Saloni.ca Archive

Φωτογραφίες που αναζητούσαν τη θέση τους εδώ και χρόνια. Ο Ευστάθιος Ασλανίδης τις τοποθετεί: Σχολή θηλέων Alliance, γωνία Πτολεμαίων με Hamza Bey. Φωτογραφίες από τους Γάλλους και το Υπουργείο Πολιτισμού. Για τους γαλλομαθείς, “Ministère de la Culture (France) – Médiathèque de l'Architecture et du Patrimoine”, με τίτλο Les écoles de Salonique (1916). Visite des journalistes étrangers : Les fillettes chantent en choeur l'hymne de la France.

Les écoles de Salonique (1916). Visite des journalistes étrangers : Les fillettes chantent en choeur l'hymne de la France

Πηγή: Ministère de la Culture (France) – Médiathèque de l'Architecture et du Patrimoine – Diffusion RMN Les écoles de Salonique (1916). Visite des journalistes étrangers : Les fillettes chantent en choeur l'hymne de la France

Πηγή: Ministère de la Culture (France) – Médiathèque de l'Architecture et du Patrimoine – Diffusion RMN Φωτογραφία συσχέτισης , η παραπάνω κάρτα, λήψη από τον μιναρέ του Hamza Bey

Τα κτίρια σε απόσπασμα της γνωστής αεροφωτό από το βιβλίο της Γερόλυμπου. Με κόκκινο αυτό με την χαρακτηριστική δίρριχτη στέγη, πράσινο το άλλο με την εσοχή, μπλε τα ξύλινα υπόστεγα. Το σχολείο και η περιοχή μετά τη φωτιά. Αριστερά διακρίνεται και το καμένο δημαρχείο (με τις μυτερές απολήξεις στις γωνίες του). Η φωτό από ανάρτηση στο Μνήμη Θεσ/νίκης το 2015 χωρίς αναφορά πηγής. Απόσπασμα του χάρτη Wernieski. Οι ονομασίες των οδών σύμφωνα με την “Τοπογραφία της Θεσσαλονίκης”, του Βασίλη Δημητριάδη.

