Saloni.ca Archive

Ομαδα ερευνας για την παλια Θεσσαλονικη

Το συγκεκριμένο λιμανάκι που αποκαλούμε σήμερα “Κελλάριο όρμο” είναι σύγχρονο, δεν υπήρχε πριν το 1960. Το ότι αυτό είναι Ο “Κελλάριος” όρμος είναι αστικός μύθος. Αν θέλουμε να το ονομάζουμε έτσι, να συμφωνήσουμε ότι το ονομάζουμε έτσι όπως ονομάζουμε μια οδό “Εγνατία”, χωρίς αυτή να έχει σχέση με την ρωμαϊκή αντίστοιχη οδό.

Ο σύγχρονος “Κελλάριος όρμος” βρίσκεται στο τέλος της νέας παραλίας, εκεί που η οδός Μ. Κάλλας συναντάει την Καθ. Ρωσσίδου. Πολλές φορές συνδέεται το λιμανάκι αυτό με τη βυζαντινή περίοδο και ίσως και με ακόμα παλιότερα χρόνια. Υπάρχουν πολλά ερωτήματα σχετικά με αυτό το θέμα. Με αυτή την ανάρτηση θέλω να ξεκαθαρίσω μόνο το ότι το λιμανάκι αυτό φτιάχτηκε σχετικά πρόσφατα, ίσως στα τέλη της δεκαετίας του 60.

Οι εικόνες της ανάρτησης δείχνουν το συγκεκριμένο τμήμα της ακτογραμμής παλιότερα, με αεροφωτογραφίες και χάρτες από το πρώτο μισό του 20ου αιώνα. Οι τρεις πρώτες φωτογραφίες είναι από την εφαρμογή maps.gov.gr που επιτρέπει την παράλληλη παράθεση σύγχρονων αεροφωτογραφίων με παλιότερες (με ημερομηνία λήψης μεταξύ 1945 και 1960). Οι τρεις εικόνες δείχνουν ακριβώς το σημείο με το λιμανάκι, το οποίο φαίνεται στην σύγχρονη λήψη αλλά είναι απόν στην παλιότερη. Μετά παρουσιάζονται δύο αεροφωτογραφίες, η πρώτη από τον ΑΠΠ και η δεύτερη από τον ΒΠΠ και. τέλος, δύο χάρτες από αντίστοιχες περιόδους. Σε καμία από αυτές δεν διακρίνεται κάποιο λιμανάκι στην περιοχή όπου βρίσκεται το σημερινό.

Το λιμανάκι αυτό πιθανόν να είναι αποτέλεσμα την ημιτελούς διαμόρφωσης της νέας παραλίας στο τμήμα κοντά στην Καλαμαριά. Δηλαδή ίσως είναι αποτέλεσμα από το μπάζωμα της αρχικής ακτογραμμής καθώς υπήρχε η σκέψη η νέα παραλία να συνεχιστεί ως την Γκόνη ή την Αργοναυτών. Να τονίσω ότι με αυτήν την ανάρτηση δεν θέλω να υπονοήσω ότι δεν υπήρχε εκεί κάποιο λιμάνι σε παλιότερες εποχές. Ίσως να υπήρχε, αλλά αν υπήρχε δεν είναι αυτό που βλέπουμε την σήμερον ημέρα.

Θόδωρος Νάτσινας

Facebook: https://www.facebook.com/thessalonikilostcity/posts/pfbid0BSdZZ9DFCMiFgEZ2Y4Df7B3xjiazuHYjS3fhoW1P48Sy7JWx3Ft3UYGSUfX3eHZbl

Από το maps.gov.gr, παράλληλη προβολή των δύο αεροφωτογραφιών σε υπέρθεση, όπως το ονομάζουν, δηλαδή η μία επάνω στην άλλη με δυνατότητα μετακίνησης της κάθετης μπάρας ώστε να βλέπουμε άμεσα την εξέλιξη κάθε περιοχής. Εδώ φαίνεται το λιμανάκι

Σε αυτήν η μπάρα βρίσκεται έτσι ώστε να φαίνεται η συγκεκριμένη περιοχή μισή από την σύγχρονη και μισή από την παλαιότερη αεροφωτογραφία.

