Saloni.ca Archive

προς ΒΔ Λήψη του Marcel Bolotte http://www.atelca.fr/remy/transit/marcel/htm/photographies01.htm?fbclid=IwAR1zqXuafZiW2iWmMfhEC2ZxlMRNlFX2Hwgi-6oJWlAF2bA4k9Jns3OLREw προς ΒΔ προς Β Επάνω ο μιναρές του Ζιχνί. προς Β πάντα και λίγο ανατολικότερα

Προς τον Προφήτη Ηλία Προς τον Προφήτη Ηλία Προς τον Προφήτη Ηλία και ανατολικότερα Προς το Αλατζά Ιμαρέτ Προς το Αλατζά Ιμαρέτ Προς το Αλατζά Ιμαρέτ Προς το Αλατζά Ιμαρέτ Ο καμμένος Άγιος Δημήτριος Ο καμμένος Άγιος Δημήτριος και το Αλατζά Ιμαρέτ Προς το μιναρέ του Φετιχιέ και τη θάλασσα Βόρεια προς τον Προφ. Ηλία

Ένα σχεδόν πανόραμα στο λιμάνι. Οι συνεχόμενοι αριθμοί στο αρνητικό δείχνουν ίσως και την πρόθεση του φωτογράφου. Καταρχάς το Γκωτιέ, επιβλητικό με τον όγκο του για τα τότε δεδομένα, αγαπημένο θέμα πολλών Γερμανών που πέρασαν το καλοκαίρι του 41 στην πόλη. Το φωτογραφίζει από το βορινό πεζοδρόμιο της Νίκης. Μετά περνάει απέναντι, αγνοεί τους ντόπιους που περιεργάζονται κάτι ίσως στις βάρκες ή στη θάλασσα και απαθανατίζει τις εγκαταστάσεις του λιμανιού θέλοντας να δώσει συνέχεια σ αυτό που βλέπει και στις μελλοντικές αναμνήσεις του.

Προς το Διοικητήριο Βλέποντας ανατολικά Βλέποντας νότια

Αναμνήσεις Νίκου Γκαρμπολά. Ιούνιος του 1899. Η πρώτη πτήση με αερόστατο στην Θεσσαλονίκη είχε κι ένα θύμα.

Μια ενδιαφέρουσα φωτογραφία από την πυρκαγία του 1917, στην “Καθημερινή” (28-8-2017) [https://www.kathimerini.gr/k/k-magazine/906200/i-fotia-poy-gennise-mia-poli/], προσφέρεται και σ άλλη λήψη, αλλά σε ποιο ύψος της Βουλγαροκτόνου ήταν;

Αναγνώριση από τον Στάθη Ασλανίδη

Κοιτάζοντας την Βουλγαροκτόνου προς τα δυτικά Κοιτάζοντας την Βουλγαροκτόνου προς τα δυτικά

Αν στις δύο αρχικές είμαστε Βασιλείου Βουλγαροκτόνου με Αγίας Σοφίας, εδώ, για να έχουμε πλήρη εικόνα της διασταύρωσης, είμαστε Αγίας Σοφίας με Βουλγαροκτόνου Και εδώ, λίγο πιο πάνω από το εργοστάσιο και το φουγάρο του Σαϊας, σε λήψη από την παραλία. Προσδιορίζεται το ακριβές ύψος του σπιτιού με τις ρίγες, δεξιά. Αγ. Σοφίας με Βουλγαροκτόνου. Το μαρμαράδικο, κάτω δεξιά, είναι το γνωστό, από συζητήσεις στην ΠΦΘ. Τα τεκμήρια στην φωτο. Όπως και εδώ

Μια φωτογραφία με τίτλο Les écoles de Salonique (1916). Les jardins du 59ème (4ème bataillon) devant le lycée français, το 59ο Σύνταγμα δηλαδή, 4ο Τάγμα, μπροστά στο Λυσέ, που βγήκε και σε καρτ ποστάλ, έχει ήδη αναγνωριστεί πού βρισκόταν, στις ΠΦΘ. Εδώ οπτικοποιείται το πού με τη βοήθεια μιας αεροφωτογραφίας που απομονώθηκε από φιλμ. Πιθανολογείται επίσης με τις φωτογραφίες που παρατίθενται, να δειχθεί ποιος ήταν ο μυστηριώδης Opérateur K, ο φωτογράφος δηλαδή της πρώτης φωτογραφίας.