Μαργαρίτης Γ. Δήμιτσας (1829-1903)-Σχολάρχης της Ελληνικής Σχολής Θεσσαλονίκης κι ένας από τους πρώτους νεοέλληνες υποστηρικτές της Ελληνικότητας της Μακεδονίας. Από τον Νίκανδρο Καστανίδη Ο Μαργαρίτης Γ. Δήμιτσας (βλάχικης καταγωγής από την Αχρίδα) ήταν σχολάρχης της ελληνικής σχολής (σχολαρχείο ή ανώτερο δημοτικό σχολείο) Θεσσαλονίκης, την περίοδο 1866-1869. Τελείωσε το ελληνικό δημοτικό σχολείο της γενέτειράς του, συνέχισε στη Ζωσιμαία Σχολή των Ιωαννίνων και ολοκλήρωσε τις γυμνασιακές του σπουδές στην Αθήνα, με άριστα. Από το 1846 ως το 1849 φοίτησε στη Φιλοσοφική Σχολή του Πανεπιστημίου Αθηνών με την οικονομική βοήθεια του μητροπολίτη Αχριδών, Διονυσίου, και ορισμένων συγγενών του. Το 1850 έγινε διευθυντής του δημοτικού σχολείου της γενέτειράς του και το 1851 ανέλαβε τη διεύθυνση ενός ελληνικού ιδιωτικού οκτατάξιου σχολείου (4 τάξεις δημοτικού, 3 ανώτερες τάξεις δημοτικού, που αντιστοιχούσε στο “Ελληνικό Σχολείο”, και μία του Γυμνασίου) στο Μοναστήρι. Το διάστημα 1859-1861 διέκοψε την εκπαιδευτική του δραστηριότητα και πήγε για μεταπτυχιακές σπουδές στη Φιλοσοφική Σχολή του Πανεπιστήμιου του Βερολίνου, όπου εξειδικεύτηκε στην κλασική Φιλολογία, Αρχαιολογία και την Ιστορία. Στις σπουδές του αυτές καλλιεργήθηκε ένα ιδιαίτερο ενδιαφέρον του για την Ιστορία και τη Γεωγραφία της Μακεδονίας. Το 1861 επανήλθε στη θέση του διευθυντή του ελληνικού ιδιωτικού σχολείου στο Μοναστήρι, όπου παρέμεινε μέχρι το 1865. Από το 1866 μέχρι το 1869 διετέλεσε σχολάρχης της ελληνικής σχολής Θεσσαλονίκης, όπου άρχισε να δημοσιεύει και να επεξεργάζεται την Ιστορία της Μακεδονίας. Η ελληνική σχολή Θεσσαλονίκης πιθανολογείται ότι στεγάζονταν (μαζί με το αλληλοδιδακτικό σχολείο), την περίοδο 1850-1870, στο ακίνητο του Καρίπογλου [ο Βενιαμίν Καρίπολγου (1781-1851) ήταν επίσκοπος Σερβίων και Κοζάνης από το 1815 έως το 1849] που βρισκόταν στη σημερινή γωνία Ολύμπου με Ιουλιανού. Το 1869 μετακόμισε με τη σύζυγό του Μαρία στην Αθήνα όπου ανέλαβε τη διεύθυνση του ιδιωτικού “Ελληνικού Εκπαιδευτηρίου”, αντικαθιστώντας τον θεσσαλονικιό Γρηγόριο Γ. Παπαδόπουλο, ο οποίος ανέλαβε τμηματάρχης στο Υπουργείο Εξωτερικών. Αξίζει να σημειωθεί ότι η σύζυγός του Μαρία Δούκα-Δήμιτσα ήταν υποδιευθύντρια στο Παρθεναγωγείο Θεσσαλονίκης την περίοδο 1854-64 και προέρχονταν από παλιά πλούσια οικογένεια της Θεσσαλονίκης. Στη διεύθυνση του “Ελληνικού Εκπαιδευτηρίου” παρέμεινε μέχρι το 1882. Παράλληλα δίδασκε στο Αρσάκειο τη Γεωγραφία και εξέδωσε σχετικό σχολικό εγχειρίδιο. Την περίοδο αυτό έγραφε το έργο του για την Ιστορία της Μακεδονίας και συνέλεγε αρχαίες επιγραφές σχετικές με τη Μακεδονία.

Μαργαρίτης Γ. Δήμιτσας (1829-1903) Μαργαρίτης Γ. Δήμιτσας (1829-1903) Μαρία Δούκα-Δήμιτσα Μια από τις πρώτες δημοσιεύσεις του για την Ελληνικότητα της Μακεδονίας, το 1868, την εποχή που ήταν σχολάρχης στην ελληνική σχολή Θεσσαλονίκης. Υπάρχει δρόμος που φέρει το όνομά του (αν κι ανορθόγραφα) στην αγορά Βλάλη της Θεσσαλονίκης

Η πλατεία Πλατάνου, εκεί που η Παπαρρηγοπούλου, λίγο πάνω από την Εγνατία, συναντούσε την Μαβίλη και την Σελευκιδών. Ελάχιστες φωτογραφίες, με κατατοπιστικότερες αυτές της συλλογής του δρ. Αλμπαρέλ.

Αρ. φωτ. AD11028Dv0761469) Αρ. φωτ. AD11028Dv0761489)

Η κ. Μαρία Φιλιππίδου στις ΠΦΘ την ανάρτησε με πηγή το βιβλίο των Χόρμπου-Καραθανάση, “Εικόνες της παλαιάς Θεσσαλονίκης”

Και η συσχέτιση

Η περιοχή κατά το 1952

Ένα σπίτι που βλέπαμε σε λήψεις όπως αυτή του Pigassou κάηκε μόλις χθες.

Η λήψη του Joseph Pigassou, όπως παρουσιάστηκε στην έκθεσή του αφιερωμένη στο φωτογραφικό του έργο. Το σπίτι στην γωνία δεξιά.

Και εδώ, πάλι δεξιά, με την κόκκινη βρύση στο πλάνο.