Πλέον μόνο η παλαιότερη φωτογραφία καλύπτει την περιοχή και το λιμανάκι έχει “εξαφανιστεί”

Αεροφωτογραφία του Πρώτου Παγκοσμίου, το λιμανάκι θα βρισκόταν περίπου στο σημείο όπου διακρίνεται μια έπαυλη (γνωστή ως έπαυλις των αεροπόρων).

Η ίδια περιοχή από αεροφωτογραφία του Δεύτερου Παγκοσμίου.

Χάρτης από την εποχή του Πρώτου Παγκοσμίου με ένδειξη της επαύλεως των αεροπόρων.

Βρετανικός χάρτης της δεκαετίας του 1940

Τρεις κατοχικές φωτογραφίες του Erich Rinka στο ίδιο σημείο από την Deutsche Fototek. Είναι ευτυχής συγκυρία όταν κάποιες φωτό ‘κουμπώνουν’ πάνω σε παλιότερες αναγνωρίσεις δρόμων και βρίσκουν τη θέση τους. Εδώ βλέπουμε την συμβολή των οδών Καστοριάς και Αρριανού. Το σημείο -ιδωμένο και από τους δύο δρόμους- είχε αναγνωριστεί και τεκμηριωθεί από τον Στάθη Ασλανίδη το 2016. Εκείνες οι φωτό περιέχονται στο παλιότερο αφιέρωμά μας, εδώ: https://archive.saloni.ca/1123

Μάρα Νικοπούλου

Facebook: https://www.facebook.com/thessalonikilostcity/posts/pfbid0LsZC5LZgK6tYG78MLhVdKNG5nwXyEMg17MGgYKxN4bcnaeR4bAhzN8ZJLzVYBdgMl

Αν και η φωτό είναι κατοχική, η φορεσιά του άντρα θα μπορούσε κάλλιστα να μας ξεγελάσει και να την χρονολογήσουμε κάποιες δεκαετίες πριν. Ο Ρίνκα στέκεται στην κατηργημένη οδό Καστοριάς. Το σαχνισί με τα περιποιημένα κουρτινάκια και το ένα σοβατισμένο παράθυρο βρίσκεται στην Αρριανού λίγα μέτρα πριν την Αγ. Δημητρίου, σε τμήμα της που επίσης έχει καταργηθεί.

Στρέφοντας την κάμερά του λίγο πιο ψηλά, αποκαλύπτει το ζωγραφισμένο μοτίβο που πλαισιώνει το σαχνισί.

Kι από λίγο παραπίσω, τραβάει την μεγάλη πόρτα του κτιρίου στην Αρριανού και μεγαλύτερο κομμάτι του συνθήματος -τραβάει και τα βλέμματα όλων των περαστικών.

Με τελείως διαφορετική χάραξη των δρόμων, σήμερα στο σημείο αυτό βρίσκεται ένα -επίσης αρκετά παλιό πια- μαγειρείο: ‘Το παρελθόν’.

Δύο φωτογραφίες από την έκθεση “Μικρά Ασία” στο μουσείο Μπενάκη στην Πειραιώς και μια από παλιότερη ανάρτηση στην σελίδα. Οι δύο πρώτες προέρχονται από το φωτογραφικό αρχείο της Μέριμνας.

Στην πρώτη κεντήστρες της Μέριμνας με την υπεύθυνη του εργαστηρίου ραπτικής Ροδή Συμβουλίδου, 1926.

Στην δεύτερη οι Κυρίες του Συμβουλίου με μαθήτριες της Μέριμνας στην είσοδο του κτιρίου στην Βασ. Όλγας 107 (βίλα Οσμάν Ντερβίς), 1928.

Η τρίτη δείχνει το κτίριο στην Βασ. Όλγας 107 (από προηγούμενη ανάρτηση στην ΘΧΠ).

Θόδωρος Νάτσινας

Facebook: https://www.facebook.com/thessalonikilostcity/posts/pfbid0hbJZ2G2aFY6EEPsQa5wQpaReDnaszRoqS5Pwc7Ei78XS4f2JNRm3dhVrqmUuXASRl

Μια ανάρτηση του Θόδωρου Νάτσινα με ένα βαγόνι τραμ που χρησιμοποιούνταν ως παραθεριστική κατοικία (https://zzz.zaclys.com/download.php?doc_id=7191335&z=2) μου θύμισε τον δρόμο στον οποίο σα να το θυμάμαι.

