Saloni.ca Archive

Λεωφόρος Νίκης 1916 Ο φωτογράφος βρίσκεται στο ύψος της εταιρείας Messageries Maritimes (που δεν φαίνεται) δίπλα στον κινηματογράφο Ολύμπια και βλέπει την σχεδόν άδεια από τροχοφόρα λεωφόρο, όπου ένστολοι και απλοί πολίτες κάνουν την βόλτα τους. Ανατολικότερα ξεχωρίζουν τα κιόσκια στην ταράτσα του Splendid Palace, όπου 10 χρόνια αργότερα τον χώρο του θα καταλάβει ένα άλλο ένδοξο ξενοδοχείο, το Μεντιτερανέ.

Στον Αγγλικό ρυμοτομικό χάρτη της Θεσσαλονίκης του 1944 μπορεί να επισημανθεί ένα ιστορικό (πολεοδομικό) γεγονός της πόλης: την πρώτη κτιριακή επέκταση του Πανεπιστημίου Θεσσαλονίκης . Αξίζει να αναδειχθεί η εικονογραφική ιστορία του κτιρίου της Γεωπονικής Σχολής στα “σκαριά”.

Ένα μικρό αφιέρωμα από τον Νίκανδρο Καστανίδη.

Ο ρυμοτομικός χάρτης του 1944

Τα χρόνια της κατοχής Πριν το 1953 και μετά το 1939

Μάλλον στα χρόνια της κατοχής Μάλλον στα χρόνια της κατοχής

Αφορμή της ανάρτησης η εσφαλμένη εντύπωση που έχει δημιουργηθεί για την ιστορικότητα και χρονολόγηση του ονόματος του Ιερού Ναού της Παναγίας Δεξιάς Θεσσαλονίκης. Σε διαδικτυακές σελίδες θρησκευτικού περιεχομένου αλλά και σε αναρτήσεις διαφόρων ομάδων του Facebook γράφεται ότι ο νέος ναός ανατολικά της αψίδας του Γαλερίου (Καμάρα), αυτός που σήμερα γνωρίζουμε, θεμελιώθηκε το 1956 στη θέση βυζαντινού ναού αφιερωμένου στον Άγιο Υπάτιο παραβλέποντας το όνομα “Παναγία Δεξιά”, υπονοώντας ότι φέρει σύγχρονη ονομασία. Τα στοιχεία βέβαια που αντλούμε μας καθοδηγούν στην άποψη ότι ο ναός από παλιά έφερε διπλή ονομασία δηλαδή ήταν αφιερωμένος στην Παναγία Δεξιά και στον Άγιο Υπάτιο. Επιμέλεια Ευστάθιου Ασλανίδη με συμπληρωματικά σχόλια Μάρας Νικοπούλου και Κατερίνας Τσιρέλη.

Η Παναγία Δεξιά υπό κατασκευή Αναφορά του ονόματος στο φύλλο εφημερίδας της Μακεδονίας τη 2α Φεβρουαρίου 1919. Αναφορά του ναού στο σχέδιο, χάρτης Wernieski ως Aya Maria, παραπέμποντας στο όνομα της Θεοτόκου Παναγίας. Στην “ Αστυγραφία Θεσσαλονίκης, 1880 “, (σελ. 71, εκδόσεις Κουλτούρα, Αθήνα 1978) ο Μιχαήλ Χατζη Ιωάννου αναφέρει τη διπλή ονομασία του Ναού. Και το νέο και παλιό “διάγραμμα κάλυψης” του ναού σε ρυμοτομικό διάγραμμα του 1961 Η εκκλησία με την “διπλή ονομασία” αναγραφόμενη σε πράξη τακτοποίησης του 1949 Άλλη μια αναφορά στον “Ανατολίτικο Κατάλογο: Εμπορικός, Βιομηχανικός, Διοικητικός και Δικαστικός της Ανατολής, 1914” όπως αναφέρεται στην δημοσίευση του Νικόλαου Σιώκη: Η πόλη της Θεσσαλονίκης στα 1910 μέσα από τις σελίδες ενός γαλλικού καταλόγου. Σε αυτη την κακη (δυστυχως) α/φ του 1960 φαινεται ο παλιος ναος μεσα στο περιγραμμα του νεου που ειχε ηδη ξεκινησει η ανεγερση του. Μπορουμε πλεον να καταλαβουμε γιατι κοπηκε στη μεση ο παλιος ναος

