Saloni.ca Archive

H Αριστίππου και τα κάθετα στενάκια της βρίσκονται λίγο πάνω από την Ολυμπιάδος, ανατολικά της Θεοτοκοπούλου. Παραχωμένα σήμερα πίσω από ψηλές (και πανάσχημες, ως επί το πλείστον) πολυκατοικίες των 60ς-70ς, και με κάποια νεοπαραδοσιακά, έχουν ακόμα μερικά δείγματα από την παλιά γειτονιά βλέμμα – δυστυχώς ερειπωμένα τα πιο πολλά. Στην Οθωμανική Θεσσαλονίκη, κατά τον Β. Δημητριάδη, η Αριστίππου ήταν το όριο δύο συνοικιών: Αχμέτ Σουμπασί στα νότια, Ικί Σεριφιέ (Ταξιάρχης) στα βόρεια. Το παράξενο είναι ότι ενώ δεν πρέπει να διέθετε μεγάλα αρχοντικά, αποτυπώνεται -και τα στενάκια της- στους χάρτες του 1880 κ 1890 που θα δούμε παρακάτω, ενώ άλλοι, μεγαλύτεροι, δρόμοι της περιοχής διαφεύγουν. Μέχρι στιγμής, δεν έχουν εντοπιστεί φωτογραφίες από τις αρχές ως τα μέσα του 20ού. Ευτυχώς, από το 1968 και μετά, βρέθηκαν 2-3 «επίμονοι καταγραφείς» της Άνω Πόλης και την αποτύπωσαν. Συμμαζεύουμε από αναρτήσεις σε διάφορες ομάδες.

Από την Μάρα Νικοπούλου

Facebook: https://www.facebook.com/thessalonikilostcity/posts/1059979854491647

Η αρχή της από τη γωνία της Θεοτοκοπούλου, στην πιο γνωστή ίσως από την σειρά φωτογραφιών που τράβηξε ο κ. Μιχάλης Νομικός το 1968. Στη διχάλα του τότε Καφενείου ‘Ατλαντίς’, η Αριστίππου βρίσκεται δεξιά – αριστερά της, η Μουσών. Όταν πριν 11-12 χρόνια γκρεμίστηκε το σπίτι πίσω από το παρκαρισμένο αυτοκίνητο, ανακαλύφθηκε πρωτοχριστιανή αστική έπαυλη με τρικλίνιο. Καταγράφηκε και παραχώθηκε. Από τη γωνία Αριστίππου, ο κ. Νομικός φωτογράφισε την Βίαντος. Στο βάθος η Αργυροπούλου. Αναγνώριση δρόμου από τον Στάθη Ασλανίδη. Έχοντας αφήσει πίσω του τη Βίαντος, ο άγνωστος φωτογράφος αποτυπώνει τη συνέχεια της Αριστίππου και το αποτέλεσμα καταλήγει στην συλλογή του Θ. Ηλιάδη. Το τέλος της φαίνεται ακόμα πιο καθαρά σ’ αυτή τη φωτό, πάλι από τον κ. Νομικό, που χρησίμευσε και για να «τοποθετήσουμε» την επόμενη, παρά τα 16 χρόνια που τις χωρίζουν. Άλλο ένα από τα στενάκια της, αβάπτιστο τις περισσότερες φορές, ίσως επειδή είναι προς κατάργηση. Κάποτε λεγόταν Αριστονίκου. Το 1982, κ. Πλάτων Κλεανθίδης το φωτογράφισε από την Αργυροπούλου προς την Αριστίππου. Όπως φωτογράφισε και το 22 του κάθετου κομματιού της Αριστίππου… …ένα από τα λίγα που υπάρχουν ακόμα και, με τα χρώματά του, τραβάει το βλέμμα. Εδώ σε φωτογραφία του 2018 από τον κ. Στέφανο Πασβάντη Από την αντίθετη πλευρά, ο Μ. Νομικός είχε φωτογραφίσει τον ίδιο δρόμο το 1968, δίνοντάς μας και μια εικόνα της Αργυροπούλου. Στους πολύ παλιούς χάρτες (Wernieski, 1880, στα αριστερά και Καμπανάκη 1890, στη μέση) Αριστίππου και Αργυροπούλου δείχνουν να έχουν γίνει ένα. Σ’ αυτόν του Β. Δημητριάδη, στα δεξιά, ξεχωρίζουν, όπως και τα ονόματά τους: Σεϊχ Εφέντη η Αριστίππου, Κιοσέογλου η Αργυροπούλου. Και οι δύο χωρίς έξοδο προς την Αιόλου. Στις εκποιήσεις των ανταλλάξιμων, βρήκαμε μόνον σπίτια του νότιου πεζοδρομίου. Το 2 (του οποίου η τιμή έπεφτε συνέχεια), το 12, το 14 και το 16. Στην αεροφωτογραφία του 1975 βλέπουμε τις πρώτες -και πιο μεγάλες- πολυκατοικίες. Τα άλλα που χτίστηκαν είναι με το στυλ των νεοπαραδοσιακών, αλλά κι αυτά είναι «ασύμβατα» με το ελάχιστο μέγεθος των στενών, που όσο πάνε σκοτεινιάζουν. Σε αναζήτηση φωτός, κι αυτή η πατέντα σ’ ένα από τα σπιτάκια της περιοχής – μικρογραφία αντίστοιχων «φωταγωγών» που έχουμε δει σε μεγάλα κτίρια στην Εγνατία και παρακάτω. Στην δεξιά φωτογραφία, τα υαλότουβλα στο πίσω σπίτι δείχνουν ό,τι μερικές ανάγκες παραμένουν ίδιες.