Επιμέλεια παρουσίασης από τον Σπύρο Αλευρόπουλο.

Η πρωτότυπη φωτογραφία από εδώ https://www.pop.culture.gouv.fr/ Το Λυσέ, ο κήπος με πράσινο, τα λυόμενα των Γάλλων με μπλε σχήματα, η άσπρη σκηνή πίσω από τον κήπο, τα κτίρια (1,2,3) με κόκκινα που απεικονίζονται και στις φωτογραφίες. Απόσπασμα από φιλμ που πρωτοαναρτήθηκε στις ΠΦΘ.

Πιο γνωστή η φωτογραφία έγινε με αυτήν την καρτ ποστάλ: Οι κήποι του 59ου μπροστά στο Γαλλικό Λύκειο. Είναι οι ίδιοι στρατιωτικοί ελαφρά μετατοπισμένοι, εδώ καπνίζουνε και οι τρεις, και φωτογράφος είναι ο Gaston Chérau. Η συγκεκριμένη γυάλινη πλάκα περιέχεται σε δικό του κουτί. Ο Chérau ήταν αποσπασμένος στον Φωτογραφικό Τομέα του Γαλλικού στρατού και βρισκόταν στη Θεσσαλονίκη από τέλη Οκτωβρίου 1915, μέχρι τέλη Αυγούστου 1916. Έγινε υπολοχαγός (sous·lieutenant) την 1/2/1916 και του ανατέθηκε να αναδιοργανώσει τον Φωτογραφικό Τομέα, με περίπου 12 συνεργάτες. Ακόμη μια λήψη του Chérau με τους ίδιους στρατιωτικούς. Είναι προφανές ότι κσι οι τρεις λήψεις έγιναν σε πολύ μικρό χρονικό διάστημα μεταξύ τους. Στο Gallica φιλοξενείται ένα βιβλίο-βιογραφία του Γάλλου λογοτέχνη Chérau εδώ: http://gallica.bnf.fr/ark:/12148/bpt6k6532933b/f1.image, απ όπου και τα στοιχεία για την παραμονή του στην πόλη και τη θέση ευθύνης του. Πάλι η ίδια περιοχή με στοιβαγμένα τα υλικά με τα οποία θα φτιαχτούν οι στρατιωτικές εγκαταστάσεις των προηγούμενων φωτογραφιών. Το Λυσέ από την πλευρά που φτιάχτηκαν οι “κήποι”

Από τον Νίκανδρο Καστανίδη

Λέων ο Μαθηματικός ή ο Φιλόσοφος (περ. 790-περ. 869), επιφανής Βυζαντινός λόγιος του 9ου αιώνα, ένας από τους πρωτοπόρους της τότε Βυζαντινής Αναγέννησης με την αξιοσημείωτη συμβολή του στην αναβίωση της Αρχαίας Ελληνικής Επιστήμης και Φιλοσοφίας.

[Η απεικόνιση αυτή έγινε από τον Viktor Morozov το 2009 και περιλαμβάνεται στο Ρωσικό βιβλίο: ЛЕВ МАТЕМАТИК И ФИЛОСОФ, КОНСТАНТИНОПОЛЬСКИЙ. Сочинения. (2017), στη σελ. 135]

