Oι άνθρωποι του Hôpital d'évacuation (Γαλλικό Κέντρο Διακομιδής Tραυματιών) -γιατροί, φαρμακοποιοί, διοικητικοί και άλλοι- αποκτούν πρόσωπο και ονοματεπώνυμο, καθώς ποζάρουν και γίνονται μέρος της συλλογής αναμνήσεων του Paul Albarel. Οι πιο πολλές φωτό είναι τραβηγμένες στην αυλή του Νοσοκομείου, στο ίδιο σχεδόν σημείο. Με κάποιους κάνει περισσότερη παρέα και βγαίνουν μαζί για βόλτες στην πόλη. Κάποιες φορές μαζί τους είναι και ο Ζ. Πιγκασού, όπως μαθαίνουμε από το ημερολόγιο του Αλμπαρέλ.
Τα στοιχεία προέρχονται από μια εξαιρετική εργασία του Bernard Maurice που κατέγραψε όλα τα άτομα που αναφέρονται στο ημερολόγιο και ερεύνησε το ιστορικό τους. Τον ευχαριστούμε πολύ!
Από το αφιέρωμα: ο Joseph Pigassou στην Θεσσαλονίκη
Ο Paul Albarel ήταν 42-44 ετών όταν υπηρετούσε στη Θεσσαλονίκη, από τον Οκτώβριο 1915 ως τον Ιούνιο 1917. Έγραφε στο ημερολόγιό του καθημερινά και ανά τακτά διαστήματα το έστελνε στη γυναίκα του. Στις σελίδες του περιέχονται στοιχεία για συναδέλφους του, περιγραφές περιστατικών, γευμάτων και περιπάτων… Σήμερα το ημερολόγιο φυλάσσεται στην Médiathèque du Grand Narbonne, όπως και οι φωτογραφίες που είχε συλλέξει. Εδώ, στη φωτό AD11-1301, ποζάρει μπροστά σε ένα χαρακτηριστικό δέντρο της αυλής του Hôpital d'évacuation. Στη μεγέθυνση τον βλέπουμε καλύτερα -όπως και το τσιγάρο που κρατάει- ενώ δεξιά (φωτό AD11-1350) ποζάρει σε άλλη γωνία της αυλής.
O διοικητικός Henri Miraton ήταν περίπου 33 ετών όταν στάλθηκε στην Στρατιά της Ανατολής, πρώτα στην Σερβία και μετά στο Hôpital d'évacuation. Μάλλον με τη δική του φωτογραφική μηχανή βγήκαν οι τόσο πολλές φωτογραφίες των χώρων και των στελεχών του νοσοκομείου. Σχεδόν σίγουρα πάντως, αυτός ήταν που έβγαλε τις φωτό με την γνωστή παρέα των πιτσιρικιών στην Ακροπόλεως και την Επταπυργίου – όπως αυτή που είχαμε δει εδώ https://archive.saloni.ca/284
Επίσης φωτογράφος, και σύντροφος του Αλμπαρέλ σε πολλούς περιπάτους, ήταν ο φαρμακοποιός Maurice Odent (φωτό AD11-1307). Mαζί πήγαν στο παζάρι -όπου ο Αλμπαρέλ αγόρασε φέσια για τις κόρες του-, στην συνοικία της Μπάρας -τα κορίτσια και τα σπίτια της οποίας περιγράφει-, στις τουρκικές συνοικίες και τα κάστρα. Οι πιο σπάνιες από τις φωτογραφίες που έβγαλε ο Oντάν είναι αυτές από το εσωτερικό του Αγ. Νικολάου του Τρανού, σε μία βόλτα που έκαναν στις 14/12/1916, καθώς και από αυτό που υποθέτουμε ότι είναι το εσωτερικό του τζαμιού Σουλεϊμάν Πασά. Οι μοναδικές από το εσωτερικό των δυο αυτών κτιρίων που γνωρίζουμε ως τώρα. Τις είχαμε δει εδώ: https://archive.saloni.ca/217
O φαρμακοποιός Barthelemi Sacoman, 36 ετών, συνεργαζόταν και έκανε παρέα με τον Αλμπαρέλ. Σε μια μεγάλη ζέστη, τον Ιούνιο 1916, έψαχναν μαζί να βρουν κάποιο δροσερό δωμάτιο κοντά στη θάλασσα. Τον Αύγουστο του 1916 γιόρτασαν –έστω σε λίγο λάθος ημερομηνία- την ονομαστική του εορτή με πλούσιο μενού (που ο Αλμπαρέλ, κατά την προσφιλή του συνήθεια, αναφέρει λεπτομερώς) και προπόσεις. Η εκτίμηση που του είχαν είναι ο λόγος που δεν επέστρεψε στην Γαλλία τον Οκτώβριο του ’16: ο Αλμπαρέλ περιγράφει πώς πλησίασε κάποιον ανώτερο και ζήτησε να κρατήσουν εκεί τον Σακομάν – και το πέτυχε. «[...]Είμαστε όλοι πολύ χαρούμενοι, γιατί ο Σακομάν είναι ένας σπουδαίος σύντροφος και θα λυπόμασταν αν τον βλέπαμε να φεύγει [...]»