Σπύρος Αλευρόπουλος

Facebook: https://www.facebook.com/thessalonikilostcity/posts/pfbid02wFd1oPjL92EGjYmWk9bHk81yE1q22JEzj6bGadxi9sm1VE3hMp5hM7Yqd91FdA68l

Το θυμάμαι κάπου δεξιά και αρκετά πιο ψηλά από την σημερινή Ξενίου Διός (ίσως ήταν και 2) πηγαίνοντας προς τον Αμερικάνικο ραδιοφωνικό σταθμό. Στην θέση του Ξενία, την δεκαετία του 60 νομίζω ότι λειτούργησε μια ντισκοτέκ. Αυτό που πρόλαβα να φωτογραφίσω είναι το σπίτι που φαίνεται δεξιά.

Από το ίδιο σημείο η περιοχή έχει αλλάξει φυσικά, και θα αλλάξει ακόμη περισσότερο

Μια ισόγεια κατοικία, με βεράντα στην ταράτσα και ένα τσιμεντένιο μανιτάρι που χρησίμευε να σκιάζει τους ενοίκους. Την χρονιά της λήψης είχε απομείνει μόνον ο τσιμεντένιος μίσχος. Αν θυμάμαι μάλιστα καλά ήταν δύο συνεχόμενα τέτοια σπίτια, πανομοιότυπα. Εγώ πρόλαβα φωτογραφικά το ένα.

Και μια και βρεθήκαμε σ' αυτό το ύψος μια στάση και στην αμμουδιά, εκεί που τα όρια για τους λουόμενους ήταν σαφή. Αλλά έτσι κι αλλιώς τα νερά της θάλασσας σ εκείνο το ύψος δεν τα προτιμούσε ο κόσμος.

Για κάποιον απροσδιόριστο λόγο, φαίνεται πως βιαζόμουνα να τελειώσω το φιλμ, φωτογράφισα και την θάλασσα με την πόλη στο βάθος πίσω από το μικρό έμβολο, το καραμπουρνάκι.

Ακούγοντας για τις οβίδες -αισίως φτάσαμε ήδη στις 6!– που ανακαλύπτουν κάθε τρεις και λίγο αυτές τις μέρες, σκάβοντας το πρώην πάρκινγκ στην Λέοντος Σοφού, ο συνειρμός με το παλιότερο «εκρηκτικό» παρελθόν του δρόμου μοιάζει αναπόφευκτος… Το σημείο απ’ όπου ξεθάβονται τώρα οι οβίδες του Β’ΠΠ, σχεδόν ταυτίζεται με το περίφημο μπακάλικο απ’ όπου οι Γεμιτζήδες (πιο γνωστοί ως ‘Βαρκάρηδες’) πέρασαν μέσω τούνελ τα εκρηκτικά που χρησιμοποίησαν για να ανατινάξουν την Οθωμανική Τράπεζα, στα τέλη Απριλίου 1903.

Μάρα Νικοπούλου

UPDATE: Οι οβιδες που έχουν βρεθεί στο οικόπεδο, σύμφωνα με ρεπορτάζ που βγήκαν στις 30/9/22 το πρωί, έχουν φτάσει τις 24!!

Facebook: https://www.facebook.com/thessalonikilostcity/posts/pfbid0ReQMV6pMj6CoBXyc2B9bieRvuWHe281N2cHC2n48DDJBPrf21EkTrnrdXUQH51t1l

Τα συντρίμμια στην Λέοντος Σοφού. Το μεγάλο κτίριο που βλέπουμε χωρίς ζημιές βρίσκεται στην βορειοδυτική γωνία Φράγκων και Λ. Σοφού, ακριβώς απέναντι από την Οθωμανική Τράπεζα. Πιο ψηλά στην οδό, η εικόνα με τα διαλυμένα μαγαζάκια σταματάει ακριβώς στην γωνία της Αχρίδος, ενός μικρού αδιέξοδου δρόμου. «Η κατάσταση του δρόμου στον οποίο βρισκόταν η Γερμανική Λέσχη Kegelclub, μία ημέρα μετά την καταστροφή της Οθωμανικής Αυτοκρατορικής Τράπεζας στις 29 Απριλίου 1903», λέει η λεζάντα της κάρτας. [Πηγή: e-bay]