Πτολεμαίων, από το ύψος της Αντιγονιδών μέχρι την Συγγρού Από τον Σπύρο Αλευρόπουλο

Facebook: https://www.facebook.com/thessalonikilostcity/posts/1065022003987432

Όπως στην πλατεία Πτολεμαίων έτσι και στην διασταύρωση Πτολεμαίων με Αντιγονιδών, επεισόδια ανάμεσα σε κομμουνιστές και εθνικιστές.

Η εξιστόρηση των συμβάντων δείχνει συμπεριφορές. Οι κομμουνιστές σε καταγώγιο, ετοίμαζαν υβριστικές προκηρύξεις. Οι εθνικιστές το έμαθαν, τράβηξαν πιστόλια, έπεσαν πιστολιές, έσπασαν τα τζάμια του καταγωγίου, μια ροπαλιά έσπασε το κεφάλι του κομμουνιστή Παπαδόπουλου. Οι εθνικιστές πρόλαβαν να φύγουν πριν εμφανιστούν οι αστυνόμοι, οι οποίοι όταν εμφανίστηκαν περιορίστηκαν στο ρόλο του τραυματιοφορέα. Ανακρίσεις διεξάγονται. Μακεδονία 12-8-1932 Διενέξεις ανάμεσα σε θαμώνες καφενείων αλλά και διαφορές ανάμεσα σε καφεπώλες. Καρέκλες από ένα καφενείο βρέθηκαν σε καφενείο λίγο πιο πέρα. Πτολεμαίων 22 το πίσω μέρος της αγοράς Κολόμβου.

Στην Πτολεμαίων λειτούργησε και το «Λιθογραφείον – Τυπογραφείον – Τσιγκογραφείον του Δαυίδ Γκατένιο, που ένα έντυπό του από το 1937 βλέπουμε εδώ, Πτολεμαίων 38.

Στην Ιστορία της εβραϊκής οικοδομικής και αρχιτεκτονικής δραστηριότητας στη Θεσσαλονίκη ως διεύθυνση φέρεται η σημερινή Πτολεμαίων 26. πηγή: http://www.salonikajewisharchitecture.com/index_gr.php (Οικόπεδο 30/7 & 8 Πτολεμαίων 26)

Ο Μ. Μ. Χαραλάμπους το 1968 το επισκεπτόταν στα υπόγεια της στοάς Κολόμβου. Αναφέρει συγκεκριμένα: “Ήταν ακόμη και η στέρεη στοά Κολόμβου, που τα υπόγεια της, περιέχοντας το μεγάλο τυπογραφείο των Γκατένιο-Χάγουελ το οποίο επισκεφτόμουν το 1968 τυπώνοντας έγχρωμες σελίδες για τις οδοντιατρικές μου εργασίες, εκτείνονταν από την οδό Πτολεμαίων έως την Εγνατία Οδό”. Στο βιβλίο “Η μυστική ιστορία της Θεσσαλονίκης”

