Saloni.ca Archive

Ομαδα ερευνας για την παλια Θεσσαλονικη

Το κομμάτι του δρόμου και ο μιναρές που φωτογράφισε ο Joseph Pigassou το 1916/17 μετακομίζουν πιο ανατολικά. Δεν πρόκειται για τον μιναρέ του Fethiye με τα σπίτια αριστερά να βρίσκονται στον χώρο της Αρχαίας Αγοράς και τον φωτογράφο να στέκεται περίπου μπροστά στο Εργατικό Κέντρο, όπως είχε υποθέσει ο κ. Nικόπουλος στις ΠΦΘ, αλλά γι' αυτόν του Carsamba. H ταύτιση και τα αναλυτικά αποδεικτικά στοιχεία που ακολουθούν από τον Ευστάθιο Ασλανίδη.

Δεξιά μεγέθυνση από πανοραμική λήψη από τον μιναρέ της Αγ. Σοφίας (από http://www.14-18.it/).

Βλέπουμε τον μιναρέ Carsamba στη διασταύρωση της Ευριπίδου με την Παλαιά Αριστοτέλους (σημερινή Ολύμπου με Λεωνίδα Ιασονίδου στην ανατολική συμβολή τους κατά προσέγγιση). Ο Joseph Pigassou στέκεται στην Αριστοτέλους/Ολύμπου σχεδόν στην γωνία με Σωκράτους, όπως ορίζονταν από την παλιά ρυμοτομία.

Η περιοχή σε στιγμιότυπο από γαλλικό φιλμ μετά την πυρκαγιά του '17.

Συγκρίσεις χαρακτηριστικών.

Πράξη τακτοποίησης από το τοπογραφικό portal του Δήμου Θεσσαλονίκης, με ονόματα ιδιοκτητών.

Η φωτογραφία από το ΚΙΘ. Ίσως από τις πιο άτυχες στιγμές του ως προς τον εντοπισμό της. Η σωστή τοποθεσία είναι Βασ. Γεωργίου. Το πρώτο κτήριο αριστερά είναι του Ιβάν Χ”μήσεφ, μετέπειτα 12ο Δημοτικό, το δεύτερο του Ναβάρο/Πάντου. Ο εντοπισμός από τον Σπύρο Αλευρόπουλο.

Η πρώτη φωτογραφία από την Médiathèque de l'architecture et du patrimoine είναι από τις πιο γνωστές των ημερών της πυρκαγιάς. Από τον Ευστάθιο Ασλανίδη εντοπίζεται λίγο ανατολικότερα από την Βενιζέλου.

Αμέσως μετά την Βενιζέλου βλέποντας ανατολικά Τα σημεία συσχέτισης

Η φωτογραφία συσχέτισης. Λίγο ανατολικότερα από την γωνία Εγνατίας με Βενιζέλου.

Η φωτογραφία από το άλμπουμ “Salonika 1918”που προβάλλεται στο youtube. Δεν είναι όμως Βενιζέλου, αλλά Εγνατία με Κων/νου Παλαιολόγου, όπως επισημαίνει και αποδεικνύει ο Ευστάθιος Ασλανίδης. Βλέποντας την Κων. Παλαιολόγου από την Εγνατία. Η λεζάντα είναι λανθασμένη.

τοποθετείται και η φωτογραφία αυτή από τον Σπύρο Αλευρόπουλο. Συσχετίστηκε με βάση τη φωτογραφία που είχε αναγνωριστεί λίγες μέρες πιο πριν από τον Ευστάθιο Ασλανίδη.

Λίγο ανατολικότερα της Λ. Σοφού επί της Εγνατίας

Ποίος ήταν ο ιδιοκτήτης του ξενοδοχείου Splendid;

Στο βιβλίο “Χάνια Πανδοχεία Ξενοδοχεία της Θεσσαλονίκης 1875-1917” του Α. Χ. Γρηγορίου (Θεσσαλονίκη, 2003) αναφέρεται ότι το ξενοδοχείο Splendid άρχισε να λειτουργεί πριν το 1910 (συγκεκριμένα το 1907) κι ότι ήταν “ιδιοκτησίας οικογένειας Δαρβέρη” (σελ. 94). Είναι όμως γνωστό ότι η οικογένεια Δαρβέρη κατάγονταν από το χωριό Βέρβαινα της ορεινής Αρκαδίας και ότι ο Νικόλαος Δαρβέρης ήρθε στη Θεσσαλονίκη μετά την απελευθέρωση της (βλ. Θεσσαλονίκη, 1912-2012. Τα Μεγάλα Γεγονότα στον Καθρέπτη του Τύπου, εκδ. Μορφωτικού Ιδρύματος Συντακτών Ημερησίων Εφημερίδων Μακεδονίας-Θράκης, σελ. 60). Ο Ν. Δαρβέρης ήταν δικηγόρος και μάλλον είναι απίθανο να είχε περιουσία όταν πρωτοήρθε στη Θεσσαλονίκη μια και η καταγωγή του ήταν φτωχική. Φαίνεται, λοιπόν, ότι τα στοιχεία αυτά δεν ταιριάζουν. Κι έτσι το ερώτημα μένει ανοικτό.

