Μια ακόμη ανέκδοτη φωτογραφία του Ποπάρα Μπαμπά Ζαντέ τζαμί (Popara Baba-zade), λεπτομέρεια από γαλλική στερεοσκοπική πλάκα, η οποία δημοπρατήθηκε πρόσφατα.
Η λήψη της πρέπει να έχει γίνει από την Κλαυθμώνος.
H πύλη των Αγίων Αναργύρων σημειωμένη σε ζουμ της αρχικής φωτό (αριστερά) και σε μία φωτό τραβηγμένη από το σημείο της σημερινής ταβέρνας Σαϊτη (Κλαυθμώνος με Χ. Μούσκου γωνία). Η “θέα” προς την πύλη αλλά και η απόσταση από τον μιναρέ δείχνει ότι η αρχική είναι τραβηγμένη από κάποιο σημείο αρκετά πιο δυτικά από τον Σαϊτη
Δανείζομαι μια φωτογραφία που ανάρτησε ο κ. Φωτιάδης στις ΠΦΘ και σχολίαζε μεταξύ άλλων ότι «αν είναι η οδός Βενιζέλου είναι πάνω από την Εγνατία και πάνω από την Βυζαντινή “Mέση Οδό”».
Η απάντηση: “Είναι-και-δεν-είναι” Βενιζέλου. Με την έννοια ότι βλέπουμε την συνέχειά της, την Στεφάνου Δραγούμη (παλιότερα Φ. Δραγούμη), με τον φωτογράφο να στέκεται στη γωνία της με την Κασσάνδρου.
Εδώ βλέπουμε το εξαιρετικά χαρακτηριστικό σπίτι της αρχικής φωτογραφίας, στη βορειοδυτική γωνία Κασσάνδρου με Στ. Δραγούμη, από την πλευρά της Κασσάνδρου. Γλίτωσε από τη φωτιά και έζησε μέχρι τη δεκαετία του ’50. Λίγο παραπέρα, ο μιναρές του τζαμιού Μουσταφά με το γνωστό κυπαρίσσι.
Τα κοινά στοιχεία του κτιρίου και του πεζοδρομίου μπροστά του, αν και από διαφορετικές πλευρές του κτιρίου, δεν αφήνουν καμία αμφιβολία. Πέρα από τις «ρίγες» που τις συναντάμε σε αρκετά σπίτια, έχουμε ίδια διακοσμητικά στις ξύλινες πόρτες, ίδιο μοτίβο κάτω από τα παράθυρα, καλοφτιαγμένο πεζοδρόμιο με λείες πλάκες.
Την ανηφόρα την βλέπουμε από μακριά σ’ αυτές τις φωτό από την συλλογή Παπαϊωάννου (αριστερά) και σε ζουμ από φωτό του Joseph Pigassou (δεξιά).
Το αξιοσημείωτο διατηρητέο της Δημ. Πολιορκητή 23 (γωνία με Αλ. Παπαδόπουλου) στην Άνω Πόλη
Τι είναι γνωστό από την ιστορία του;; κι από τους αρχικούς ιδιοκτήτες του;;
Κάθισε να ξαποστάσει και να φωτογραφηθεί ο ηλίκιωμένος συμπολίτης μας.
Στην στήλη των Όφεων. στην ομώνυμη πλατεία. Πίσω του συνεχίζει η Αγ. Δημητρίου προς τα ανατολικά.
Στην γειτονιά της Μπάρας στο νότιο πεζοδρόμιο της Μοναστηρίου, γωνία με Ταντάλου.
Αναγνωρίστηκε από τον Γιάννη Σιδηρόπουλο στις ΠΦΘ και παίρνει την θέση της στον χάρτη μας.