Αν μη τι άλλο σταθερός στην Πτολεμαίων. Η οπωραγορά. Πρέπει να άνοιξε το 1929 όπως βλέπουμε εδώ στην ανακοίνωση Μακεδονία 9-9-1929 Η οπωραγορά ήταν κτήμα της εβραϊκής κοινότητας. Η φωτογραφία μας δείχνει και τα κτίσματα που προηγούνταν. Σήμερα Πτολεμαίων 29Α, 29, 29Β Με την ευκαιρία και μια μοναδική λήψη από την επάνω παράλληλη της Πτολεμαίων, την Αμβροσίου, η άλλη άκρη της οπωραγοράς. Στο βάθος η Αντιγονιδών. Στην ΒΔ γωνία Πτολεμαίων 35 με Συγγρού 23 μια μεσοπολεμική πολυκατοικία. Από αυτήν τη γωνία βλέποντας την οπωραγορά στο βάθος δεξιά, αλλά και τα μεσοπολεμικά κτίσματα εκατέρωθεν στην Πτολεμαίων τα οποία δεν διατηρήθηκαν. Σήμερα αυτός ο δρόμος έχει ως χαρακτηριστικό τις πολυκατοικίες που κτίστηκαν για να φιλοξενήσουν κυρίως βιοτεχνίες αλλά και γραφεία. Από το βιβλίο του Πετρόπουλου Old Salonica. Το ίδιο σημείο σήμερα.

Το (χρωστούμενο) πρώτο κομμάτι της Ανδοκίδου. Κάποιες από τις φωτό έχουν μπει και παλιότερα, αλλά για να είναι πιο ολοκληρωμένο επαναλαμβάνονται και εδώ.

Από την Μάρα Νικοπούλου

Facebook: https://www.facebook.com/thessalonikilostcity/posts/1064904390665860

Την αρχή της, πίσω από την κρήνη της πλ. Καλλιθέας, σημάδευε ένα μικρό μαγαζάκι -σαν περίπτερο με μεγάλο στέγαστρο.

Το βλέπουμε και εδώ δεξιά, μπροστά από το διατηρητέο και, ευτυχώς, αποκατεστημένο της Ανδοκίδου 2.

Η βρύση και η αρχή της Ανδοκίδου από την συλλογή Γ. Μέγα (ψηφιακή συλλογή Μουσείου Φωτογραφίας Θεσσαλονίκης)

Η εξέλιξη του μικρού μαγαζιού και η απέναντι γωνία αποτυπωμένη σε κατοχική φωτογραφία που κυκλοφόρησε αντεστραμμένη [αναρτήθηκε στις ΠΦΘ και διορθώθηκε από τον Αθ. Νικόπουλο]

Περπατώντας στα πρώτα μέτρα της, δεν έβλεπες τον Πύργο Τριγωνίου. Έβλεπες, όμως, το χαρακτηριστικό κυπαρίσσι του Μεσούντ Χασάν και πίσω του ένα ακόμα εντυπωσιακό κομμάτι των κάστρων. Συλλογή Παπαϊωάννου, Μουσείο Φωτογραφίας Θεσσαλονίκης. Μάλλον από τον Φωτογραφικό Τομέα του Γαλλικού Στρατού. Όπως και αυτή η στερεοσκοπική του Σερώ, που ήταν στον Φωτογραφικό Τομέα. Η εικόνα το 1980. Το δεύτερο σπίτι δεξιά, στη γωνία με τα σκαλάκια της Γοργούς, επίσης υπάρχει ακόμα, αλλά καταρρέει. Στη θέση του σπιτιού αριστερά, η πολυκατοικία του Ίγγλις. [από ανάρτηση κ. Παπακωνσταντίνου, στην Άγνωστη Θεσσαλονίκη] Σχεδόν ίδιο πλάνο και στην φωτογραφία από τη συλλογή Αλμπαρέλ, που περιέχεται μαζί με διάφορες άλλες του τζαμιού Μεσούντ Χασάν στην παλιότερη σχετική ανάρτηση, εδώ: https://archive.saloni.ca/316 Το σύνθημα πάνω απ’ το κεπέγκι του παλιού μπακάλικου μετράει δεκαετίες και συχνά χρησιμοποιείται ως “τοπόσημο”: -Ποια είναι η Ανδοκίδου; -Ο δρόμος δίπλα στη Λαοκρατία.

