Saloni.ca Archive

Ομαδα ερευνας για την παλια Θεσσαλονικη

Μια φωτογραφία του Gaston Chérau τον χειμώνα του 1915-16 εντοπίζεται από τον Σπύρο Αλευρόπουλο στην γωνία της Βασ. Ηρακλείου με Βενιζέλου και έρχεται να ρίξει “φως” στο εσωτερικό ενός καταστήματος της αγοράς.

Αριστερά μόλις και μπορούμε να ρίξουμε μια ματιά στην Βενιζέλου. Το νούμερο 9 ίσως δείχνει ότι η Βασ. Ηρακλείου άρχιζε δυτικότερα της Βενιζέλου.

Τα διακοσμητικά τουβλάκια και ο εντοπισμός της δεύτερης φωτογραφίας στην Βασ. Ηρακλείου (είχε αναρτηθεί από τον Βασ. Σεραφίδη στις ΠΦΘ και χρησιμεύσει στην εκεί παρουσίασή μας) οδηγούν σε ασφαλή συμπεράσματα.

Άλλη μια γνωστή φωτό του κτιρίου, τραβηγμένη από την Βασ. Ηρακλείου με Φ. Σπάθα και μέτωπο προς Βενιζέλου. Τα τουβλάκια με τα διακοσμητικά “κενά” παρόντα φυσικά και εδώ.

Φωτογραφία με λεζάντα, αβάπτιστη και πολυσυζητημένη στις άλλες ομάδες. “Ecole des jeunes filles Yadighiari Terekki a Salonique Fondee en 1881”. Οδός Αγίου Δημητρίου λίγο δυτικότερα της εκκλησίας του Αγίου Δημητρίου. Από τον Ευστάθιο Ασλανίδη

“Ecole des jeunes filles Yadighiari Terekki à Salonique Fondée en 1881”

Φωτογραφία συσχέτισης από δημοπρασία. Μεταγενέστερη της αρχικής και λήψη από το μιναρέ του Fethiye. Βλέπουμε το κτίριο σε φάση ανακατασκευής της πρόσοψης.

Το κτίριο απουσιάζει στη φωτογραφία των Schultz & Barnsley.

Ακόμη μια λήψη από εκεί. Σπάνια, γιατί συνήθως οι διαθέσιμες προς αυτήν την κατεύθυνση είναι από καρτ ποστάλ.

Πλατεία Αριστοτέλους, προεκλογική ομιλία από το Ολύμπιον (ελλείψει Ηλέκτρα Παλλάς που ναι ακόμη στα σχέδια), η Αλλιάνς ΔΕΝ έχει γκρεμιστεί, η πλατεία ευρύχωρη για να χωρέσει αυτούς που φωνάζουν ΖΗΤΩ, ΣΥ, ...ΕΙΝΑΙ ΜΑΖΙ ΣΟΥ και άλλα παρόμοια. Η ΕΡΕ, απ όσο μπορούμε να διακρίνουμε, κάνει τον προεκλογικό της αγώνα.

Οι άνθρωποι αυτοί στέκονται σ ένα από τα πιο πολυφωτογραφημένα σταυροδρόμια, Βενιζέλου με Βουλγαροκτόνου. Όταν έπαψαν οι βόλτες, σταμάτησαν και οι φωτογραφίες. Σε μια απ τις τελευταίες λήψεις λοιπόν στο σημείο αυτό. Αριστερά ό,τι απέμεινε από το κατάστημα Ματαράσο, Σαραγουσή και Ρούσο. Δεξιά ό,τι απέμεινε πάλι από το ξενοδοχείο “Παρθενών” Έτσι ήταν το μαγαζί των Ματαράσο, Σαραγουσή και Ρούσο. Οπωσδήποτε θα περνούσες μπροστά απ το κατάστημά τους. Και η διαφήμισή του.

γωνία Σοφίας με Τσιμισκή (Μητροπόλεως). Το συγκεκριμένο σημείο μας έλειπε φωτογραφικά.