Η πάνω γωνία της Αχρίδος με την Λ. Σοφού και το επίμαχο μπακάλικο ανέπαφο. «Το μαγαζί του εγκλήματος και οι έρευνες, μετά την καταστροφή της 29ης Απριλίου 1903, στο υπόγειο τούνελ που σκάφτηκε με σατανικό τρόπο μπροστά στην Οθωμανική Αυτοκρατορική Τράπεζα», γράφει η λεζάντα.[Η φωτό από παλιά ανάρτηση του Βύρωνα Παπαδόπουλου, ΠΦΘ]

Κοντινότερο πλάνο στο τούνελ και στο φόντο η άνοδος της Λέοντος Σοφού. Κάποιο από τα μαγαζιά που φαίνονται ψηλότερα ήταν το «Κουρείο» -το πρώτο μαγαζί απ’ όπου ξεκίνησε να σκάβεται το τούνελ στα 1900. Οι εργασίες τότε διακόπηκαν, το κουρείο νοικιάστηκε αλλού, και όταν η ομάδα των Γεμιτζήδων έπιασε ξανά το σχέδιό της νοίκιασε το ‘μπακάλικο’ που βλέπουμε και εδώ, πρώτο από αριστερά.

Πριν αρχίσουν το σκάψιμο στον δρόμο, οι αρχές ερεύνησαν το μπακάλικο, μπαίνοντας από το πλάι, από την οδό Αχρίδος.

Από την Οθωμανική Τράπεζα έμειναν μόνον οι εξωτερικοί τοίχοι. Εδώ, από το εσωτερικό της, κοιτάζουμε προς την Φράγκων. Απέξω διακρίνεται ένα από τα αγάλματα που κοσμούσαν την μπροστινή αυλή -αν δεν κάνω λάθος, τα αγάλματα ήταν εκεί ήδη από την εποχή των Άμποτ, πριν γίνει δηλαδή εκεί η τράπεζα. Στην νότια πλευρά της Φράγκων ξεχωρίζει η ταμπέλα της Τράπεζας Μυτιλήνης

Και για την συμπλήρωση της γωνίας από τον Αλέξανδρο Σαββόπουλο

Κι από την αντίθετη κατεύθυνση: Η πρόσοψη της τράπεζας, ο χώρος που βρισκόταν η λέσχη Keggelclub που καταστράφηκε ολοσχερώς, και παραπίσω το Ξενοδοχείο Κολόμπο, χτυπημένο κι αυτό από την έκρηξη. Η τράπεζα, όπως ξέρουμε, ξαναχτίστηκε. Είχαμε δει μάλιστα τα στοιχεία που απομάκρυναν τη θεωρία περί ανοικοδόμησής της από τον Ποζέλι και την απέδιδαν στους Μπαρούχ και Αμάρ. [Η σχετική ανάρτηση εδώ: https://archive.saloni.ca/519 ]

Όσο για την Λέοντος Σοφού… Ξαναστρώθηκε, εξακολούθησε για χρόνια να είναι κεντρικός δρόμος της εμπορικής ζωής, έπεσε θύμα κι άλλων βομβών στη βόρεια πλευρά της κατά τον Α’ Παγκόσμιο (στη γωνία με Φιλίππου και, παραπάνω, στο τζαμί Γιουσούφ Πασά) και φαίνεται ότι φιλοξένησε οπλοστάσιο κατά τον Β’ Παγκόσμιο. Στην αλάνα/πάρκινγκ που τώρα σκάβεται, στην Λέοντος Σοφού 9, ελάχιστα μέτρα πιο νότια από το μπακάλικο των Βαρκάρηδων. Εδώ μια απόπειρα σύνθεσης κάποιων από τις παραπάνω φωτογραφίες, που πιάνει από την γωνία της με Φράγκων μέχρι την βόρεια γωνία της Αχρίδος -δηλαδή μέχρι το σημερινό ν. 11

Η περιοχή το 1952.