Δημοσιεύσεις από το διαδικτυακό ιστότοπο στο Facebook του Ιερού Ναού Παναγίας Δεξιάς. Στη φωτο αυτη φαινεται πως ο παλιος ναος γκρεμιστηκε μερικως για να γινουν τα θεμελια του νεου. Τον Μαιο του 1962 εγινε η τελευταια λειτουργια στον παλιο ναο πριν κατεδαφιστει ολοκληρωτικα. Εως τοτε οι εργασιες ανεγερσης του νεου ναου καθυστερουσαν και υπηρχε εντονη γκρινια απο τον κοσμο μιας και στριμωχνοταν στον μισο παλιο. https://www.facebook.com/421385457881924/photos/a.430586013628535.99726.421385457881924/430586230295180/?type=3&theater&hc_location=ufi

[Από το βιβλίο “Wandering in the Byzantine Thessaloniki”, by E. Kourkoutidou-Nikolaidou & A. Tourta, Kapon Edition, 1997, pag. 198]

Από τον Νίκανδρο Καστανίδη.

από την εταιρεία των “Αφων Κονιόρδου” που δραστηριοποιήθηκαν στη Θεσσαλονίκη.

Ένα αφιέρωμα από τον Νίκανδρο Καστανίδη.

Στην εικονογραφική ιστορία της Θεσσαλονίκης, το “μέγαρο Κονιόρδου” και τα “Κονιορδέικα” είναι αξιοσημείωτα κτίσματα της μεσοπολεμικής περιόδου, που οι ενδιαφερόμενοι τα γνωρίζουν πολύ καλά. Δεν είναι, όμως, καθόλου γνωστοί οι άνθρωποι που τα δημιούργησαν (δηλ. προκάλεσαν και χρηματοδότησαν την κατασκευή τους). Δεν είναι καθόλου γνωστοί οι επιχειρηματίες της οικογένειας που δραστηριοποιήθηκαν, τότε, στη Θεσσαλονίκη.

Ο Γεώργιος Β. Κονιόρδος ήταν, όπως φαίνεται, το μέλος της οικογένειας Κονιόρδου που ενεργοποιήθηκε συστηματικά στη Θεσσαλονίκη, μ’ αφορμή, πιθανότατα, του συνεταιρισμού του οινοπνευματοποιίου και οινοποιίου “Πρωτεύς” (1928) που διεύθυνε μαζί με τον Παντελή Γ. Γεωργιάδη. Ο αδελφός του Κωνσταντίνος συμμετείχε στις επιχειρήσεις των Αφων Κονιόρδου, στη Θεσσαλονίκη, ίσως λίγο αργότερα. Κάποια περίοδο ήταν στη Θεσσαλονίκη κι ο Μανώλης Κονιόρδος.