Πηγή: https://www.thestival.gr/eidiseis/astynomika/429384-tora-sti-thessaloniki-pyrkagia-se-egkataleleimmeno-stin-ano-poli-foto/?fbclid=IwAR3NjU5Ao-MyD8a-8DPLAl1Vo00i8cY5eQUmho_NLVBv-WB_PbqZgEYUKfM

Οικοδομική Εταιρεία “Ο Τέκτων” και η Θεσσαλονίκη. Από τον Νίκανδρο Καστανίδη Είναι γνωστό ότι η Εταιρεία αυτή έκτισε το κτίριο της Τράπεζα της Ελλάδος και Εθνικής στη Θεσσαλονίκη, το 1928-32. Είναι, ίσως, λιγότερο γνωστό ότι η Εταιρεία αυτή είχε δημιουργηθεί το 1920 από τον Αλέξανδρο Δ. Ζαχαρίου (1869-1938), αν και είχε ως πρόγονο την Τεχνική Εταιρεία “Αλέξ. Δ. Ζαχαρίου” που είχε ιδρυθεί το 1899. Πρόκειται για τη μεγαλύτερη οικοδομική εταιρεία την περίοδο του μεσοπολέμου. Τόσο ο “Τέκτων” όσο και οι άλλες μεγάλες επιχειρήσεις του Αλέξ. Δ. Ζαχαρίου είχε μια εκτεταμένη διαπλοκή με τις ελληνικές κυβερνήσεις και με τα γερμανικά συμφέροντα μεγάλων βιομηχανιών κι επιχειρήσεων, όπως π.χ. με τη Siemens. Αυτές οι διαπλοκές είχαν και “αμαρτωλές” συνιστώσες. Ήταν, για παράδειγμα, στη μαύρη λίστα της Αντάντ στον Α’ Παγκόσμιο Πόλεμο, λόγω των δεσμών του Α.Δ. Ζαχαρίου με τους Γερμανούς και ανέλαβε μεγάλα έργα από τις κατοχικές δυνάμεις, δηλ. συνεργάστηκε μαζί τους, στο Β’ Παγκόσμιο Πόλεμο. Στη Θεσσαλονίκη η Εταιρεία αυτή άνοιξε υποκατάστημα κι ανάλαβε, το 1925, την κατασκευή προσφυγικών οικημάτων με σύμβαση συνολικής αξίας 100.000.000 δρχ. !!! Μία άγνωστη πλευρά της εν λόγω Εταιρείας είναι ότι ο διευθυντής του υποκαταστήματός της στη Θεσσαλονίκης, την περίοδο 1935-1942, ήταν ο Μαυρίκιος Μπρίκας, πολιτικός μηχανικός, ο οποίος είχε προσληφθεί στα κεντρικά γραφεία της στην Αθήνα, το 1925. Συμμετείχε ενεργά σε σημαντικά τεχνικά έργα της Θεσσαλονίκης, όπως σε συγκρότημα αποθηκών στην Ελεύθερη Ζώνη στο λιμάνι, στο κτίριο της Εθνικής Τράπεζας και στην ενίσχυση με μπετόν αρμέ της Αίθουσας Τελετών του Πανεπιστημίου. Παραιτήθηκε το 1942 για να αποφύγει τα “έργα συνεργασίας” με τις Γερμανικές αρχές κατοχής. Αξιοσημείωτο είναι το γεγονός ότι γράφτηκε στο Τμήμα Μαθηματικών του Πανεπιστημίου Θεσσαλονίκης την ακαδημαϊκή χρονιά 1940-41, πήρε πτυχίο με άριστα το 1942 και διδακτορικό στις αρχές του 1944!! Το 1947 εκλέχθηκε καθηγητής στο ίδιο τμήμα όπου παρέμεινε μέχρι το 1956 και στη συνέχεια μετακινήθηκε στο Τμήμα Μαθηματικών του Πανεπιστημίου της Αθήνας.

Το κτίριο της Εθνικής Τράπεζας και Ελλάδος υπό εξέλιξη Φαίνεται η ταμπέλα της Εργοληπτικής Εταιρείας “Τέκτων”

[Αναρτήθηκε από την κα Κατερίνα Τσιρέλη, στην ΑΘ, στις 12-10-2014]

Το κτίριο της Εθνικής Τράπεζας και Ελλάδος στα τελειώματα

[Αναρτήθηκε από τον κ. “Panos Tezapsidis”, στην ΑΘ, στις 15-1-2012]

Το κτίριο της Εθνικής Τράπεζας και Ελλάδος ολοκληρωμένο Κάρτα της Εταιρείας “Ο Τέκτων”