Από τον Βαγγέλη Καβάλα

Και τα προπολεμικά κτήρια από ανάρτηση στις ΠΦΘ

Τα προπολεμικα κτηρια της οδού από τα δυτικά. Με βέλος εκει που βρεθηκαν οι οβιδες. Πανω δεξια διακρινεται η Καθολικη εκκλησία Από το αρχείο του Βαγγέλη Καβάλα

Η έπαυλη Τοντόρ Χατζημησέφ στη Βασ. Γεωργίου, παραδίπλα από τη διασταύρωσή της με την Αγία Τριάδος-σήμερα το πρώτο κτίριο του Α’ Γυμνασίου Κτίστηκε μεταξύ 1890 και 1895 για τον Τοντόρ Χατζημησέφ (1840/41-1910), επίτιμο διερμηνέα του Ρωσικού Προξενείου της Θεσσαλονίκης, ο οποίος ήταν το πλουσιότερο μέλος της Βουλγαρικής κοινότητας της πόλης. Αρχιτέκτονας ήταν, κατά πάσα πιθανότητα, ο Frederic Charnot. Το 1911 η ιδιοκτησία της έπαυλης μεταβιβάστηκε στους κληρονόμους του. Το 1921 στεγάστηκε εκεί το Α’ Γυμνάσιο Αρρένων Θεσσαλονίκης, όπου παραμένει μέχρι σήμερα. Και το 1928 περιήλθε στο Ελληνικό Δημόσιο.

Νίκανδρος Καστανίδης

Facebook: https://www.facebook.com/thessalonikilostcity/posts/pfbid028wpNVBXvkFQ5QAR1rYqSsZHz5RZEcfLZvcR9gQvH5ZCR6YHvYvrYoK6mddnwShLfl

To 3ο τελωνείο, κτίριο του αρχιτέκτονα Έλι Μοδιάνο. Τρεις φωτογραφίες από το εσωτερικό – οι δύο έγχρωμες από την ταινία του Θ. Αγγελόπουλου “Αιωνιότητα και μία μέρα”. Η τέταρτη φωτογραφία είναι ενός αριθμημένου κυβόλιθου παλιού κρηπιδώματος με χαραγμένη την χρονολογία κατασκευής: 18/7/98 (1898). Η πρώτη και η τελευταία φωτογραφία από το βιβλίο “Νεώτερα μνημεία της Θεσσαλονίκης (1988, έκδοση Υπ. Πολιτισμού).

Θόδωρος Νάτσινας

Facebook: https://www.facebook.com/thessalonikilostcity/posts/pfbid0cPECBgRxNvoCyTH4rDP7q8MUGxiJBnP8CjZLLQCSTTVXASHCX71XCxtsWgomnHTJl

Αν και τα τότε όρια ήταν χαμηλότερα, η πόλη στην Κατοχή δείχνει ήδη χωρισμένη σε άνω και κάτω, και οι μεσοπολεμικές «ψηλές» πολυκατοικίες έχουν σχεδόν γεμίσει την πυρίκαυστο. Ο Erich Rinka στέκεται σε κάποιο σπίτι σχεδόν στην Ακροπόλεως στο ύψος της Κυρηναίου και μας δίνει μια εικόνα της με φόντο τον χιονισμένο Όλυμπο. Η μεγάλη κάθετος στο κέντρο της φωτογραφίας είναι η Αγίας Σοφίας. [Πηγή: Deutsche Fototek]

Μάρα Νικοπούλου

Facebook: https://www.facebook.com/thessalonikilostcity/posts/pfbid029NAtrNqfmnbSoeHag7bYxvBn1i88MwAPichDKSsK25dHC55F65cbuPiV6bjggKwkl

Ζουμ στο παλιό κτίριο του σχολείου ‘του Μάνιου’ (Ολυμπιάδος με Θεοτοκοπούλου) για να δούμε τις λεπτομέρειές του πιο καθαρά από ποτέ. Στην άκρη αριστερά, το σπίτι με την δίρριχτη στέγη και την ‘μισή ταράτσα’ υπάρχει ακόμα, στη νοτιοανατολική γωνία Κρίσπου με Θεοτοκοπούλου. Η σημερινή εικόνα. Το σπίτι στη γωνία της Κρίσπου και το νέο σχολείο. Και μια απορία που έχω εδώ και χρόνια -και σήμερα φαντάζει επίκαιρη. Το παλιό κτίριο, όπως όλη η πόλη όπου το επέτρεπαν τα «οικόπεδα, ήταν χτισμένο έτσι που να εκμεταλλεύεται τον ήλιο για θέρμανση και φως. Για ποιο λόγο μπορεί να έχτισαν το νεότερο με τόσο διαφορετική κατεύθυνση;

