συνέχεια του μεγάλου κόλπου σε νέες παραλίες και στην οικία Μεχμέτ Καπαντζή, στο σημερινό ΜΙΕΤ. Οι περισσότερες κατοικίες από δω και πέρα ήταν πλέον πάνω στο κύμα.
ΜΙΕΤ. Chateau mon Bonheur. Οικία Χασσίδ. – Στο κάτω μέρος αυτού του οικοπέδου από το 1946 ήταν οι πρώτες εγκαταστάσεις του ΟΦΘ (Όμιλος Φίλων Θαλάσσης).– Οικία Τριαντόπουλου. Οικία Πολυχρονιάδη. Οικία Ευάγγελου Φλόκα. Οικία Γεώργιου Μπρόβα. Το κτήριο του Οικοτροφείου του Καλαμαρί. Οικόπεδο που μέχρι το 1934 ήταν σπίτι ή καφενείο της Ελένης Σκουτάρη (γκρεμίστηκε και έμεινε κενό από το 1935). Τέλος η οικία του γιατρού Κωνσταντίνου Αγγελάκη. Τα υπόλοιπα παραθαλάσσια μέχρι την θρυλική παραλία του Ταμαρίξ θα τα δούμε σύντομα.
Μεγάλο μέρος της διάσωσης της εικόνας των παραπάνω κατοικιών το χρωστάμε στον Ζοζέφ Πιγκασού. Φωτογράφισε την περιοχή στη διάρκεια του ΑΠΠ. Η θητεία του σαν γιατρός ήταν στην κοντινή οδό Γραβιάς. Στην βιβλιογραφία, για τις ιδιοκτησίες αυτές, δεν υπάρχουν πολλά. Η εικόνα της περιοχής παρέμεινε περίπου ίδια μέχρι τα τέλη της δεκαετίας του 50.
Από τον Δαυίδ Μπράβο
Facebook: https://www.facebook.com/permalink.php?story_fbid=1006107656545534&id=204212503401724
ΜΙΕΤ. Chateau mon Bonheur. Οικία Χασσίδ. – Στο κάτω μέρος αυτού του οικοπέδου από το 1946 ήταν οι πρώτες εγκαταστάσεις του ΟΦΘ (Όμιλος Φίλων Θαλάσσης).-
Οικία Τριαντόπουλου. Οικία Πολυχρονιάδη. Οικία Ευάγγελου Φλόκα. Οικία Γεώργιου Μπρόβα. Το κτήριο του Οικοτροφείου του Καλαμαρί. Οικόπεδο που μέχρι το 1934 ήταν σπίτι ή καφενείο της Ελένης Σκουτάρη (γκρεμίστηκε και έμεινε κενό από το 1935). Τέλος η οικία του γιατρού Κωνσταντίνου Αγγελάκη.
Οι παραθαλάσσιες κατοικίες από το ΜΙΕΤ μέχρι την κατοικία του πρώτου (διορισμένου) Έλληνα Δήμαρχου Κωνσταντίνου Αγγελάκη.
ΜΙΕΤ. Μέσα στην βλάστηση το Chateau mon Bonheur. Η Οικία Χασσίδ δεξιά. Στο κάτω μέρος της από το 1946 ο ΟΦΘ (Όμιλος Φίλων Θαλάσσης).
Στο βάθος ο θερινός κινηματογράφος Ολύμπια. ΜΙΕΤ και η σκάλα του ΟΦΘ (Όμιλος Φίλων Θαλάσσης).
Το ΜΙΕΤ πάνω στο κύμα.
Αριστερά οι εγκαταστάσεις του ΟΦΘ (Όμιλος Φίλων Θαλάσσης). Δεξιά η Οικία Τριαντόπουλου.
Όμιλος Φίλων Θαλάσσης.