“Αρχοντικό στην οδό Παρασκευοπούλου”, ξυλογραφία του Νίκου Νικολαΐδη, του 1990 Ο Νίκανδρος Καστανίδης το εντοπίζει στην γωνία των οδών Παρασκευοπούλου και Δελφών πηγή της ξυλογραφίας https://www.facebook.com/permalink.php?story_fbid=445678369255135&id=204212503401724

Η ξυλογραφία του Νίκου Νικολαΐδη Χτίστηκε μεταξύ 1907 και 1919. Αρχικά ήταν ιδιοκτησία της Σερβέτ Χανούμ, συζύγου του Τεφήκ Εφέντη, διευθυντή Ιδιωτικής σχολής Ντονμέδων (οι ντονμέδες ήταν εξισλαμισμένοι Εβραίοι, κάτοικοι της Θεσσαλονίκης). Το 1925 το κτίριο τέθηκε υπό τον έλεγχο της Υπηρεσίας Διαχείρισης Ανταλλάξιμων μουσουλμανικών περιουσιών. Το 1927 η αντίστοιχη υπηρεσία της Εθνικής Τράπεζας το πούλησε στον σημερινό της ιδιοκτήτη Σιντώ Λάου Μπεμβενίστε και το 1942,το ¼ της οικίας πέρασε στην ιδιοκτησία του Σιντώ Γιουδά Ρεβάχ.Από το 1955 συνιδιοκτήτης μέχρι και σήμερα είναι ο Στέφανος Παπαϊσίδης

Από τον Λευκό Πύργο προς την Παύλου Μελά κατά την κατοχή. Η οικιστικά απαράλλαχτη όψη της κατοχής. Στο τοπίο, πέρα από τις αλλαγές των εποχών, μόνο τα πόστερ στο Ηλύσια αλλάζουν με τις καινούριες προβολές.

Διακρίνεται μια ιταλική σημαία στον όροφο της πολυκατοικίας. Θυμίζουμε ότι παραδίπλα στην Π. Μελά λειτουργούσε το ιταλικό σχολείο “Casa d' Italia Dante Alighieri”.

Μετά την κατοχή γύρω στα 1950 (πριν το 55 γιατί το τραμ ακόμη υπάρχει), Το δέντρο μπροστά από το σπίτι του Μιχ. Παπαδόπουλου Νικ. Φωκά 5 που υπήρχε στις κατοχικές, έχει κοπεί αλλά και στο ισόγειο του σπιτιού έχει ανοίξει μια πόρτα. Ίδιας εποχής με την προηγούμενη Πάλι πριν το 1955, οι πόρτες στο ισόγειο Νικ. Φωκά 5 γίνονται δύο και κλείνει το παράθυρο που υπήρχε παλιότερα. Προστίθεται και μια πινακίδα για να διαφημίσει το μαγαζί. Χρονολογημένη από Σεπτέμβριο του 55, ανάρτηση Βεντούρα, Νικ Φωκά 5 κτίζεται. Η οικοδομή έχει σηκωθεί λίγο παραπάνω, γραμμές τραμ δεν υπάρχουν τέλη 50 το οικόπεδο Τσιρογιάννη 7 περιφραγμένο (αγορασμένο από Ιωάννη Βελλίδη ήδη στα 1951) Η οβάλ έχει ανεγερθεί (ήδη από το 1952), ενώ αριστερά της, Τσιρογιάννη 7 (Βελλίδης) αποπερατώνεται γύρω στα 1959. Εμφανίζεται και το πανωσήκωμα στα Ηλύσια Ίδιας εποχής και το χειροποίητο πανόραμα που ανάρτησε ο Athanasios Tsioukanaras‎ στις ΠΦΘ Αρχές του 1960

του Γιώργου Κωτσίδη

Ο Γιώργος Κωτσίδης το έψαχνε μέρες, το βρήκε, μας το παρουσιάζει, θυμάται και αναρωτιέται: ΔΕΛΤΙΟΝ ΕΚΘΕΤΟΥ 27ης ΔΕΘ