Facebook: https://www.facebook.com/thessalonikilostcity/posts/1063625057460460

Λίγο πάνω από την Ακροπόλεως, βλέποντας τους Ταξιάρχες, εκεί που είχαμε δει ένα καφενεδάκι εδώ: https://archive.saloni.ca/269

Facebook: https://www.facebook.com/thessalonikilostcity/posts/1063623017460664

Το σημείο λήψης

Ο πολύ μικρός δρόμος Σελευκιδών που ενώνει την Πτολεμαίων με την Καραολή και Δημητρίου.

Πριν την πυρκαγιά η Σελευκιδών, παράλληλη με την Εγνατία, ένωνε την πλατεία Παπαρρηγοπούλου με την Αντιγονιδών. Διατηρήθηκε μάλιστα, σβήνοντας σιγά σιγά, ως παλιά Σελευκιδών μέχρι την δεκαετία του 60. Σελευκιδών και Αντιγονιδών μεταφερθήκανε ως ονομασίες δυτικότερα. Από την δεκαετία του 1920, με το νέο ρυμοτομικό, δημιουργήθηκε η (νέα) Σελευκιδών ως ο μικρός κάθετος δρόμος που ενώνει την Πτολεμαίων με την Καραολή και Δημητρίου (Διοικητηρίου).

Από τον Σπύρο Αλευρόπουλο

Facebook: https://www.facebook.com/thessalonikilostcity/posts/1060670114422621

Σ΄αυτόν τον μικρό δρόμο λειτούργησε και ξενοδοχείο. Η “Σιάτιστα” του Παναγιώτη Τρέμμου. Σε οδηγό του 1967 αναφέρεται ως διεύθυνση Σελευκιδών 4, αναφέρεται ήδη σε μια αγγελία στις 7-3-1959. Κατά πάσα πιθανότητα λειτούργησε από την ίδρυσή του στο ίδιο μέρος.

Σελευκιδών 10, μεσοπολεμικό που διατηρείται

Εδώ φέρεται να λειτούργησε και το ξενοδοχείο Ορεστιάς (Καραγάτς) επί κατοχής, όπου μάλλον είχε και την έδρα του ο δωσίλογος Κυλινδρέας, συνεργάτης του Δάγκουλα, με το ολιγομελές τμήμα του.

Δορδανάς “Ο κόσμος των Ταγμάτων Ασφαλείας στην κατοχική Θεσσαλονίκη 1941-1944”, 2006, σ.327, όπου και πληροφορίες για την ποικίλη καταδοτική δράση του στο πλευρό των Γερμανών.

Φυσικά και μια καπναποθήκη στον δρόμο. Στο ν. 20, στη γωνία με Καραολή και Δημητρίου μια μεγάλη μεσοπολεμική πολυκατοικία. Εδώ από την πλευρά της Καραολή και Δημητρίου. Σε πολύ καλή κατάσταση. Όπως και εδώ σε κατοχική λήψη, το δεύτερο από αριστερά. Στην άλλη γωνία, απέναντι, Σελευκιδών 5 μια πολυκατοικία του 57 27-5-1958, ενοικιάζονται καταστήματα και υπόγειο σ αυτήν την πολυκατοικία. Και μια μικρή ιστορία, του Ιωάννη Σαράντου στον μικρό δρόμο των Σελευκιδών.

Από το καλοκαίρι του 1958 μέχρι το φθινόπωρο του 1959 παρακολουθούμε τις προσπάθειες του Ιωάννη Σαράντου να ορθοποδήσει οικονομικά και επαγγελματικά.

Η πρώτη του αγγελία είναι σαφής στην ασάφειά της. Ζητάει από 50 έως 200 χιλιάδες. Αντίστοιχα και τα κέρδη, τα οποία όμως δεν τίθεται θέμα, θα είναι απολύτως εξασφαλισμένα. Ό,τι βρεθεί. Μ αυτήν την ασάφεια και την υπερβολή το μόνο σαφές είναι ότι ζητάει χορηγό. Δεν πρέπει να προσελκύστηκαν και πολλοί τέτοιοι.

Πάντως μετά από λίγες μέρες και για δύο μέρες παρακολουθούμε την μία πλευρά ενός διαλόγου που μπορεί και να μην έγινε. Σαν μονόλογος μοιάζει: δέχεται την πρόταση κάποιου Μ. Γ. Πού την έκανε, πήγε από κει; την έγραψε; Ποιος ξέρει. Και την επόμενη μέρα επιμένει. Δάνειο ζητάει, αν είναι δυνατόν πάνω από 50 χιλ. δρχ. με υποθήκη μάλιστα. Είτε ήταν φανταστικός είτε πραγματικός ο διάλογος αυτός, δεν πρέπει να καρποφόρησε.