Μπροστά στον ΟΦΘ
Βλέπουμε ξανά τις εγκαταστάσεις του ΟΦΘ και την Οικία Τριαντόπουλου αργότερα Λεβεντάκη, όπως μας πληροφορεί ο κος Φωτιάδης.
Τοπογραφικό του 1934 Ο ΟΦΘ πρωτολειτούργησε το 1946 μέσα στο οικόπεδο Χασσίδ. Ωστόσο υπήρχε σκάλα 12 χρόνια νωρίτερα. Οι οικίες Τριαντόπουλου και Πολυχρονιάδη.
Οικία Γεώργιου Πολυχρονιάδη. Και ψυχιατρική κλινική τη δεκαετία του 1960.
Από αριστερά ΜΙΕΤ. Εγκαταστάσεις του ΟΦΘ (Όμιλος Φίλων Θαλάσσης). Οικία Τριαντόπουλου. Οικία Πολυχρονιάδη. Οικία Ευάγγελου Φλόκα μέσα στα δέντρα. Μετά την Ε. Φλόκα. η Οικία Γεώργιου Μπρόβα. Το Οικοτροφείο του Καλαμαρί με τον απροσπέλαστο χαρακτηριστικό τυφλό τοίχο δεξιά του. Το οικόπεδο Σκουτάρη (που όμως μέχρι το 1934 ήταν όμορφο κτισμένο σπίτι που γκρεμίστηκε). Η οικία του Δήμαρχου Κωνσταντίνου Αγγελάκη.
Οι κατοικίες Ευάγγελου Φλόκα και Πολυχρονιάδη μετά την επιχωμάτωση της παραλίας. Πίσω μεριά σε σχέση με την θάλασσα. Η φαγάνα σουλατσάρει στον νέο δρόμο. (Απόσπασμα φωτογραφίας του Θόδωρου Φουρναράκου)
Οικία Ευάγγελου Φλόκα μπροστά στην θάλασσα, από το αρχείο Χάρη Βάρβογλη
Ζοζέφ Πιγκασού. Φωτογράφησε την περιοχή στη διάρκεια του ΑΠΠ. Οικία Αλφρέδου Άμποτ, κτισμένη πριν το 1889 μέσα στο τεράστιο κτήμα της οικογένειας. Μετά από αυτήν ο κόλπος της Σαλαμίνας έμπαινε λίγο πιό μέσα. ΜΙΕΤ και η “Οικία Πολυχρονιάδη” το 1916.
Το οικόπεδο Σκουτάρη μέχρι το 1934 ήταν όμορφο κτισμένο σπίτι ή καφενείο που γκρεμίστηκε. Το βλέπουμε στο τοπογραφικό της 1ης Ιανουαρίου του 1934.
Τον Οκτώβριο του 1916 ο 38χρονος τότε Ζοζέφ Πιγκασού ξεμπαρκάρει στο λιμάνι της Θεσσαλονίκης και κατευθύνεται στο γαλλικό στρατιωτικό νοσοκομείο, Hopital Temporaire N. 4 στην οδό Γραβιάς. Μαζί του, εκτός από την ιατρική του τσάντα, έχει και τη φωτογραφική του μηχανή. Μέχρι τον Αύγουστο του 1917 φωτογράφισε και διέσωσε εικόνες ενός κόσμου που πολύ σύντομα θα άλλαζε για πάντα.
1938 Η διαφορά αποτύπωσης σε σχέση με το προηγούμενο τοπογραφικό του 1934 είναι το άδειο οικόπεδο Σκουτάρη
Ο Πιγκασού φωτογράφησε τα παραθαλάσσια κτίσματα σε αρκετές φωτογραφίες του.
Η οικία Μπρόβα ερείπιο. Μετά τον σεισμό του 1978.
Απόσπασμα φωτογραφίας στα τέλη της δεκαετίας του 50. Οι διαφορές λίγες σε σχέση με την φωτογραφία του Πιγκασσού του 1916. Στο άδειο οικόπεδο της Ελένης Σκουτάρη, καρνάγιο.