Ο Γεώργιος Β. Κονιόρδος, ως πρόεδρος της Λέσχης της Ε.Ρ.Ε. Θεσσαλονίκης, με τον Κωνσταντίνο Καραμανλή, το 1957 “Πρωτεύς”, το εργοστάσιο οινοπνευματοποιΐας και οινοποιΐας των Αφων Γεωργιάδη και των Αφων Κονιόρδου, από το 1928. Βρισκόταν μεταξύ των οδών Γεννιτσών και Μοναστηρίου. Ο Κωνσταντίνος Β. Κονιόρδος, πρώτος από τα δεξιά. Και η Φιλομήλα Κονιόρδου, σύζυγος του Γεωργίου Β. Κονιόρδου, πρώτη από τ' αριστερά. Ο Κ. Β. Κονιόρδος, δίπλα στην Έλλη Λαμπέτη, στις κατασκηνώσεις της ΧΑΝΘ, στο Πήλιο. Ο Κ.Β. Κονιόρδος στις κατασκηνώσεις της ΧΑΝΘ, στο Πήλιο Το μέγαρο Κονιόρδου, στη Λεωφόρο Νίκης 35, τη δεκαετία του 1930. Οικοδομήθηκε το 1934. Το μέγαρο Κονιόρδου και καΐκια των Αφων Κονιόρδου, τη δεκαετία του 1950 Δύο απο τα Κονιορδέικα στη Σοφούλη, γωνία με Λογοθέτου. Οικοδομήθηκαν γύρω στο 1923. Οικία Κονιόρδων, στη γωνία των οδών Μαρία Κάλας και Λογοθέτου. Οικοδομήθηκε το 1933. Οι αδελφοί Γεωργίου Ι. Κονιόρδου στην περιοχή που αργότερα κτίστηκαν τα Κονιορδέικα. Τα ονόματα των αδελφών αυτών δεν είναι πολύ γνωστά. Μεταξύ αυτών είναι ο Ιωάννης, ο Νικόλαος, ο Βασίλειος κι ο Σωκράτης. Το σπίτι που διέμενε στη Θεσσαλονίκη ο Γεώργιος Β. Κονιόρδος ήταν Βασ. Όλγας 127 Πιθανότατα Βασ. Όλγας 127, όπου διέμενε ο Γεώργιος Κονιόρδος Πιθανότατα η η οικία στη Βασ. Όλγας 127. Ένας από τους αρχικούς ιδιοκτήτες της ήταν ο κοσμηματοπώλης Ισαάκ Μπερουνμπί. Πιθανόταταη η οικία στη Βασ. Όλγας 127 Ποτοποιΐα Κονιόρδου στη Θεσσαλονίκη, πλησίον του μύλου Αλλατίνι

Φωτογραφία του Γιάννη Κυριακίδη

Ποτά που παρήγαγε η ποτοποιΐα Κονίορδου

Η μικρή οδός Αγ. Υπατίου και η είσοδος στον ναό του Αγ. Υπατίου δεξιά, στα τέλη της δεκαετίας του 50, σε αναγνώριση και τεκμηρίωση από την Μάρα Νικοπούλου. Η μικρή οδός Αγ. Υπατίου

Αρματωλών και Έβρου. Αναγνώριση από τον Ευστάθιο Ασλανίδη

Πρωτοπόρες γυναίκες γιατροί στη Θεσσαλονίκη συνέχεια. Από τον Νίκανδρο Καστανίδη. Σε διαφήμιση του 1924 στη “Μακεδονία” υπάρχει η ιστορική πληροφορία ό,τι η Miss Z. BOLA (που σπούδασε ιατρική στο Λονδίνο) και η Διδα Μ. ΛΕΚΑΤΣΑ (που σπούδασε ιατρική στη Βοστώνη) είχαν διευθυντικές θέσεις στη “Μεγάλη Κλινική της Θεσσαλονίκης” των Β. Νομικού, Καρ. Αλεξανδρίδη. Κι όπως αναφέρει η ειδησιογραφία της “Μακεδονία”, η γιατρός Μ. ΛΕΚΑΤΣΑ εργαζόταν από το 1921, τουλάχιστον, στο Δημοτικό Νοσοκομείο Θεσσαλονίκης [βλ. “Μακεδονία”, 24/1/1921, σελ. 1].

Έτσι μετά την Iταλίδα γιατρό Ferrari Bizze (Φερράρη ή Φερράρε Μπίτσε ή Πίτση) που εργαζόταν από το 1906 στη Θεσσαλονίκη και την οδοντίατρο Σμαράγδα Χατζηβασιλείου το1914, δραστηριοποιούνται στη Θεσσαλονίκη η γιατρός Μ. Λεκατσά από το 1921, τουλάχιστον και η Z. Bola, από το 1924. Οι αμέσως επόμενες που έχουν καταγραφεί, μέχρι τώρα, είναι το 1929 οι εξής: η Μαργαριτοπούλου, η Φιλήντρα, η Ε. Βαντή, η Α. Ευνουχίδου και η Α. Τσάκωνα.