Στο απόσπασμα αυτό (από την ομιλία του Λέοντα του Μαθηματικού στη Θεσσαλονίκη, στις 25 Μαρτίου 842) περιγράφει κάποια ιστορικά γεγονότα που σχετίζονται με το χρόνο οικοδόμησης του ναού της Υπεραγίας Αχράντου Θεοτόκου (δηλ. της Αχειροποίητου). Και στη συνέχεια διηγείται ένα θαύμα σε μια δεκαπεντάχρονη κωφάλαλη Εβραία, που έγινε στην εκκλησία αυτή πριν μερικούς αιώνες. Ο Λέων ο Μαθηματικός μετά τις σπουδές του και τη συλλογή των Αρχαίων Ελληνικών έργων γύρισε στην Κωνσταντινούπολη και δίδαξε επιστήμες και φιλοσοφία σε ιδιαίτερα μαθήματα, γι’ αυτούς που ενδιαφέρονταν. Η εκπαιδευτική αυτή ενασχόλησή του δεν έτυχε κάποιας αναγνώρισης ή εκτίμησης στην τότε Βυζαντινή παιδεία. Βρήκε, όμως, μια απρόσμενη απήχηση στον χαλίφη αλ-Μαμούν (786-833), έναν από τους ισχυρότερους και φιλομαθέστερους Άραβες ηγέτες, ο οποίος διαισθάνθηκε τη μορφωτική αξία του συγκεκριμένου Κωνσταντινουπολίτη δασκάλου, από τις γνώσεις που διαπίστωσε σ’ έναν Βυζαντινό αιχμάλωτό του, πρώην μαθητή του Λέοντα. Χωρίς να χάσει χρόνο ο χαλίφης πρότεινε, με αντιπροσωπεία του, στον Λέοντα πλούτη κι διακρίσεις αν δεχόταν να επανδρώσει τον μορφωτικό κύκλο του Χαλιφάτου του. Την πρόταση αυτή έκανε η αντιπροσωπεία του και στο Βυζαντινό αυτοκράτορα Θεόφιλο (813-842), υποσχόμενος μια μεγάλη ποσότητα χρυσού και διαρκή ειρήνη. Τότε ο Θεόφιλος και οι σύμβουλοί του κατάλαβαν τον πνευματικό θησαυρό που είχαν στην περιοχή τους, την Κωνσταντινούπολη. Γι’ αυτό δεν επέτρεψαν τη μετανάστευση του Λέοντα, τον διόρισαν κρατικό δάσκαλο και του παραχώρησαν μισθό. [Ευτυχώς δεν τον απαίτησε ο Wolfgang Schäuble κι ο Θεόφιλος δεν είχε την ίδια πατριωτική ευθιξία με τους σημερινούς πολιτικούς μας.] Στη μικρογραφία από το χρονικό του Ιωάννου Σκυλίτση (τέλη 11ου αιώνα) απεικονίζεται η αντιπροσωπεία του χαλίφη αλ-Μαμούν να επισκέπτεται τον Λέοντα το μαθηματικό και να τον προσκαλεί στη Βαγδάτη.

Μια αναπαράσταση της Θεσσαλονίκης την Βυζαντινή περίοδο, που εικονογράφησε ο ζωγράφος Μάρκος Καμπάνης [από ανάρτηση στο ιστολόγιο: http://vizantinaistorika.blogspot.gr/.../09/blog-post_5.html ]

Μια καλλιτεχνική φωτογραφία του Γιάννη Σβορώνου, με οπτική γωνία από τη στέγη του Χημείου προς τη Μελενίκου και των πέριξ. Τραβήχτηκε γύρω στο 1959 και αναρτήθηκε από τον Νίκανδρο Καστανίδη.

Τα τρία κλιμακωτά παράθυρα κάτω αριστερά αναγνωρίζονται από τον Δαβίδ Μπράβο ως η παλιά φοιτητική λέσχη, βιβλιοθήκη της Φιλοσοφικής, κτήριο που γκρεμίστηκε αργότερα.

Από τον Θόδωρο Νάτσινα

Στη φωτογραφία, που ίσως είναι η καλύτερη με ένα πιθανό omnibus, το «λεωφορείο» βρίσκεται μπροστά από το σταθμό Salonique-ville του ενωτικού σιδηρόδρομου Θεσσαλονίκη-Κωνσταντινούπολη, στη σημερινή διασταύρωση δυτικής εισόδου και 26ης Οκτωβρίου.

Αν η φωτογραφία δεν έχει πρόβλημα στην ταυτοποίησή της, δείχνει omnibus να λειτουργεί μετά το 1893, έτος αρχής της κατασκευής του ενωτικού σιδηρόδρομου.

Πηγή: Τα τραίνα στο βορειοελλαδικό χώρο (1871-1965), Αρχείο: Χρήστου Π. Καλεμκερή Ένα δεύτερο –πιθανό- ίχνος των omnibus, ιππήλατων λεωφορείων, στη Θεσσαλονίκη.

Εδώ φαίνεται η άκρη από μια άμαξα που μοιάζει σαν αυτή των omnibus (αλλά μπορεί και να μην είναι, μπορεί να είναι κάποιο όχημα για το ταχυδρομείο).