Τον Νοέμβριο επανέρχεται, χαμηλώνοντας τις οικονομικές απαιτήσεις του αλλά και δίνοντας μια παραπάνω πληροφορία για το τι ζητάει. Χρήματα και προσωπική εργασία. Αν είσαι και νέος, ακόμη καλύτερα. Λίγο μετά εξειδικεύει τα αναζητούμενα χαρακτηριστικά. Δραστήριος γιατί θα είναι (και;) διαχειριστής.

Αλλάζει διεύθυνση, πάει λίγο πιο κάτω, στον ίδιο πάντα δρόμο. Αρχίζουν κάποιες πωλήσεις. Για την φύση της εργασίας του η αγγελία του Φεβρουαρίου ξεκαθαρίζει κάποια πράγματα. Opel-kapitan πωλείται τζιπ ανταλλάσσεται με αυτοκίνητο νεώτερο.

Τον Απρίλιο του επόμενου έτους αυξάνεται πάλι το ποσό που αναζητά. 80 χιλιάδες (τιμή ψυγείου τότε γύρω στα 8 χιλιάρικα, ένα μικρό διαμέρισμα στο κέντρο γύρω στις 60 χιλ, μισθός γύρω στις 2 χιλ) και προσωπική εργασία, αλλά τα πιθανά κέρδη πέφτουν σε κάτι λιγότερο από 5% τον μήνα. Η διαβεβαίωση ότι αυτά θα είναι απολύτως εξασφαλισμένα παραμένει. Τον βρήκε; ποιος ξέρει. Τον Μάιο του 59 ζητάει συνέταιρο οδηγό.

Ταυτόχρονα διαβλέπει το μέλλον και ζητάει 1/3 ή ¼ αστικού λεωφορείου. Ο ΟΑΣΘ είχε ιδρυθεί ήδη το 1957, και το μονοπώλιό του άρχιζε στην πόλη. Τουλάχιστον αυτή τη φορά αν μπόρεσε να το κάνει, επένδυσε σε σίγουρα λεφτά.

Ίσως και να μπόρεσε. Ένα LLOYD του 56, δηλαδή σχετικά καινούριο που πωλείται τον Σεπτέμβριο του 59 μπορεί να δείχνει πολλά πράγματα. Συνεχιζόμενες οικονομικές δυσκολίες, αλλαγή επαγγελματικής κατεύθυνσης; ποιος ξέρει. Δεν τον ξανασυνάντησα ούτε και βρήκα την δεκαετία του 60 κάποια σχολή οδηγών με τό όνομα ή την διεύθυνσή του. Μπορεί να έγινε όντως μέτοχος του ΟΑΣΘ

Οι δρόμοι της Θεσσαλονίκης έπρεπε να βαφτιστούν στα γρήγορα μετά το 1912. Όπως σε κάθε ελληνική πόλη, «επιστρατεύτηκαν» πρόσωπα διαφόρων ιστορικών περιόδων, ποιητές, πόλεις κλπ… Μετά τη φωτιά του ’17, όμως, πολλοί δρόμοι χρειάστηκε και να μετακινηθούν, συχνά δρόμοι της παλιάς και της νέας χάραξης συνυπήρχαν, και για κάποιους υπήρξε γενικώς μια σύγχυση. Η οδός Σελευκιδών πριν τη φωτιά του ’17 είχε δύο τμήματα, όχι σε ευθεία μεταξύ τους. Το πρώτο κομμάτι της άρχιζε στην πλατεία Πλατάνου και έφτανε ως την τότε Αντιγονιδών. Το δεύτερο έπιανε από την Αντιγονιδών ως την Λ. Σοφού.