“Το βρήκα μόλις σήμερα Κυριακή πρωί την τελευταία μέρα της 83ης Έκθεσης. Πρόκειται για το ¨ ΔΕΛΤΙΟΝ ΕΚΘΕΤΟΥ ¨ με την φωτογραφία μου που το 1962 χρησιμοποιούσα για την είσοδό μου στην 27η ΔΕΘ , μια και εργαζόμουν 2 – 23 /9/1962 στο περίπτερο της εταιρείας BARCO AE. Βέβαια εκθέτης ήταν η BARCO AE αλλά φαίνεται έτσι εμφάνιζαν τους εργαζόμενους τους οι εκθέτες. Εγώ όπως όλοι οι νέοι της εποχής μου στις τελευταίες τάξεις του τότε Γυμνασίου , σημερινού λυκείου , ή και στα πρώτα χρόνια μετά , μέχρι να καταλήξουν σε κάποια ποιο μόνιμη δουλειά εργαζόταν στην έκθεση. Ήταν δε πολύ μεγάλη χαρά και τιμή να έχεις αυτό το προνόμιο. Ήσουν κι εσύ κάτι στο σπουδαίο σ αυτό πανηγύρι της πόλης σου . Έκανες πολλές γνωριμίες νέων φίλων αγοριών και κοριτσιών ακόμη και πιθανών μελλοντικών εργοδοτών σου. Όλοι οι νέοι της εποχής μου και ίσως και μέχρι σήμερα αυτό να συμβαίνει , έκαναν τα πρώτα τους βήματα στην αγορά εργασίας εκεί στην Έκθεση. Λίγο πριν την έναρξη της έκανα κι εγώ την σχετική αίτηση και προσλήφθηκα. Περίμενα ίσως να εργαστώ στις εισόδους με τα εισιτήρια η κάπου εκεί ώστε να βοηθούσα κι εγώ την παλιοπαρέα εξασφαλίζοντάς τους δωρεάν είσοδο , όπως έκαναν οι προηγούμενοι από μένα. Είχα βλέπεις υποχρέωση να συνεχίσω κι εγώ την παράδοση. Δυστυχώς οι θέσεις αυτές είχαν καλυφθεί και μου ζήτησαν να εργαστώ σε ιδιώτη εκθέτη. Φυσικά δεν είχα αντίρρηση , δεν μπορούσα να κάνω κι αλλιώς. Έτσι βρέθηκα στο περίπτερο της BARCO . Ψάχνοντας γι αυτήν σήμερα βρήκα το ¨ (ΥΠΟ ΕΚΚΑΘΑΡΙΣΗ) ΑΝΩΝΥΜΟΣ ΕΤΑΙΡΕΙΑ ΜΕΤΑΞΟΒΙΟΜΗΧΑΝΙΑ BARCO Α.Ε. ¨ Ίσως να είναι η ίδια εταιρία … Τότε κατασκεύαζε με υπέροχα σχέδια πολύχρωμα υφάσματα για ρούχα κυρίως γυναικεία , που σαν τόπια ήταν όμορφα απλωμένα στο περίπτερο. Μου έκαναν μια ενημέρωση για το τι ακριβώς έπρεπε να κάνω και αφού οργάνωσαν το περίπτερο , έφυγαν. Έμεινα μόνος για λίγες μέρες , μεγαλείο, ένοιωθα τουλάχιστον σαν διευθυντής του εργοστασίου . Δυστυχώς κράτησε πολύ λίγο , μέχρι ένα πρωινό που φάνηκε μια πανέμορφη δίμετρη μελαχρινή κοπέλα . – Ήρθα να εργαστώ εδώ μου λέει , είμαι μανεκέν , θα προβάρω τα έτοιμα φορέματα.