Το σημείο, ταχυδρομείο πριν το 1917, είναι στην πλ. Πετρακάκη, στα Λαδάδικα. Το κτίριο αυτό έχει μετατραπεί στο ξενοδοχείο Bristol τώρα, απέναντι από τον Ζύθο. Ένα τρίτο –πιθανό- ίχνος των omnibus, ιππήλατων λεωφορείων, στη Θεσσαλονίκη.

Αυτή είναι λιγότερη πιθανή από τις προηγούμενες του άλμπουμ. Η άμαξα που διακρίνεται δεξιά είναι άγνωστο αν είναι από αυτές που χρησιμοποιούσαν σαν λεωφορεία ή αν είναι μετέπειτα χρήση παλιού λεωφορείου ή άμαξα για πυροσβέστες ή τίποτα από αυτά….

Πηγή: κατάλογος της έκθεσης «Η Δύση της Ανατολής», ΜΙΕΤ, 2012 Μια μεγέθυνση της προηγούμενης για να φανούν οι λεπτομέρειες καλύτερα.

Μια ακόμα πιθανή φωτογραφία ιππήλατου λεωφορείου. Για καμιά δεν είμαστε 100% σίγουροι ότι είναι λεωφορεία και ότι δεν είναι κάποια μεγάλη ιδιωτική άμαξα (επιβατική ή μεταφορών). Αλλά μάλλον κάπως έτσι ήταν τα λεωφορεία της Θεσσαλονίκης.

Οδός Αβέρωφ, αμέσως γειτονική του λιμανιού, κοντά σε μια αποθήκη που σήμερα είναι κινηματογραφική αίθουσα. Απροσδιόριστη ημερομηνία, πρώτη ή δεύτερη δεκαετία του 20ου αιώνα.

Πηγή: «Οι τροχιόδρομοι Θεσσαλονίκης, Βόλου και Καρλοβασίων Σάμου» έκδοση του μουσείου φωτογραφίας «Χρήστος Καλεμκερής». Στο βιβλίο η λεζάντα λέει ότι είναι η οδός Κουντουριώτη και ότι βλέπουμε ένα ιππήλατο τραμ. Προφανώς έχει γίνει παρανόηση Άλλη μια λεπτομέρεια από την προηγούμενη φωτογραφία Δημοσίευση για τα λεωφορεία (omnibus) στην εφημερίδα της Θεσσαλονίκης «ΦΑΡΟΣ ΤΗΣ ΜΑΚΕΔΟΝΙΑΣ», της 25/6/1888.

«Αρξαμένης από της παρελθούσης εβδομάδος της υπηρεσίας των λεωφορείων, εφιστώμεν την προσοχήν των αμαξηλατών, τους οποίους παρακαλούμεν να σταματώσι τα λεωφορεία οσάκις πρόκειται να κατέλθη τις, διότι μέχρι τούδε ουκ ολίγα δυστυχήματα συνέβησαν»!!!

Το αν εννοεί ότι άρχισε η υπηρεσία των λεωφορείων. είναι θέμα περαιτέρω έρευνας.

Πηγή: Αρχείο ΑΠΘ

Μια περιγραφή των ιππήλατων λεωφορείων στη Θεσσαλονίκη του 1890 από το καταπληκτικό κείμενο για τους Πύργους του Δ.Κ. Βαρδουνιώτη.

Ο Παράδεισος ήταν εξοχικό κέντρο στην σημερινή Βασ. Όλγας – ίσως κάπου στη στάση Γεωργίου. Οπότε η γραμμή ήταν πλ. Ελευθερίας – στάση Γεωργίου και την έκαναν σε 15 λεπτά! Το εισιτήριο έκανε ένα γρόσι και ήταν τόσο άσχημες οι συνθήκες μετακίνησης που ο συγγραφέας τα παρομοιάζει με «αντεροβγάλτες», ίσως εμπνευσμένος από τον Τζακ που έδρασε στο Λονδίνο μόλις δύο χρόνια νωρίτερα, το 1888.

Πηγή: Πανεπιστήμιο Πάτρας,

Ένα ακόμα απόσπασμα από το κείμενο του 1890 του Δ.Κ. Βαρδουνιώτη.

Σε περιγραφές των ιππήλατων λεωφορείων έχει αναφερθεί συχνά ότι ήταν τύπου κλειστών Λαντώ των τεσσάρων θέσεων. Το απόσπασμα αυτό κάνει σαφές ότι τα λεωφορεία αυτά ήταν περισσότερων θέσεων.