Από την Μάρα Νικοπούλου

Facebook: https://www.facebook.com/thessalonikilostcity/posts/1061906397632326

Για το πρώτο κομμάτι, διακρίνουμε και την ταμπέλα της στη γωνία με την Πλατεία Πλατάνου (σήμερα Παπαρρηγοπούλου με Καλλίνικου) Ο Δημητριάδης στον χάρτη του μας δίνει και τα οθωμανικά ονόματα αυτών των δυο τμημάτων: Ντικιλι Τας το δυτικό που ανήκει στη συνοικία Γιανίκ Μαναστίρ. Μουσά Μπαμπά, το ανατολικό, με το όνομα της συνοικίας (Γκιουλμέζογλου) να οφείλεται στο μεστζίτ Μουσά Μπαμπά Γκιουλμέζογλου που βρίσκεται στην γωνία της Σελευκιδών/Μουσά Μπαμπά με την Λ. Σοφού. Αυτό το κομμάτι κάηκε. Το δυτικό κομμάτι, η Ντικιλι Τας, σώθηκε από τη φωτιά που όριό της είχε την παλιά Αντιγονιδών. Για κάποιο περίεργο λόγο, επιλέχτηκε να μην κρατήσει το όνομά της ως Σελευκιδών και ονομάστηκε Καλλίνικου. Άγνωστο αν εννοεί τον Σέλευκο Β’ Καλλίνικο ή τον Βυζαντινό αρχιτέκτονα… Ή και τους δυο μαζί. Η «νέα» Σελευκιδών σχεδιάστηκε μικρή-μικρή και κάθετη στην παλιά, στην πλευρά της Μουσά Μπαμπά, και σημειώνεται εδώ με πράσινο. Το γεγονός ότι υπάρχει κι άλλη Μουσά Μπαμπά, η Βύζαντος (που οδηγεί στον ομώνυμο τουρμπέ στην Πλ. Τερψιθέας) δημιουργεί ένα μπλέξιμο. Και μάλλον κάτι τέτοιο συνέβη με τον χάρτη του αρχικού σχεδίου Εμπράρ, όπου εκτός από τα δυο κομμάτια που προαναφέρθηκαν, άλλη μία Σελευκιδών κάνει…γκεστ εμφάνιση στην Άνω Πόλη. Είναι η μόνη φορά που βλέπουμε την Ελευσίνος (η οποία επίσης οδηγεί στον τουρμπέ του Μουσά Μπαμπά) να ονομάζεται Σελευκιδών.

Για να ολοκληρωθεί το μπέρδεμα, ο «Μέγας Οδηγός Θεσσαλονίκης και Περιχώρων» του 1932, αποκαλεί τον νέο δρόμο που χαράκτηκε με το σχέδιο Εμπράρ «Νέα Σελεύκου» (με την παλιά να βρίσκεται δυτικά του Αγ. Δημητρίου, εκεί που ήταν και είναι ακόμα). Η Σελευκιδών στον Οδηγό αναφέρεται μόνον για όσο παλιό κομμάτι της είχε απομείνει. Κάποια περισσότερα στοιχεία για την δυναστεία των Σελευκιδών και τους 7 (!!) Σέλευκους, εδώ https://el.wikipedia.org/wiki/%CE%94%CF%85%CE%BD%CE%B1%CF%83%CF%84%CE%B5%CE%AF%CE%B1_%CF%84%CF%89%CE%BD_%CE%A3%CE%B5%CE%BB%CE%B5%CF%85%CE%BA%CE%B9%CE%B4%CF%8E%CE%BD?fbclid=IwAR02tqr4QzDlti1j97W1pYtGC5zt8SNULtzVcQ0LB-3VmwFoXAuzOaJjBmg

Η οδός Ανδοκίδου, τις «κανονικές» Πρωτομαγιές των τελευταίων χρόνων θύμιζε λεωφόρο… Κι ενώ είναι απ’ τους πιο πολυφωτογραφημένους δρόμους της Άνω Πόλης, είχε καταφέρει να ξεφύγει από τον χάρτη -ακριβώς επειδή οι φωτογραφίες της είναι αρκετά γνωστές. Διορθώνουμε την έλλειψη με μια συλλογή φωτογραφιών από διάφορες εποχές. Συν μια μικρή παραβίαση του κανόνα, με μια φωτό 5ετίας και πολλές ευχές για ΚΑΛΗ ΠΡΩΤΟΜΑΓΙΑ και ΚΑΛΟ ΠΑΣΧΑ!