Φάνηκαν αργότερα και μερικοί υπάλληλοι της εταιρίας με έτοιμα ραμμένα φορέματα που θα φορούσε η κοπέλα κάνοντας εκεί μια μίνι πασαρέλα. Ενθουσιάστηκα , βοηθούσα κι εγώ την κοπέλα σε ότι μου ζητούσε , στο κουβάλημα των φουστανιών , στο ντύσιμο της , στην παρουσίασή της. Έριχνα και καμιά κλεφτή ματιά στα αποδυτήρια όταν προετοιμαζόταν. Τέτοια δουλειά δεν την φανταζόμουν . Ξέχασα και την ιδανική μέχρι τότε για μένα στις εισόδους της Έκθεσης και έπεσα με τα μούτρα στην νέα μου δουλειά. Το πήρε χαμπάρι και η παρέα και δεν ξεκολλούσε από το περίπτερο , με κρυφοκοίταζε από μακριά σκασμένη από ζήλια. – Τυχερέ μου φώναζαν … Και ήμουν πράγματι τυχερός , να έχεις δίπλα σου αυτόν τον άγγελο τι καλύτερο. Οι μέρες πέρασαν γίναμε καλοί φίλοι με την κοπέλα , που δυστυχώς δεν θυμάμαι ούτε τα όνομά της και την έχασα με την λήξη της ΔΕΘ χωρίς να συμβεί τίποτε ρομαντικόν , έμεινε μόνο η ανάμνησή της. Πως τα φέρνει όμως η τύχη. Σχεδόν πέντε χρόνια μετά στην Μυτιλήνη μόνος εγώ νεοδιορισμένος μετά διαγωνισμό υπάλληλος , εναγωνίως έψαχνα να προσαρμοστώ στην νέα μου πόλη. Ήταν η πρώτη φορά που ζούσα μακριά από την Θεσσαλονίκη κι η Μυτιλήνη τότε ήταν διήμερα ταξίδι με τραίνο και πλοίο. Σαν να βρισκόμουν μετανάστης στο εξωτερικό . Αεροπλάνα υπήρχαν τα Ντακότα των 24 θέσεων της Ολυμπιακής , αλλά οι τιμές απλησίαστες κι αυτό μέσω Αθηνών , απελπισία. Κι εκεί στις μαύρες μου ένα βραδάκι στην ¨βόλτα ¨ στον παραλιακό δρόμο του λιμανιού , όπου γινόταν το κλασικό της επαρχίας νυφοπάζαρο , την είδα. Ήταν εκείνο το δίμετρο πανέμορφο μελαχρινό κορίτσι της Έκθεσης. Την γνώρισα αμέσως , την φώναξα με τόνομά της , γύρισε. – Τι γυρεύεις μανεκέν εσύ , εδώ στην επαρχία ?

  • Δεν είμαι πλέον μανεκέν , σπούδασα ραδιοτηλεγραφητής , προσλήφθηκα στην πολιτική αεροπορία και εργάζομαι στον πύργο ελέγχου του αεροδρομίου της Μυτιλήνης .

Δεν μπορούσα να φανταστώ μεγαλύτερη τύχη . Δεν πρόλαβα να καλά καλά να φτάσω και η τύχη μούφεξε . Ήταν μια πανέμορφη , υπέροχη κοπέλα , κάναμε καλή παρέα , περάσαμε αξέχαστες μέρες , έσκασαν οι συνάδελφοί μου της δουλειάς να με βλέπουν να κυκλοφορώ μαζί της . Όλα αυτά έγιναν χωρίς να διανοηθώ όμως να την ακουμπήσω , μια και το πρώτο Σαββατοκύριακο έφτασε με την Ολυμπιακή ένα δίμετρο παλικάρι που μου το σύστησε .. -Το αγόρι μου … Που να βρίσκεται άραγε εκείνο το όμορφο κορίτσι τόσα χρόνια μετά εκείνη την γνωριμία μας στην 27η ΔΕΘ του 1962 …”