Αλέξανδρος Δ. Ζαχαρίου (1869-1938)

Βοηθητικά γραφεία της Εταιρείας “Τέκτων” στην Καλαμαριά, όπου έφτιαχνε προσφυγικές κατοικίες, το 1931

[Από το βιβλίο “Θεσσαλονίκη, μια πόλη ανθρώπων”, Θεσσαλονίκη 2017, σελ. 78]

Μαυρίκιος Μπρίκας (1896-1981)

Εξώφυλλο ενός από τα βιβλία του Μπρίκα, που χρησιμοποιήθηκαν στο Πανεπιστήμιο Θεσσαλονίκης

Συμπληρωματικά βιογραφικά στοιχεία μέσα από τη νεκρολογία του Αλέξανδρου Ζαχαρίου στα ¨Τεχνικά χρονικά¨ σελ. 725 στο pdf από το Τεχνικό Επιμελητήριο Ελλάδος http://library.tee.gr/digital/techr/1938/techr_1938_14_159_722.pdf?fbclid=IwAR2WpnOcDICQX8AWFjpyko3l6fGCzVSia0_AtW0qGI4K7rVXdsfGrjmZ92c

Η καμπάνα του Αγίου Δημητρίου Μετά την απελευθέρωση και την επανέναρξη λειτουργίας του Αγ. Δημητρίου ως ορθόδοξης εκκλησίας, μια καμπάνα ρώσικης προέλευσης ( ; ) βρισκόταν σε πρόχειρη ξύλινη εγκατάσταση στον αύλειο χώρο. Μέχρι την κατασκευή του σημερινού καμπαναριού.

Ενδιαφέρουσα γειτνίαση καμπάνας και σπιτιού. Λήψη του Georges Daubourg 17/2/1917, που εχει πολλές ομοιότητες με την προηγούμενη καρτ ποστάλ Μετά την πυρκαγιά Μετά την πυρκαγιά. Φαίνονται τα κυριλλικά γράμματα. Φωτογραφία του Christos Kipouras‎ αναρτημένη στις ΠΦΘ. Κατοχή. Με την επανέναρξη των εργασιών αναστήλωσης μετά την απελευθέρωση. Το ίδιο κι εδώ. Σ' αυτό το μεσοδιάστημα η καμπάνα ( ; ) ακόμη μια φορά στο έδαφος Μεγένθυση της προηγούμενης φωτογραφίας του Βαγγέλη Καβάλα. Το σημερινό κωδωνοστάσιο.

Από ανάρτηση Thomas Latis στις ΠΦΘ και από άλμπουμ του πανεπιστημίου του Cambridge ΒΑ Προς τα ανατολικά η Κασσάνδρου αριστερά ΝΑ λίγες μοίρες πιο νότια Λήψη Frank W. Peers προς τον Νότο

Το “Χάνιον Τουρπάλη” όταν αναφέρεται στις διάφορες ομάδες τοποθετείται στη Β. Ουγκώ με Βεροίας. Ο Ευστάθιος Ασλανίδης τοποθετεί το χάνι στην σωστή του διεύθυνση: Βίκτωρος Ουγκώ με Εδέσσης. Κάποιοι από τους ενοίκους του και μια υπόθεση σχετικά με τον κατασκευαστή του.