Από την αυλή του Καλαμαρί. Το πίσω μέρος της οικίας Αγγελάκη.
Κωνσταντίνος Αγγελάκης. Μικρό βιογραφικό.
26 Οκτωβρίου 1912. Οι νέες ελληνικές αρχές διατήρησαν στον δημαρχιακό θώκο τον λαοπρόβλητο ντονμέ Οσμάν Σαίτ Μπέη έως τις 23 Αυγούστου του 1916. Μετά το βενιζελικό κίνημα της Εθνικής Άμυνας αντικαταστάθηκε από τον γιατρό Κωνσταντίνο Αγγελάκη (1874-1965). Ηλικίας τότε 42 ετών γόνος ιστορικής οικογένειας. Διορίστηκε Δήμαρχος χωρίς εκλογές και στην θητεία του έζησε την μεγάλη καταστροφική πυρκαγιά τον Αύγουστο του 1917. Μέλος της “Διεθνούς Επιτροπής του Νέου Σχεδίου της Πόλεως” που προέβλεπε την ανασυγκρότηση και ανοικοδόμηση της πόλης με βάση το νέο ρυμοτομικό σχέδιο. Παρέμεινε Δήμαρχος μέχρι την 15 Νοεμβρίου 1920. Η οδός Αγγελάκη δίπλα στην έκθεση αναφέρεται σε αυτόν
Το Οικοτροφείο του Καλαμαρί με τον απροσπέλαστο χαρακτηριστικό τυφλό τοίχο. Αυτή του η μεριά ήταν το πλυσταριό της Σχολής. Το οικόπεδο Ελένης Σκουτάρη μέχρι το 1934 ήταν το όμορφο κτισμένο σπίτι ή καφενείο που βλέπουμε στην μέση. Δεξιά η οικία του Δήμαρχου Κωνσταντίνου Αγγελάκη. Επειδή η φωτογραφία είναι του Pigassou χρονολογικά συμπίπτει με τα χρόνια δημαρχίας του.
Η οικία Σκουτάρη σε ζουμ φωτ. Joseph Pigassou
Η οικία Αγγελάκη σε ζουμ φωτ. Joseph Pigassou
Αλλά και σε καρτ-ποστάλ της εποχής του ΑΠΠ υπάρχει η αποτύπωση των κτηρίων της προηγούμενης φωτογραφίας του Πιγκασού.
Η σκάλα επάνω ήταν το μπροστά μέρος της κατοικίας του Ευάγγελου Φλόκα. Οικοτροφείο του Καλαμαρί με τον απροσπέλαστο χαρακτηριστικό τυφλό τοίχο. Το οικόπεδο της Ελένης Σκουτάρη άδειο μετά το 1934-35. Η οικία Αγγελάκη, αργότερα Θρασύβουλου Λόγιου
1915. Τα παραλιακά σπίτια (εκτός της Σκουτάρη) παρέμειναν τα ίδια μέχρι την δημιουργία της Παραλιακής Λεωφόρου
Οι Εξοχές της Θεσσαλονίκης όταν ήταν εξοχές.
Τα κτήρια που συζητάμε τραβηγμένα από σκάφος. Εκτός από τον ΟΦΘ λίγο παρακάτω ήταν και ο ΝΟΘ
Από την θάλασσα πρώτο το ΜΙΕΤ, ο όγκος των 2 κτισμάτων του Καλαμαρί στο βάθος.
Λίγο πριν το τέλος ...
Η παραλιακή και η Ανθέων έτοιμες
Το οικοτροφείο Καλαμαρί απο την μέσα μεριά του σε σπάνια αποτύπωση. Όρθια ακόμα και η οικία Αγγελάκη. Οικία Πεντζίκη και Γραικού στο βάθος. Κάποτε μπροστά σε αυτές τις τελευταίες ήταν η παραλία Ταμαρίξ.