Μιας και ξαναείδαμε την Αγαπηνού, ευκαιρία να προσθέσουμε στον χάρτη και το χαρακτηριστικό κτίριο στη γωνία Αγαπηνού με Εγνατία που επέζησε μάλιστα μέχρι τη δεκαετία του ’60.

Μάρα Νικοπούλου

Facebook: https://www.facebook.com/thessalonikilostcity/posts/pfbid02wHhN5F53n7mQdSbFG6o1ZW8YFAAncCA5BZXbk7ja9eTXkrwP7LFJSoqWamZjP1qUl

Τότε βγήκε και η «καλύτερή» του φωτογραφία, από τον Δ. Παπαδήμο (αρχείο ΕΛΙΑ). Πίσω του ήδη τότε αποτυπώνονται κάποιες από τις νεόκτιστες πολυκατοικίες απ’ αυτές που γέμισαν τελικά την περιοχή.

Εδώ, η δυτική του όψη, σε απόσπασμα κατοχικής φωτογραφίας από το ύψος της Καμάρας, αρκετά χρόνια νωρίτερα. Αν έχω καταλάβει καλά από περιγραφές παλιών γειτόνων στις ομάδες, σ’ αυτό το σημείο η Αγαπηνού έβγαινε στην Εγνατία με σκαλάκια.

Κι ακόμα πιο παλιά, ένα απόσπασμα με τη θέση του στο νότιο πεζοδρόμιο στην Εγνατία να ξεχωρίζει χάρη στο ριγέ μοτίβο του και το αέτωμα στο μπαλκονάκι του τρίτου ορόφου.

Εδώ το ξαναβλέπουμε, σε σύγκριση με αυτό που ξέρουμε ως σπίτι του αρχιραββίνου Μέιρ (Βενιζέλου με Αριστοτέλους/νυν Ολύμπου). Φυσικά και υπάρχουν διαφορές, αλλά υπάρχουν και σαφείς ομοιότητες πέρα από το ‘ριγέ’ που το συναντάμε σε αρκετά σπίτια. Τα πιο χαρακτηριστικά τους κοινά στοιχεία είναι α) οι γωνιακές προβολές μόνον στον πρώτο όροφο που σχηματίζουν μπαλκονάκι στον δεύτερο (με πράσινο) έστω κι αν σ’ αυτό της Αγαπηνού βλέπουμε και στέγαστρο. Β) Και στα δύο κτίρια, το έρκερ της πρόσοψης προς τον κεντρικό δρόμο εκτείνεται σε δύο ορόφους, και οι στέγες (αετώματα και στις δυο περιπτώσεις) στηρίζονται με κολώνες, δίνοντάς τους μια πιο ‘ελαφριά’ μορφή Δυστυχώς δεν έχουμε ολόκληρη φωτογραφία αυτού της Αγαπηνού στα πρώτα του χρόνια για να δούμε αν όντως ο τρίτος όροφος ήταν όλος κλεισμένος από την αρχή. Η πλήρης έλλειψη διακοσμητικών σ’ αυτό που βλέπουμε στην φωτό του Παπαδήπου, μας κάνει να υποψιαζόμαστε ότι μπορεί να έκλεισε αργότερα. Και αυτό θα το έκανε να «μοιάζει» ακόμα παραπάνω με το «σπίτι του Μέιρ». Χωρίς όμως να ξέρουμε ούτε καν ποιο προηγήθηκε.