Όταν το πάρκο κατεβαίνοντας την Αγ. Σοφίας χαιρόσουν να το περπατάς
Κάποια στιγμή πριν το 1930 η λεωφόρος Αγ. Σοφίας απέκτησε ένα πάρκο στη μέση. Μια μικρή αλέα, όχι με τίποτα ψηλά δέντρα, αλλά χαμηλή βλάστηση σε μήκος κάτι λιγότερο από 100 μέτρα, με καμπυλωτό καγκελάκι εξωτερικά, φανοστάτες κι αυτούς καμπύλους και παγκάκια εκατέρωθεν, όχι πολλά 6-7 από την κάθε πλευρά. Και χώμα πατημένο στη μέση. Βλέπεις αυτές τις εικόνες από απόσταση 100 χρόνων και τις χαίρεσαι.
Μετά τα πράγματα άλλαξαν.
Η κομψότητα του μεσοπολέμου, φυσικά σε άλλο μέγεθος της πόλης.
Η αρχή της βόλτας
Κι εδώ το 1928, καθισμένοι στα παγκάκια
Οικ. αρχείο Γιάννη Χουλιάρα
Με κενά ανάμεσα, για όποιον ήθελε να λοξοδρομήσει
Τόσο άνετα, ώστε να διαβάζεις την εφημερίδα σου περπατώντας, στο κέντρο της πόλης, χωρίς να ενοχλείς κανέναν
Μάλλον λίγο πριν τον πόλεμο τα πράγματα άλλαξαν. Οι φανοστάτες απομακρύνθηκαν, ο μικρός δρόμος χορτάριασε. Δύο φανοστάτες στην αρχή και στο τέλος της βόλτας ουσιαστικά απαγόρευαν την προσπέλαση
Εδώ στο κάτω μέρος φαίνεται η τοποθέτηση του στύλου ακριβώς στη μέση
Η εγκατάλειψη
Μετά τον πόλεμο αυτή η εγκατάλειψη πήρε άλλη μορφή. Η έννοια της βόλτας αντικαταστάθηκε με πυκνό πράσινο.
Ο καλλωπισμός της εποχής. Λουλούδια φυσικά.
Τριανταφυλλιές.
Ο ανδριάντας του Χρυσοστόμου της Σμύρνης σφράγισε το τέλος του πάρκου, δείχνοντας και την αντίληψη που έχουμε γι αυτά. 18/6/1961 έγιναν τα αποκαλυπτήρια.
Σεπτέμβριος του 1961
Φωτογραφία Νικήτα Καραβασιλειάδη
Με τον γερανό στο βάθος να στέφει συμβολικά τον ανδριάντα και την νέα εποχή
Τρία αποσπάσματα από αεροφωτογραφίες του λιμανιού της δεκαετίας του 90, πριν το 1997-1998.
Ενδιαφέροντα στοιχεία τους
Η αποθήκη που μετατράπηκε στους κινηματογράφους Τορνές/Κασσαβέτης χτίζεται. Μοιάζει σαν να χτίζεται εκ θεμελίων και όχι να έχει μετατραπεί με “απλή” ανακαίνιση. Το ίδιο πρέπει να έχει συμβεί και με το άλλο κτίριο των αιθουσών Λάππα/Μαρκετάκη αλλά μάλλον οι εργασίες εκεί έχουν προχωρήσει και δεν φαίνεται καθαρά τι έγινε με αυτό το κτίριο.
Μπροστά από το τελωνείο ένα ιπτάμενο δελφίνι, μάλλον από τα δρομολόγια που τότε υπήρχαν προς Σποράδες.
Η προβλήτα Α΄ δεν είχε μετατραπεί σε χώρο αναψυχής, ακόμα εξυπηρετούσε την κίνηση του λιμανιού, πολλά πλοία δεμένα, επιβατικά και εμπορικά.
Στη γωνία Κουντουριώτη-Παγγαίου υπάρχει ένα διόρωφο κτίριο. Δεν μοιάζει παλιό. Τι μπορεί να ήταν;
Φωτογραφίες των Γιώργου και Γιάννη Ζαρζώνη από δικιά τους έκδοση με τίτλο “Θεσσαλονίκη”