Φωτό AD11-1308, AD11-1322
O γιατρός Joseph Senty (αριστερά, φωτό AD11-1928), ήταν παλιός γνώριμος του Αλμπαρέλ από τα φοιτητικά τους χρόνια στο Μονπελιέ. Πέρασαν μαζί όλον τον καιρό που υπηρέτησαν στην Θεσσαλονίκη.
Στη μέση, ο 49χρονος Auguste Fremicourt (AD11-1927), που υπηρέτησε ως αρχίατρος στο Hôpital d'évacuation από τον Ιούλιο 1916 ως τον Ιούνιο 1917. Τοποθετήθηκε εκεί ενώ είχε ήδη τραυματιστεί ή αρρωστήσει, περιμένοντας να λάβει τον «σταυρό της λεγεώνας της τιμής» (la croix de la Legion d’Ηonneur –όποιος ξέρει πώς λέγονται τα διάφορα παράσημα, παρακαλώ, ας βοηθήσει). Φαίνεται ότι ο Διοικητής του είχε πει «Δεν θα κάνεις τίποτα, άσε να τα κάνουν οι γιατροί Σεντύ και Αλμπαρέλ που τα έχουν όλα υπό έλεγχο», αναφέρει ο Α. στο ημερολόγιό του.
Δεξιά, (ΑD11-1321) οι δυο μαζί σε κάποιον χώρο του νοσοκομείου.
Ο γιατρός Paul Belzons ήταν παλιός φίλος και συμπατριώτης του Αλμπαρέλ. Ξανασυναντιούνται στην Θεσσαλονίκη. Ο Μπελζόν δεν υπηρετεί στο Κεντρό Διακομιδής, αλλά στο ΗΤ4, γι’ αυτό δεν έχουμε φωτογραφία του στην γνωστή αυλή. Στο ΗΤ4 υπηρετεί και ο Πιγκασού με τον οποίο ο Μπελζόν γνωρίζεται από τα χρόνια των σπουδών τους και τον έχει συστήσει και στον Αλμπαρέλ. Οι τρεις τους συναντιούνται πολύ συχνά, και πολλές φορές σ’ αυτές τους τις συναντήσεις μιλάνε οξιτανικά, την γλώσσα της περιοχής τους (ο Α. είναι φανατικός υπέρμαχος της γλώσσας).
Συμπατριώτης και πιθανόν μακρινός συγγενής του, ήταν και ο γιατρός Marius Augé (AD11-1302). Συνυπηρέτησαν στην Θεσσαλονίκη για τουλάχιστον 1 χρόνο.
Στη φωτογραφία δεξιά (ΑD11-1303), ο γιατρός Balmelle για τον οποίο δεν αναφέρονται περισσότερες πληροφορίες.
Όπως είναι λογικό, οι στρατιωτικοί της εποχής κινδύνευαν και από τις ασθένειες που κυκλοφορούσαν. Κάποιοι από τους φίλους του Αλμπαρέλ πέθαναν από αυτές (άμεσα ή χρόνια αργότερα).
Ο Jean Crouzat (φωτό AD11-1300) ήταν διοικητικός και 10 χρόνια μικρότερος από τον Αλμπαρέλ. Αναφέρεται αρκετές φορές στο ημερολόγιο. Στην γιορτή του, μετά από ένα ωραίο δείπνο, ο Α. τού ευχήθηκε με ένα αυτοσχέδιο αστείο ποίημα «που τους έκανε όλους να γελάνε σαν τρελοί». Ο Κρουζά τοποθετήθηκε στην Τοπογραφική Υπηρεσία τον Μάρτιο του ’18 και πέθανε τον Οκτώβριο του ίδιου χρόνου στην Κορυτσά από αρρώστια που άρπαξε κατά τη διάρκεια της θητείας του.
Ο γιατρός Maurice Fonce (φωτό AD11-1305) τοποθετήθηκε στο Hôpital d'évacuation τον Οκτώβριο 1915, στα 35 του, και αποστρατεύτηκε τον Νοέμβριο 1919. Πέθανε τον Σεπτέμβριο του 1938, από επιπλοκές ασθενειών που είχε αρπάξει κατά τη διάρκεια της θητείας του.
Στην φωτό AD11-1319, με φόντο τα κτίρια της Αναγεννήσεως, τρία από τα πρόσωπα που είδαμε πριν και ο γιατρός Steeg (που θα δούμε αργότερα, όπως και κάποιες άλλες «ιδιαίτερες» περιπτώσεις).