Τα στοιχεία που συνθέτουν το πρόβλημα από τον Νίκανδρο Καστανίδη.

Η φωτογραφία αριστερά του Λυκίδη (μεσοπολεμική), αναρτημένη από τον Βαγγέλη Καβάλα στις ΠΦΘ ήρθε να ταιριάξει με μια που βρέθηκε σ΄ένα άλμπουμ Άγγλου στρατιωτικού (πριν τη φωτιά). Το άλμπουμ αυτό υποδείχτηκε από τον Αλέξη Αθάνατο στις ΠΦΘ και βρίσκεται εδώ: https://cudl.lib.cam.ac.uk/view/MS-ADD-10082-00012/36 Ο φωτογράφος και στις δυο βρίσκεται στη συμβολή της οδού Στεφάνου Τάττη (Μεθοδίου) με Κεραμοπούλου (Κομνηνών), σε παρένθεση τα παλιά ονόματα των οδών. Μ άλλα λόγια βρισκόμαστε λίγο πάνω από την εκκλησία της Αγ. Σοφίας, στο κέντρο της πόλης.

Ο εντοπισμός της δεύτερης φωτογραφίας, η συσχέτιση και τελικά η ταύτιση από τον Ευστάθιο Ασλανίδη.

Η τεκμηρίωση από τις επόμενες φωτογραφίες

Από τον Νίκανδρο Καστανίδη.

Το σπίτι του χρηματιστή Βικέντιου Τσελεπίδη (που δολοφονήθηκε το 1922 στην οδό Ιωαννίνων), στη σημερινή Κωνσταντινουπόλεως 21-23 (εντοπισμός από κ. Νικόπουλο στις ΠΦΘ). [Από το βιβλίο “Η Θεσσαλονίκη εκτός τειχών”, του Β. Κολώνα, (University Studio Press, 2014), σελ. 72.

Από τον Δαυίδ Μπράβο

Λίγες μέρες μετά το κίνημα της Εθνικής Άμυνας στη Θεσσαλονίκη Γάλλοι στρατιώτες παίρνουν θέση σ ένα σημείο της πόλης. Το σημείο αυτό στη φωτογραφία (από τα γαλλικά αρχεία στο http://www.culture.gouv.fr) αναγνωρίζεται από τον Δαβίδ Μπράβο ως γωνία Βασ. Γεωργίου και Έδισον, όπου σήμερα το λυόμενο του Α' Λύκειου, ακριβώς απέναντι από το περίπτερο του ΓΣΣ. Είναι το κτήριο Διοίκησης “Τροχιοδρόμων και Ηλεκτροφωτισμού”, η ΔΕΗ δηλαδή εκείνης της εποχής.

Υπάρχει και μια παλιότερη (τα πρώτα χρόνια της κυκλοφορίας των ηλεκτρικών τραμ) που πρέπει να είναι περίπου στο ίδιο σημείο. Διακρίνεται και ένας πύργος ψύξης στο βάθος. Είτε κατεδαφίστηκε αυτό το κτίριο είτε ήταν δίπλα σε αυτό της αρχικής ανάρτησης. Και μια ακόμα όπου φαίνεται ολόκληρη η επιγραφή Εταιρεία τροχιοδρόμων και ηλεκτροφωτισμού Θεσσαλονίκης (ΕΤΗΘ). Εδώ το ίδιο σημείο, σε φωτογραφία από το συλλογικό έργο “Οι τροχιόδρομοι Θεσσαλονίκης, Βόλου και Καρλοβασίων Σάμου” του Μουσείου Φωτογραφίας “Χρήστος Καλεμκερής” του Δήμου Καλαμαριάς.

Η οδός Βογατσικού (στο κέντρο της Θεσσαλονίκης) και οι πριν το 1960 ιδιοκτήτες των πολυκατοικιών.

Επιμέλεια και παρουσίαση Νίκανδρος Καστανίδης.