Χάνιον Τουρπάλη Απουσιάζει η σκιά του Εμνιέτ Χαν, άρα είμαστε χρονολογικά πίσω από το έτος ανέγερσής του. Σύμφωνα με πρόσφατες εκτιμήσεις, το Εμνιέτ τοποθετείται περίπου 1894-1896. Αν αυτό ισχύει, η λήψη αυτή πρέπει να ανάγεται σε προγενέστερο χρόνο. Να σημειώσουμε ότι στην θέση της παράγκας έχουμε κτίσμα στις μεταγενέστερες του 1916 με έναν όροφο. Φωτογραφία συσχέτισης η κάρτα με το Λόντζα Δεν υπάρχει αμφιβολία ότι βλέπουμε το εν λόγω κτίριο. Μία γνωστή φωτογραφία σε zoom για να δούμε και την ακριβή του τοποθέτηση. Η νότια γωνία Βίκτωρος Ουγκώ με Εδέσσης, απέναντι δηλ. από τη νότια πρόσοψη του Εμνιέτ Χαν, μέγαρο Νάτσινα. Μπορούμε πλέον με ασφάλεια να σημειώσουμε τις σωστές ονομασίες των δρόμων. Στη γωνία δεξιά μετά το Εμνιέτ φαίνεται ένα κτίριο με έναν όροφο, Εδέσσης 1. Απέναντι ακριβώς είναι το κτίριο της αρχικής, το Τουρπάλη Χαν. Φάρος της Θεσσαλονίκης 23 Οκτωβρίου 1900 Στο Τουρπάλη Χαν είχε τα γραφεία του ο Δημ Κοντορέπας. Σύμφωνα με πληροφορίες Χρ. Καββαδά σε μια φωτογραφία του που είχε αναρτήσει: “Δημήτριος Αλεξάνδρου Κοντορέπας, γόνος μίας από τις επιφανέστερες χριστιανικές οικογένειες της Θεσσαλονίκης κατά την διάρκεια της τουρκοκρατίας. Ιδρυτικόν μέλος του Ομίλου Φιλομούσων Θεσσαλονίκης και του Ηρακλέους. Υπήρξε μακεδονομάχος, τιμηθείς με το μετάλλιον πρώτης τάξεως. Στενότατος φίλος της οικογενείας Δραγούμη, των αδελφών Νικολάου και Αθανασίου Μάνου, του αρχιτέκτονος Ξεν. Παιονίδη καθώς και του τυπογράφου Γεωργίου Διβόλη”. Να προσθέσουμε και τον Ξενοφώντα Παιονίδη στο Τουρπάλη Χαν, ο οποίος διατηρεί γραφείο τουλάχιστον από το 1902. Το Τουρπάλη Χαν είναι έργο του Παιονίδη; Στο περιοδικό Θεσσαλονικέων πόλις η κα Θάλεια Μαντοπούλου μας παρουσιάζει ένα αφιέρωμα με τίτλο “Ο αρχιτέκτων Ξενοφών Παιονίδης Ένα σχεδίασμα για το έργο του”. Μαθαίνουμε ότι δραστηριοποιείται από νεαρός και συνδέεται αμέσως με την Ελληνική Κοινότητα, εμπλεκόμενος στην ανέγερση του μητροπολιτικού συγκροτήματος στα 1892. Σε σημείο παρακάτω και στη φωτ.19 απεικονίζει την οικία Μερκουρίου Καμπίτογλου στη διασταύρωση των οδών Αγίας Σοφίας με Αγίας Θεοδώρας, η οποία έχει αρκετές ομοιότητες κατασκευαστικές και αρχιτεκτονικές, σύμφωνα με τα δικά μου μάτια. Δεν αρκεί αυτό, αλλά η υπόθεση μπορεί να τεθεί.

Μετά τα πρώτα πανοράματα της πόλης από την περιοχή του Μπέστσιναρ, τον Μάιο του 1916, στις εκβολές του Λουδία (Καρά Ασμάκ) ο Gaston Chérau βλέπει την πόλη από μακριά. Μπροστά του οι εκβολές του Αξιού εκείνη την εποχή. Ακόμη και από αυτήν την απόσταση αναγνωρίζονται τοπόσημα όπως ο Λευκός Πύργος και οι μύλοι Αλλατίνη.

Η εικόνα στις εκβολές των δύο ποταμών σήμερα σε σχέση με την πόλη

Το χιόνι στην Θεσσαλονίκη, συνειρμικά, θύμισε σε παλιότερους ανάλογες μέρες της παιδικής τους ηλικίας. Ο Νίκανδρος Καστανίδης ανασύρει δύο προσωπικές του φωτογραφίες από την οδό Βογατσικού χιονισμένη, γύρω στο 1955-56.

Βογατσικού, στη γωνία της με Προξένου Κορομηλά, γύρω στο 1955-56

Στη μέση του, τότε, μαντρότοιχου της μητρόπολης επί της Βογατσικού, γύρω στο 1955-56 Η σημερινή θέση του χιονοπόλεμου και του χιονάνθρωπου των προηγουμένων φωτογραφιών. Η σημερινή θέση του χιονοπόλεμου και του χιονάνθρωπου των αρχικών φωτογραφιών.