Η κατοχική φωτογραφία ολόκληρη (από ανάρτηση της κ. Δημητριάδου-Ταβλαρίδου-ΠΦΘ) μας δίνει και μια εικόνα της αρχής των έργων στην Εγνατία και των σημείων που απαλλοτριώθηκαν. Το συγκεκριμένο κτίριο θεωρούνταν ρυμοτομούμενο ήδη από το 1925. Σε διάφορες πράξεις τακτοποίησης, μέχρι και το 1940, εμφανίζεται ως ιδιοκτησία Άννας Πέτρου. Σημειωτέον, διαγώνια απέναντι, λίγα μέτρα πιο δυτικά, υπήρχε και ένα ακόμα οικόπεδο της ίδιας ιδιοκτήτριας, μάλλον απ’ αυτά που στέγαζαν καταστήματα. Αργότερα, το 1959 και 1961, η γωνία Αγαπηνού αναφέρεται ως ιδιοκτησία Θεολογίδη (Πέτρου και Κων/νου, αντίστοιχα).

Η Αγαπηνού, ένας δρόμος που γνωρίσαμε από τις φωτογραφίες του Αλ. Δάγκα και μια πολύ όμορφη κατοχική λήψη του Erich Rinka.

Σπύρος Αλευρόπουλος

Facebook: https://www.facebook.com/thessalonikilostcity/posts/pfbid02Vz8bP2aiBks4z73sqcxdCEdLKeN3occ5ZoEnZmctkPxkmWFW7St9qgRpJckowmszl

Και πρώτα η λήψη του Erich Rinka. Είχε αναρτηθεί σε χαμηλή ποιότητα από τον Νικ. Ένσημο και είχε ταυτιστεί υποδειγματικά από τον Στάθη Ασλανίδη πριν 5 χρόνια εδώ: https://archive.saloni.ca/9

Σε καλή ανάλυση με ευδιάκριτες λεπτομέρειες ανέβηκε από τον κ. Νικόπουλο στις ΠΦΘ.

Αγαπηνού κατηφορίζοντας δίπλα στην Υπαπαντή, λίγο πριν την Σπετσών Ο φωτογράφος στέκεται ακριβώς δίπλα στο σπίτι με το χαγιάτι το ετοιμόρροπο που δεν υπάρχει πια.

Η περιγραφή του Αλ. Δάγκα είναι λεπτομερής:

  1. Δεξιά, πρώτο, το κτίριο Αγαπηνού 4, 1957 (απέναντι, στη σημερινή συμβολή Ιω. Μιχαήλ και Αγαπηνού, υπήρχε ίσιωμα με ερείπια ρωμαϊκών αψίδων). Επόμενο, το σπίτι με το μπαλκόνι, το σημερινό Αγαπηνού 6. Επόμενο (φαίνεται ο φράκτης της αυλής), το σημερινό Αγαπηνού 8. Επόμενο (που εξέχει), έχει κοπεί από τη διαπλάτυνση του δρόμου. Αριστερά, το κατεδαφιζόμενο (στην αυλόπορτα, διακρίνεται ο Φρανσουά, τσαγκάρης), είναι μέρος του σημερινού άκτιστου οικόπεδου στη συμβολή Ιω. Μιχαήλ και Αγαπηνού. Επόμενο, σοκάκι (οδηγούσε σε μικρή αλάνα, όπου η πίσω θύρα, και η σκάλα του γυναικωνίτη, της Υπαπαντής). Επόμενο, το σημερινό Αγαπηνού 7. Επόμενος, πετρόκτιστος τοίχος, κατά μήκος του ανηφορικού καλντεριμιού το οποίο κατέληγε σε σκαλοπάτια που οδηγούσαν στην Εγνατία. Και από πιο κάτω. Στην Αγαπηνού γωνία με την σημερινή Ιωάννου Μιχαήλ, τότε Σπετσών.

Πάλι με περιγραφή του Αλ. Δάγκα:

Η αλάνα στη συμβολή της οδού Σπετσών (πίσω από τα άτομα) και οδού Αγαπηνού (σημερινή συμβολή Ιωάννου Μιχαήλ και Αγαπηνού), 1955. Τα άτομα κάθονται πάνω στην κρήνη. Αριστερά, βυζαντινά ερείπια (οι στοές, κάτωθεν, χρησιμοποιήθηκαν, κατά τη γερμανική κατοχή, ως καταφύγιο). Ο Ιωάννης Αρτόπουλος υπέθεσε πως τα λίγα απομεινάρια είναι από την κρήνη αποκαλούμενη Τουζλού Τσεσμέ από την οποία δεν έχουμε δει κάποια εικόνα.

Στο ίδιο περίπου σημείο