Facebook: https://www.facebook.com/thessalonikilostcity/posts/1061904150965884

Ανδοκίδου, 2015 Αν και η Ανδοκίδου ξεκινάει από την πλατεία Καλλιθέας (Γκιολτσούκ Μεϊντάν, στα οθωμανικά χρόνια), σ’ αυτό το Α’ μέρος του «αφιερώματος» την πιάνουμε από λίγο πιο ψηλά. Από εκεί που γίνεται ξεκάθαρος ο λόγος της τόσης δημοφιλίας της στις αρχές του 20ού αιώνα, όταν έβλεπες το μαγαζάκι μπροστά απ’ το τζαμί Μεσούντ Χασάν -που έδινε το όνομα στην συνοικία- αλλά και τον Πύργο της Αλύσεως που έδινε το όνομα στην ίδια την οδό: Κουσακλί Κουλέ. Για να βάλουν στο κάδρο και τον Πύργο, οι φωτογράφοι έκοβαν το μισό μαγαζί -συχνά και τον μιναρέ του τζαμιού. Το ίδιο έκανε και ο Λεόν Μπιζύ για μία από τις γνωστές αυτοχρωμικές της συλλογής Kahn. Πάλι από τα χρόνια του Α’ Παγκόσμιου. Δεξιά η Ανδοκίδου. Τι θα βλέπαμε αν είχε σωθεί το μπακάλικο και το τζαμί, σε φωτοσύνθεση Ιορδάνη Βλαχόπουλου Σχεδόν από το ύψος της Δαναού προς τα κάτω. Και η θέα προς τα πάνω. Λίγο πιο ψηλά, λίγο πιο παλιά. Κυκλοφόρησε και σε επιχρωματισμένη εκδοχή. Από τη γωνία με Δαναού, στα 1950s [Από ανάρτηση Χρ. Κηπουρα, ΠΦΘ] Μία ακόμα κάρτα του Α’ Παγκόσμιου. Λίγο πριν την διασταύρωση με Μουσών. Φωτό: Σ. Ιορδανίδης, Αρχείο ΜΦΘ. ![](https://zzz.zaclys.com/download.php?z=2&doc_id=6777646 Από λίγο πιο ψηλά, κατηφορίζοντας. Πάλι του Σωκράτη Ιορδανίδη από το ΜΦΘ. Από τα σκαλάκια της Κυκλώπων, η θέα προς την Ανδοκίδου και την πόλη του 1968, όπως την αποτύπωσε ο κ. Μιχάλης Νομικός.

Χειμωνας-Ανοιξη 1955, από Εγνατίας 134, αρχείο Χάρη Βάρβογλη. Αυτά που θα χαθούν και αυτά που έρχονται. Συνύπαρξη προσωρινή.

Facebook: https://www.facebook.com/thessalonikilostcity/posts/1059478384541794

Στην ταράτσα Εγνατίας 134, μια ματιά στην πόλη που σχηματίζεται και στην πόλη που χάνεται. Το Ισλαχανέ με το παλιό κτίριο του περίφημου Γ' Γυμνασίου στα δυτικά και το Εργαστήριό του (τότε “Μηχανουργείο Αξυλιθιώτη”) στα ανατολικά του. Η περιοχή πίσω απ' τον Αγ. Παντελέημονα θα είναι από τις τελευταιες που θα πέσει, αλλάζοντας συγχρόνως και ρυμοτομία. Οι μεσοπολεμικές γειτονιές στον Αγ. Παύλο και τις Σαράντα Εκκλησιές έχουν καταλάβει την θέση τους. Εγνατίας115, στην γωνία με Ιασωνίδου, η πολυκατοικία στα τελειώματά της. Και στο βάθος μια πολυκατοικία έτοιμη, έχει πάρει θέση, ξέρει με τι θα γειτονέψει, έχει πάρει τα μέτρα της. Σχηματισμένα τα τσιμεντένια μπλοκ με τα γεμίσματα από τούβλα. Ακόμη και στο μακρινό 1955 , ίσως περσσότερο τότε, η απρόσωπη αντίληψη για την ανθρώπινη κατοικία έδειχνε τα δόντια της.

Από τον Νίκανδρο Καστανίδη

Facebook: https://www.facebook.com/thessalonikilostcity/posts/1059968221159477

Ο ναός του Προφήτη Ηλία και της γύρω περιοχής, το 1961 Ο ναός του Προφήτη Ηλία ως τζαμί γύρω στο 1900 Ο ναός του Προφήτη Ηλία γύρω στο 1900 Ο ναός του Προφήτη Ηλία γύρω στο 1900 Ο ναός του Προφήτη Ηλία γύρω στο 1900 Ο ναός του Προφήτη Ηλία σήμερα, μεταξύ Ολυμπιάδος 52 και 54